<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
     xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
     xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"
     xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">

<channel>

    <atom:link
        href="https://shesht.am/tag/%d5%ba%d5%a5%d6%80%d5%b8%d5%be%d5%bd%d5%af%d5%ab%d5%bf%d5%b6%d5%a5%d6%80/feed"
        rel="self"
        type="application/rss+xml"
    />

    <lastBuildDate>Fri, 06 Nov 2026 16:03:42 +0000</lastBuildDate>

    <title>Շեշտ.am (shesht.am) - Feed</title>

    <description>Շեշտ.am – նորություններ եւ ոչ միայն</description>

    <link></link>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=20934</guid>

            <pubDate>Fri, 06 Nov 2026 14:04:03 +0000</pubDate>

            <title>Արևային բջիջների համար խոստումնալից նյութում տեղային բևեռացում են հայտնաբերել</title>

            <description><![CDATA[<p>Մոնաշի և Օքսֆորդի համալսարանների ֆիզիկոսները պերովսկիտի բարակ թաղանթում հայտնաբերել են տեղային էլեկտրական բևեռացում։ Այն ի հայտ է գալիս բյուրեղի որոշ հատվածների սահմաններին և ընդգրկում է ընդամենը մի քանի ատոմային շերտ։</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2026/11/perovskite-solar-cell-archive.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Արևային բջիջների համար խոստումնալից նյութում տեղային բևեռացում են հայտնաբերել]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Հետազոտողները բարակ թաղանթներ են պատրաստել ցեզիումի կապարի յոդիդից (CsPbI₃)՝ հալոգենիդային պերովսկիտների ընտանիքի կիսահաղորդչից։ Այս նյութերը լավ են կլանում լույսը, և դրանց հիման վրա արևային բջիջներ են մշակում։ Աշխատանքը նոյեմբերի 5-ին հրապարակվել է PNAS ամսագրում, իսկ դրա նախնական տարբերակը հեղինակները տարածել էին հունվարին։



Նույն բյուրեղի ներսում բյուրեղային ցանցը կարող է տարբեր կողմնորոշում ունենալ։ Այդպիսի երկու հատվածները բաժանող հարթությունը կոչվում է երկվորյակային սահման։ Հենց այդ սահմանների մի մասում էլ գիտնականները նկատել են, որ կապարի ատոմները շեղվում են իրենց համաչափ դիրքերից։ Այդ շեղումների հետևանքով դրական և բացասական լիցքերի կենտրոններն այլևս չեն համընկնում, և առաջանում է տեղային բևեռացում։



Մոնաշի համալսարանը նոյեմբերի 6-ին հայտնել է, որ ատոմների առավելագույն շեղումը մոտ 15 պիկոմետր էր՝ մետրի 15 տրիլիոներորդ մասը։ Բևեռացած շերտի լայնությունը մոտ չորս ատոմային շերտ էր։ Հետազոտված թաղանթներում այդ սահմանների միջև հեռավորությունը մոտ 30–50 նանոմետր էր։



Այդքան փոքր տեղաշարժերը տեսնելու համար թիմն օգտագործել է անցումային էլեկտրոնային մանրադիտակ։ Նյութը զգայուն է էլեկտրոնային փնջի նկատմամբ, ուստի հետազոտողները նվազեցրել են նմուշի վրա ընկնող էլեկտրոնների քանակը, որպեսզի չափման ընթացքում չվնասեն բյուրեղային ցանցը։



Բևեռացում չի նկատվել ո՛չ բյուրեղի մնացած մասում, ո՛չ էլ դիտարկված մյուս տեսակի սահմաններին։ Վերջիններում նույնպես փոխվել էր ատոմների դասավորությունը, բայց կապարի ատոմների այնպիսի շեղում չէր արձանագրվել, ինչպիսին նկատվել էր բևեռացած սահմաններին։



Հեղինակների գնահատմամբ՝ նման սահմանների կառավարումը կարող է փոխել, թե ինչպես են լույսի ազդեցությամբ առաջացած լիցքերը շարժվում նյութի ներսում։ Հետազոտությունը վերաբերում էր թաղանթի կառուցվածքին․ թիմը չի չափել, թե այդ սահմաններն ինչպես են ազդում պատրաստի արևային բջջի օգտակար գործողության գործակցի վրա։
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/perovskite-polar-twin-walls</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
</channel>

</rss>