<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
     xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
     xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"
     xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">

<channel>

    <atom:link
        href="https://shesht.am/science/sharjman-masin/feed"
        rel="self"
        type="application/rss+xml"
    />

    <lastBuildDate>Tue, 29 Sep 2026 08:05:46 +0000</lastBuildDate>

    <title>Շեշտ.am (shesht.am) - Feed</title>

    <description>Շեշտ.am – նորություններ եւ ոչ միայն</description>

    <link>https://shesht.am/science/sharjman-masin</link>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=13712</guid>

            <pubDate>Mon, 03 Aug 2020 15:41:10 +0000</pubDate>

            <title>Նոր փորձարկումները հերքել են սպերմատոզոիդների շարժման մասին քրեստոմատիական պատկերացումը</title>

            <description><![CDATA[<p>Գերարագ տեսախցիկով մանրադիտակը և համակարգչային մոդելավորումը ցույց են տվել, որ սպերմատոզոիդները լողում են ոչ թե պոչի կողային շարժումների, այլ մարմնի շուրջն արագ պտույտների շնորհիվ:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/08/002.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Նոր փորձարկումները հերքել են սպերմատոզոիդների շարժման մասին քրեստոմատիական պատկերացումը]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Սպերմատոզոիդները եղել են մանրաշխարհի առաջին մարմինները, որոնք դիտարկել է առաջին լիարժեք մանրադիտակի հեղինակ Անտոնի վան Լևենհուկ: Նա նկատել է, որ դրանք շարժվում են պոչի արագ հարվածների հաշվին՝ օձերի կամ ծովային նմանատիպ կենդանիների նման: Այդ ժամանակներից 350 տարի է անցել, և բազմաթիվ սերունդներ, սպերմատոզոիդները մանրադիտակով դիտելով, չեն էլ մտածել, որ իրականում դա խաբկանք է:



Նոր՝ ավելի հստակ տվյալները ցույց են տալիս, որ այդ բջիջների շարժումը տեղի է ունենում լրիվ այլ կերպ և նրանք օձանման չեն շարժվում, այլ պտուտակվում են հեղուկի մեջ, խցանահանի նման՝ վայրկյանում կատարելով 20-30 պտույտ: Նոր հետազոտությունն իրականացրել են Բրիստոլի համալսարանից Հերմես Գադելան և նրա գործընկերները:



Գիտնականները սարքավորում են ստեղծել, որը թույլ է տալիս սպերմատոզոիդները դիտարկել հեղուկի մեջ՝ վայրկյանում 55 հազար պատկեր կատարող գերարագ տեսախցիկով զինված մանրադիտակի օգնությամբ: Հիմնվելով այդպիսի նկարահանման վրա՝ հեղինակները ստեղծել են սպերմատոզոիդների շարժման եռաչափ մոդելը՝ հայտնաբերելով, որ նրանց օձաձև գալարը և տատանումները խաբկանք են՝ կարծրացած վան Լևենհուկի ժամանակներից:




https://youtu.be/LNYVSHx3jPk
Սպերմատոզոիդների շարժումը՝ նոր հետազոտության համաձայն / © Polymaths Lab - University of Bristol



Այդ բջիջների երկար պոչը, պարզվել է, համաչափ է, և շարժման մեջ արագորեն պտտվում են միևնույն ուղղությամբ՝ պտտելով նաև գլխիկը: Ընդ որում՝ պոչի և գլխի առանձին հատվածներ պրեցեսավորում են՝ տատանվելով պտտման առանցքի շուրջը, որպեսզի հավասարակշռեն մեկը մյուսին և ապահովեն տեղափոխումն ուղիղ ընթացքով: Հենց դա էլ ստեղծում է գալարապտույտի տեսք, որին մարդիկ այսքան տարի հավատացել են:



Հերմես Գադելան նշել է, որ իրականում սպերմատոզոիդների լողը հիշեցնում է ոչ թե պոչով հրողի, այլ խայտացող ջրասամույրի, որը պտուտաձև մտնում է ջուրը՝ պտտվելով ու գալարվելով ամբողջ մարմնով՝ այդ շարժումների անհամաչափությունը հավասարակշռելով: Գադելայի խոսքով՝ համաչափությունը ծագում է անհամաչափությունից:



Այդ բջիջների տեղաշարժման վերաբերյալ նոր, առավել հստակ պատկերացումը թույլ է տալիս ստեղծել առավել կատարյալ մեթոդներ՝ տղամարդկային անպտղության բուժման համար: Այդպիսի խնդիրները հաճախ են պայմանավորված լինում սպերմատոզոիդների շարժման խախտմամբ կամ, հնարավոր է, տղամարդկանց բեղմնականխման նոր, ոչ հորմոնալ միջոցներով:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/sharjman-masin</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
</channel>

</rss>