<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
     xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
     xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"
     xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">

<channel>

    <atom:link
        href="https://shesht.am/tag/%d5%a2%d5%bb%d5%bb%d5%a1%d5%b5%d5%ab%d5%b6-%d5%af%d5%a5%d5%b6%d5%bd%d5%a1%d5%a2%d5%a1%d5%b6%d5%b8%d6%82%d5%a9%d5%b5%d5%b8%d6%82%d5%b6/feed"
        rel="self"
        type="application/rss+xml"
    />

    <lastBuildDate>Thu, 05 Nov 2026 07:10:13 +0000</lastBuildDate>

    <title>Շեշտ.am (shesht.am) - Feed</title>

    <description>Շեշտ.am – նորություններ եւ ոչ միայն</description>

    <link></link>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=20868</guid>

            <pubDate>Tue, 03 Nov 2026 12:15:37 +0000</pubDate>

            <title>Քաղցկեղային բջիջներից cGAS-ի հեռացումը մկների մոտ արագացրել է ուռուցքների աճը</title>

            <description><![CDATA[<p>Բջջային մշակույթների և մկների վրա կատարված փորձերը ցույց են տվել, որ cGAS սպիտակուցի կորուստը մեծացնում է բջիջներում խոլեստերինի կուտակումը և նպաստում ուռուցքի աճին։ Աշխատանքը բացահայտում է այս իմունային սպիտակուցի ևս մեկ գործառույթ՝ բջջակորիզում գեների ակտիվության կարգավորումը։</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2026/11/cgas-cover-wide.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Քաղցկեղային բջիջներից cGAS-ի հեռացումը մկների մոտ արագացրել է ուռուցքների աճը]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Հյուսիսային Կարոլինայի համալսարանի Լայնբերգերի քաղցկեղի կենտրոնի հետազոտողները արդյունքները նոյեմբերի 2-ին հրապարակել են Journal of Clinical Investigation ամսագրում։ Խումբն ուսումնասիրել է մարդու բջջային գծեր և մկների մեջ փոխպատվաստված ուռուցքներ՝ պարզելու, թե cGAS-ն ինչպես է ազդում բջիջների նյութափոխանակության վրա։



cGAS-ը հայտնի է որպես բջջի ներսում հայտնված անսովոր ԴՆԹ-ն ճանաչող սպիտակուց։ Այն մասնակցում է վարակների դեմ իմունային պատասխանի գործարկմանը։ Նոր աշխատանքում գիտնականները կենտրոնացել են բջջակորիզում գտնվող cGAS-ի վրա, որի դերը դուրս է այդ դասական պաշտպանական մեխանիզմի սահմաններից։



Գենոմային և կենսաքիմիական վերլուծություններով խումբը ցույց է տվել, որ cGAS-ը նպաստում է LGALS3 գենի ակտիվությանը։ Դրա արտադրած գալեկտին-3 սպիտակուցը ճնշում է ACAA2 ֆերմենտի աշխատանքը՝ սահմանափակելով ճարպաթթուների քայքայումից ացետիլ-CoA-ի ստացումը։ Այս միացությունը նաև խոլեստերինի սինթեզի հումք է։



Երբ cGAS-ը հեռացրել են բջիջներից, խոլեստերինի քանակն աճել է։ Դրան զուգահեռ ուժեղացել է բջջի աճն ու գոյատևումը խթանող mTORC2/Akt ազդանշանային ուղու ակտիվությունը։ Արդյունքները ցույց են տալիս կապ գեների կարգավորման, ճարպային փոխանակության և ուռուցքային վարքի միջև։



Մկների մեջ փոխպատվաստված կրծքագեղձի և արգանդի վզիկի քաղցկեղային բջիջներից ձևավորված ուռուցքներն ավելի արագ են աճել cGAS-ի բացակայության դեպքում։ LGALS3-ի վերականգնումը զգալիորեն թուլացրել է այդ արագացված աճն ու ճարպերի կուտակումը։



Բջջային փորձերում cGAS-ի հեռացումը նաև նվազեցրել է դոքսոռուբիցինի և էտոպոզիդի նկատմամբ զգայունությունը։ Սովորական cGAS-ի կամ LGALS3-ի վերականգնումից հետո զգայունությունը վերադարձել է։ Հեղինակները դեռ չեն պարզել՝ արդյոք այս մեխանիզմը նույն կերպ է գործում բոլոր քիմիաթերապևտիկ միջոցների կամ ուռուցքների դեպքում։



Համալսարանը հայտնում է, որ հետազոտողները դեռ չունեն այս ուղին թիրախավորող դեղորայքային միջամտություն։ Հաջորդ քայլը համապատասխան միացությունների որոնումն ու կենդանական մոդելներում ստուգումն է։ Մարդկանց մոտ բուժման արդյունավետությունն այս աշխատանքում չի փորձարկվել։
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/cgas-cholesterol-tumor-growth</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=20500</guid>

            <pubDate>Thu, 15 Oct 2026 12:04:35 +0000</pubDate>

            <title>Քաղցկեղի ախտորոշումից տարիներ առաջ երեխաների արյան մեջ որոշ հակամարմիններ են հայտնաբերել</title>

            <description><![CDATA[<p>Նորվեգացի հետազոտողները քաղցկեղ ունեցող երեխաների արյան մեջ հայտնաբերել են օրգանիզմի սեփական՝ ԴՆԹ-ի վերականգնմանը մասնակցող սպիտակուցները թիրախավորող հակամարմիններ։ Դրանց մի մասը եղել է նաև տարիներ անց քաղցկեղ ախտորոշված մարդկանց մանկության արյան նմուշներում, սակայն հիվանդության առաջացման մեջ դրանց դերը դեռ ապացուցված չէ։</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2026/10/shesht-antibodies-cover.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Քաղցկեղի ախտորոշումից տարիներ առաջ երեխաների արյան մեջ որոշ հակամարմիններ են հայտնաբերել]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[Բերգենի համալսարանի և Օսլոյի համալսարանական հիվանդանոցի գիտնականների աշխատանքը հոկտեմբերի 14-ին հրապարակվել է Frontiers in Immunology ամսագրում։ Հիմնական համեմատությունն ընդգրկել է քաղցկեղի ինը տեսակով 175 հիվանդի և համապատասխան տարիքի 141 առողջ մասնակցի արյան շիճուկի նմուշներ։
Հետազոտողները որոնել են աուտոհակամարմիններ՝ հակամարմիններ, որոնք ճանաչում են օրգանիզմի սեփական սպիտակուցները։ Դրանք հանդիպում են նաև առողջ մարդկանց մոտ, բայց քաղցկեղ ունեցող երեխաների նմուշներում առանձնացել են ԴՆԹ-ի վնասումների վերականգնման հետ կապված սպիտակուցները թիրախավորող խմբերը։ Նույն պատկերը չի հայտնաբերվել մեծահասակների խմբերի մեծ մասում։
Առանձին ստուգման համար օգտագործվել են բրիտանական երկու երկարաժամկետ հետազոտությունների մանկության նմուշները։ Ընտրանքում եղել են հետագայում՝ մինչև 30 տարեկանը, քաղցկեղ ախտորոշված 30 մարդ և համեմատության խմբի 29 մասնակից։ Երեք ընտրված աուտոհակամարմիններից առնվազն մեկը հայտնաբերվել է առաջին խմբի 17 և երկրորդի չորս մասնակցի մոտ։
Բջջային փորձերում հիվանդների շիճուկից ստացված IgG հակամարմինները ներթափանցել են կենդանի բջիջներ։ Դրանց մի մասը կուտակվել է բջջակորիզի հարևանությամբ գտնվող TIGER կոչվող տիրույթում, որտեղ հայտնվել են նաև թիրախավորվող որոշ սպիտակուցներ։
Հեղինակները ենթադրում են, որ նման կուտակումը կարող է սպիտակուցներին հեռացնել իրենց սովորական աշխատանքի վայրից և խանգարել բջջի պաշտպանական գործընթացներին։ Սակայն այս փորձերը դեռ չեն ապացուցում, որ հակամարմինները մարդու օրգանիզմում քաղցկեղ են առաջացնում։ Հնարավոր այլ բացատրությունները ներառում են արդեն սկսված նախաքաղցկեղային գործընթացը կամ իմունային համակարգի խանգարումը։
Frontiers-ի հրապարակած պարզաբանման մեջ հետազոտողները նշում են, որ դեռ ուսումնասիրում են հակամարմինների ազդեցությունը բջջային մշակույթներում ԴՆԹ-ի վերականգնման վրա։ Հիպոթեզան հետագայում նախատեսում են ստուգել նաև մկների փորձերով։
Նախաախտորոշիչ ընտրանքը փոքր է, իսկ որոշ մասնակիցներ հիվանդացել են արդեն չափահաս տարիքում։ Արդյունքները նոր հետազոտական ուղղություն են բացում, բայց դեռ չեն տալիս երեխաների համատարած ստուգման համար հաստատված թեստ կամ կանխարգելման եղանակ։]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/autoantibodies-cancer-study</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
</channel>

</rss>