<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
     xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
     xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"
     xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">

<channel>

    <atom:link
        href="https://shesht.am/tag/%d5%b4%d5%ab%d5%bb%d5%a1%d5%bf%d5%b6%d5%a5%d6%80/feed"
        rel="self"
        type="application/rss+xml"
    />

    <lastBuildDate>Sat, 07 Nov 2026 17:06:46 +0000</lastBuildDate>

    <title>Շեշտ.am (shesht.am) - Feed</title>

    <description>Շեշտ.am – նորություններ եւ ոչ միայն</description>

    <link></link>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=20974</guid>

            <pubDate>Sat, 07 Nov 2026 17:06:45 +0000</pubDate>

            <title>Դրոզոֆիլայի հարսնյակում հայտնաբերել են ջրազրկումից պաշտպանող ներքին շերտ</title>

            <description><![CDATA[<p>Գիտնականները պարզել են, թե ինչպես է դրոզոֆիլան հարսնյակի անշարժ փուլում սահմանափակում ջրի կորուստը։ Պաշտպանող լիպիդային շերտը ձևավորվում է դեռ թրթուրի կուտակած պաշարներից, իսկ դրա սինթեզին մասնակցող ֆերմենտի բացակայությունը շոգ ու չոր պայմաններում կարող է մահացու լինել։</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2026/11/fly-pupa-cover.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Դրոզոֆիլայի հարսնյակում հայտնաբերել են ջրազրկումից պաշտպանող ներքին շերտ]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[Ֆրենսիս Քրիքի ինստիտուտը նոյեմբերի 6-ին հայտնել է, որ պաշտպանիչ շերտը գտնվում է հարսնյակի արտաքին պատյանի ներսի կողմում։ Այն կազմված է շատ երկար ածխաջրածնային մոլեկուլներից։ Հասուն ճանճի մոտ նման պաշտպանությունը գործում է մարմնի արտաքին մակերեսին, իսկ մոլեկուլները միջինում ավելի կարճ են։
Drosophila melanogaster-ի թրթուրներն աճում են խոնավ միջավայրում՝ սնվելով քայքայվող մրգերով։ Հարսնյակավորման համար դրանք տեղափոխվում են ավելի չոր վայր։ Այդ անշարժ փուլում միջատը չի կարող շոգից կամ չորությունից հեռանալ, ուստի ջրի կորուստը սահմանափակող շերտը հատկապես կարևոր է։
Հետազոտողները պարզել են, որ երկար մոլեկուլները նախապես արտադրվում են թրթուրի մասնագիտացված բջիջներում՝ էնոցիտներում, և պահվում ճարպային մարմնում։ Հարսնյակավորման ժամանակ այդ պաշարը տեղափոխվում է պատյանի մոտ։ Մոլեկուլները տարբերակելու համար թիմը հարմարեցրել է նաև նավթարդյունաբերության մեջ կիրառվող վերլուծական մեթոդներ։
Գիտնականներն առանձնացրել են EloHL ֆերմենտը, որը մասնակցում է շատ երկար ածխաջրածինների սինթեզին։ Սովորական լաբորատոր պայմաններում դրա բացակայության ազդեցությունը համեմատաբար թույլ էր։ Սակայն բարձր ջերմաստիճանի և ցածր խոնավության համադրության դեպքում առանց այդ ֆերմենտի հարսնյակների ջրազրկումը գրեթե կրկնապատկվել է՝ հասնելով գոյատևման համար անհամատեղելի մակարդակի։
Հասունացման ընթացքում դրոզոֆիլաների մեծ մասի պաշտպանիչ ածխաջրածինները կարճանում են։ Դրանք նաև զուգավորման քիմիական ազդանշաններ են փոխանցում, իսկ կարճ մոլեկուլներն ավելի հեշտ են գոլորշիանում։ Անապատային Drosophila mojavensis-ը, սակայն, երկար մոլեկուլները պահպանում է նաև հասուն տարիքում։ Հեղինակները դա կապում են չոր միջավայրին հարմարվելու հետ։
Աշխատանքը նոյեմբերի 6-ին հրապարակվել է Science Advances-ում․ դրա նախնական տարբերակը հասանելի էր դեռ 2024 թվականից։ Փորձերը բացատրում են դրոզոֆիլայի պաշտպանական մեխանիզմը, բայց ինքնին չեն կանխատեսում, թե կլիմայի փոփոխության պայմաններում ինչպես կփոխվի բոլոր միջատների գոյատևումը։ Թիմը կարևոր է համարում նման հետազոտություններն այլ տեսակների վրա շարունակելը։]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/fruit-fly-pupa-lipid-barrier</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
</channel>

</rss>