<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
     xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
     xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"
     xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">

<channel>

    <atom:link
        href="https://shesht.am/science/hnaravor-aj/feed"
        rel="self"
        type="application/rss+xml"
    />

    <lastBuildDate>Tue, 22 Sep 2026 08:47:41 +0000</lastBuildDate>

    <title>Շեշտ.am (shesht.am) - Feed</title>

    <description>Շեշտ.am – նորություններ եւ ոչ միայն</description>

    <link>https://shesht.am/science/hnaravor-aj</link>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=14662</guid>

            <pubDate>Mon, 07 Sep 2020 19:31:04 +0000</pubDate>

            <title>Համավարակից հետո սոցիալական անկայունության հնարավոր աճ է կանխատեսվում</title>

            <description><![CDATA[<p>Իտալացի գիտնականները վերլուծել են այն իրավիճակները, որոնց պայմաններում նախկինում համաճարակներ են եղել, այդ թվում՝ ժանտախտ, խոլերա, իսպանական գրիպ: Արդյունքում հետազոտողները նախազգուշացրել են, որ, հնարավոր է, ներկայիս համավարակից հետո սոցիալական անկայությունները կտրուկ աճեն:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/09/original.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Համավարակից հետո սոցիալական անկայունության հնարավոր աճ է կանխատեսվում]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Իտալիայի Բոկկոնի համալսարանի քաղաքագիտության պրոֆեսոր Մասիմո Մորելին և Ֆերարիի համալսարանի աշխատակից Ռոբերտո Չենսոլոն որոշել են պարզել Covid-19 համավարակի հնարավոր հետևանքները: Այդ նպատակով նրանք դիմել են նախորդ համաշխարհային համաճարակների փորձին՝ վերլուծելով սոցիալական լարվածությունը 1346-1353թթ.-ի ժանտախտի և 1919-1920-ականների իսպանական գրիպի համաճարակների միջև ընկած ժամանակաշրջանում:



Պարզվել է, որ մինչ այդ արդիական համարվող հարցերը համավարակի ժամանակ հետին պլան են մղվում: Հետազոտողներն օրինակ են բերում Գրետա Տյունբերգի էկոշարժումը, «դեղին բաճկոնների» շարժումը Ֆրանսիայում կամ «սադինն» Իտալիայում: Դրանք բոլորն էլ էականորեն նվազեցրել են իրենց ակտիվությունը ներկայիս համավարակի պայմաններում, իսկ բողոքի ցույցերի մեծ մասը գրեթե դադարել են: Freedom House ոչ կառավարական կազմակերպության զեկույցի համաձայն՝ 2019թ. դեկտեմբերի դրությամբ առկա 20 շարժումներից ներկայումս գործում են երկուսը կամ երեքը:



Եվ թեև համաճարակն ուժգնացնում է անհանգստությունը, դեպրեսիան և սթրեսը, համավարակի ընթացքում դրանք էականորեն չեն արտահայտվում: Միևնույն ժամանակ՝ համավարակն ապակողմնորոշող ազդեցություն է ունենում բոլոր երկրներում սոցիալական և տնտեսական հարաբերությունների համալիրին, որոնք ահագնանում են կիրառվող սահմանափակումներին: Այդ ամենը հանրության մոտ թաքնված դժգոհություն են առաջացնում:



Իսկ ամենակարող դավադրությունների տեսությունները և վարակվելու վտանգի լրջության մերժումը, հետազոտողների կարծիքով, հասարակության ներսում հնարավոր վտանգավոր երևույթների նախանշաններ են: Սովորական կյանքում մարդկանց բացասական զգացումներն արտահայտվում են տարատեսակ բողոքի ցույցերով, սակայն քանի որ այժմ այդ տարբերակը հիմնականում սահմանափակված է, գիտնականները նախազգուշացնում են, որ առկա է հետհամավարակային շրջանում ագրեսիվության բարձր մակարդակի մեծ վտանգ:



Որոշ բռնկումներ արդեն մեկնարկել են: Այսպես, հետազոտողների կարծիքով, ԱՄՆ-ում կատարվող ցնցումներն ունեն որոշակի ընդհանրություն 14-րդ դարի ապստամբության հետ («սև մահ»): Գիտնականների խոսքով՝ ժանտախտը սոցիալական ինկուբատոր է եղել՝ ձևավորելով սոցիալական լարվածություն, որը հասունացել էր մինչ այդ՝ ավելի քան 30 տարի: Իսկ 19-րդ դարի խոլերայի ժամանակ և դրանից հետո մարդիկ այն կապում էին կառավարության դավադրության հետ՝ աղքատների թվաքանակի կրճատման համար, ինչն ի վերջո խոշոր ապստամբություն առաջացրեց Նեապոլում:



Ուսումնասիրելով նմանատիպ այլ դրվագներ՝ հետազոտողները եզրակացնում են, որ նախկին համաճարակների մեծ մասը կարող էր, հավանաբար, սոցիալական ալիքների ինկուբատո լինել: Այսպես, դիտարկելով խոլերայի 5 համաճարակ և որոշելով դրանց աշխարհագրական տարածումը՝ գիտնականները հաշվարկել են բոլոր հնարավոր ապստամբությունները՝ համաճարակից 10 տարի առաջ և հետո: Պարզվել է, որ համաճարակներից հետո բողոքի ցույցերի թիվն ավելացել է ավելի քան 80%-ով:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/hnaravor-aj</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
</channel>

</rss>