<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
     xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
     xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"
     xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">

<channel>

    <atom:link
        href="https://shesht.am/tag/1111/feed"
        rel="self"
        type="application/rss+xml"
    />

    <lastBuildDate>Tue, 29 Sep 2026 08:05:46 +0000</lastBuildDate>

    <title>Շեշտ.am (shesht.am) - Feed</title>

    <description>Շեշտ.am – նորություններ եւ ոչ միայն</description>

    <link></link>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=17957</guid>

            <pubDate>Mon, 01 Mar 2021 09:04:09 +0000</pubDate>

            <title>Երկրի վրա մագնիսական փոթորիկ է սկսվել</title>

            <description><![CDATA[<p>Արևի վրա տեղի ունեցած թույլ բռնկման պատճառով Երկրի վրա առաջացած մագնիսական փոթորիկը կարող է հանգեցնել էներգահամակարգերի աշխատանքի աննշան խափանումների, ինչպես նաև ազդել թռչունների ու կենդանիների միգրացիայի վրա:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2021/03/48931.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Երկրի վրա մագնիսական փոթորիկ է սկսվել]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի Ֆիզիկայի ինստիտուտի Արևային ռենտգենային աստղագիտության լաբորատորիայի հաղորդմամբ` Երկրի վրա սկսվել է միջին` G2 մակարդակի մագնիսական փոթորիկ:



Մագնիսական փոթորկի առաջացումը պայմանավորված է նրանով, որ նախօրեին Արեգակի վրա տեղի է ունեցել C դասի թույլ բռնկում: Ընդ որում, գիտնականների կանխատեսմամբ, մագնիսական փոթորկի հավանականությունը Երկրի վրա կազմել է ընդամենը 10%:



G2 մակարդակի մագնիսական փոթորիկ / © Lebedev



Ընդհանուր առմամբ` մագնիսական փոթորիկները դասակարգվում են G1-ից մինչև G5 մակարդակներով: Համարվում է, որ թույլ փոթորիկը կարող է առաջացնել էներգահամակարգերի աշխատանքի աննշան խափանումներ, ինչպես նաև ազդել թռչունների ու կենդանիների միգրացիայի վրա:



Առավել ուժգին փոթորիկները հանգեցնում են կարճալիքային կապի և տեղորոշիչ համակարգերի խնդիրների, ինչպես նաև արդյունաբերական ցանցերում ճնշման խափանումների:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/potorik-e-sksvel</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=10975</guid>

            <pubDate>Mon, 04 May 2020 20:09:52 +0000</pubDate>

            <title>Տիեզերական 10 լուսանկարներ. Արեգակնային համակարգը, որը դեռ չեք տեսել</title>

            <description><![CDATA[<p>Ներկայացված է մեր Արեգակնային համակարգի տիեզերական տարածության ամենատպավորիչ լուսանկարների տասնյակը, որը կօգնի նորովի դիտարկել շրջապատող տիեզերքը:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/05/Otherworlds.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Տիեզերական 10 լուսանկարներ. Արեգակնային համակարգը, որը դեռ չեք տեսել]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Վեներա, լավային գետեր, որոնք բխում են Կունապիպի-Մոնս հրաբխից. աջ կողմում: Լավային գետերը ձգվում են ամբողջ Տան-յոնդոզո հովտով: Ձախ կողմում վաղ տարածքը երկնաքարային խառնարան է / © Otherworlds



Երկիրն ու Լուսինը: Լուսանկարն արված է Խաղաղ օվկիանոսի վրայով թռչող գեոստացիոնար արբանյակից: Օվկիանոսի կենտրոնում բարձր ամպերն արևածագի փայլից կարմրել են / © Otherworlds



Մարսյան հովտի մշուշը: Վալլես Մարինեսի արևմտյան մասն է, որի երկարությունը 3060 կմ է: Լուսանկարում ծածկված է ջրային մշուշով ու առավոտյան ջրասառույցի շերտով: Որոշ հատվածներում հովտի խորությունը կազմում է 6,5 կմ, ինչն ավելի քան երեք անգամ մեծ է Գրանդ Կանյոնից (Երկիր, Արիզոնա) / © Otherworlds



Էրոս աստղակերպը: 433 Էրոսն առաջին աստղակերպն է, որ հայտնաբերվել է Երկրի մոտակայքում՝ 1898թ.: Երկարությունը 34 կմ է, Երկրի շուրջն ամբողջական պտույտ է կատարում 5 ժամում: Դրա նման երկնաքարերի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ նրանում կարող են ավելի մեծ քանակությամբ ոսկի, արծաթ, ցինկ, ալյումին ու այլ օգտակար նյութեր պարունակվել, քան երկրային կեղևում / © Otherworlds



Եվրոպան և Մեծ կարմիր բիծը: Եվրոպան Յուպիտերի երկրորդ մոտ արբանյակն է (նկարում՝ աջ կողմում): Լուսնից քիչ փոքր է: Ձախ կողմում հստակ երևում է Մեծ կարմիր բիծը. հսկայական ամպրոպային ճակատ, որը փոթորկում է մոլորակ-հսկայի վրա առնվազն 348 տարի: Չափը Երկրից երեք անգամ մեծ է / © Otherworlds



Սատուրնի հյուսիսային բևեռը: Հոյակապ օղակներով շրջապատված Սատուրնն Արեգակնային համակարգի ամենապայծառ մարմիններից է: Սառույցի միկրոբյուրեղներից ու տիեզերական փոշուց բաղկացած օղակները հրաշալի անդրադարձնում են արևային լույսը: Դրանք այնքան ինտենսիվ են, որ նույնիսկ մթնշաղն էականորեն ուշացումով է վրա հասնում / © Otherworlds



Ուրանն ու նրա օղակները: Ուրանի օղակները հայտնաբերվել են 1977թ.: Արտառոց մուգ են, ամենայն հավանականությամբ՝ բաղկացած ջրային գոլորշուց (օրգանիկայի փոփոխված ռադիացիայով): Ուրանը հայտնաբերվել է Ուիլյամ Գերշելի կողմից՝ 1781թ., աստղադիտակի օգնությամբ, որը նա ինքնուրույն էր նախագծել ու ստեղծել / © Otherworlds



Մերկուրին և Արեգակը. Մերկուրին՝ փոքր սև կետն է: Աստղի ու մոլորակի չափերի տարբերությունն ակնհայտ է: Ընդհանուր առմամբ՝ լուսատուի զանգվածը հավասար է Արեգակնային համակարգի բոլոր մարմինների 99,86%-ին / © Otherworlds



Նեպտուն և Տրիտոն: Այս կիսալուսինը Voyager 2-ի արած վերջին լուսանկարներից է՝ արված տիեզերական արշավի ժամանակ: Չնայած նրան, որ առաքելությունը մեկնարկել է 40 տարի առաջ, մենք շարունակում ենք տեղեկություններ ստանալ զույգ Voyager-ներից / © Otherworlds



Պլուտոնի մշուշը: 2015թ. հուլիսին NASA-յի New Horizon տիեզերական սարքավորումը թռիչք է իրականացրել Պլուտոնի ուղղությամբ, և նրա դիտարկումների արդյունքները խիստ զարմացրել են գիտնականներին: Պարզվել է, որ մոլորակի մակերեսն ավելի խայտաբղետ է, քան հետազոտողները կարող էին պատկերացնել: Շուտով պարզ դարձավ, որ արևային լույսի մթնոլորտը կապտում է, ինչպես Երկրի դեպքում / © Otherworlds



Հավելենք, որ լուսանկարները ներկայացվել են Otherworlds նախագծի շրջանակներում:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/photo/tiezerakan-lusankarner</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=6619</guid>

            <pubDate>Mon, 23 Dec 2019 18:44:08 +0000</pubDate>

            <title>Գիտնականներն առաջին անգամ Արեգակի վրա մագնիսական պայթյուն են արձանագրել</title>

            <description><![CDATA[<p>Աստղագետները նշել են, որ պայթյունի էպիկենտրոնում ջերմաստիճանը հասել է 1-2 միլիոն °C-ի, ինչը միջուկային պայթյունի էպիկենտրոնից կրկնակի անգամ բարձր է:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2019/12/SolarFlare-1280x720.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Գիտնականներն առաջին անգամ Արեգակի վրա մագնիսական պայթյուն են արձանագրել]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Աստղագետներն Արեգակի մակերևույթին հզորագույն պայթյուն են արձանագրել: Այն նման չի եղել նախկինում գրանցվածներին: Չնայած նրան, որ մասնագետներն այդպիսի երևույթի առկայության մասին ենթադրել էին դեռ 15 տարի առաջ, դրանցից մեկի դիտարկումը ներկայումս են իրականացրել: Աշխատանքները կատարել են NASA-յի աստղագետները՝ Արեգակնային դինամիկական աստղադիտարանի (SDO) նորագույն սարքավորմամբ:



Հետազոտողներն ականատես են եղել Արևի մակերևույթի ժայթքմանը, որի արդյունքում աստղի մագնիսական դաշտերը մասնատվել են, ապա՝ կրկին միավորվել, ինչը հանգեցրել է աննախադեպ մագնիսական պայթյունի:



Գիտնականները պայթյունը դիտարկել են Արեգակի մթնոլորտի արտաքին շերտում՝ արևապսակում: Ժայթքման արդյունքում հրվիժակի (պրոտուբերանց՝ լույս արձակող մատերիայի դուրս ցցված մասերը) տեսքով նյութերն են նետվել:



Ո՞րն է մագնիսական պայթյունի պատճառը



Մագիսական պայթյունի պատճառը ժայթքումն է: Նշվում է, որ այս երևույթը հասկանալու դեպքում Արեգակի մթնոլորտն ավելի հասկանալի կդառնա, ինչպես նաև հնարավոր կլինի կանխատեսել տիեզերական եղանակը: Հետազոտողները ենթադրում են, որ ժայթքումը պլազմայի կամ լիցքավորված գազի անդադար հոսքով, որը բախվում է մագնիսական դաշտերին և նրանց ստիպում առանձնանալ: Երևույթը ստացել է «մագնիսական վերամիացում» անվանումը և քաջ հայտնի է մասնագետներին: Բայց ավելի վաղ հետազոտողները դիտարկել են միայն ինքնաբերական վերամիացումները, ոչ թե՝ հարկադրվածները:



Արևի վրա մագնիսական դաշտերի սահմաններն աննկատ են, բայց ենթարկվում են մոտակա պլազմայի լիցքավորված մասնիկների ազդեցությանը: NASA-յի SDO-ի նորագույն սարքավորումների շնորհիվ աստղագետները կարողացել են կենտրոնանալ պլազմայի դիտարկման վրա: Հետազոտողները նշել են, որ պայթյունի էպիկենտրոնում ջերմաստիճանը հասել է 1-2 միլիոն °C-ի, ինչը միջուկային պայթյունի էպիկենտրոնից կրկնակի անգամ բարձր է:



Արևապսակի գաղտնիքը



Հայտնի է, որ Արեգակնային համակարգում եղանակը կախված է Արևից: Լուսատուի վրա սկիզբ առնող ֆիզիկական գործընթացների ամբողջականությունը վերջնարդյունքում ազդեցություն է ունենում Երկրի վրա գտնվող բոլոր արարածների ու տեխնոլոգիաների վրա: Աստղագիտության ամենագրավիչ հանելուկն Արեգակի մթնոլորտն է՝ հատկապես պսակը, որը մի քանի միլիոն աստիճանով տաք է աստղից: NASA-յի Parker զոնդը ներկայումս փորձում է բացահայտել արևապսակի գաղտնիքը՝ աստիճանաբար մոտենալով լուսատու աստղին:



Parker զոնդը / ©Sci-news.com



Parker-ը NASA-յի կողմից ստեղծվել է հենց արևապսակ հասնելու նպատակով: Զոնդն օժտված է գերհզոր ջերմապաշտպան էկրանով՝ ընդունակ դիմակայելու ջերմության աննախադեպ մակարդակին ու ճառագայթմանը, որը 500 անգամ գերազանցում է Երկրի վրա առկա ճառագայթմանը: Հետազոտողները հույս ունեն, որ իր յոթնամյա առաքելությամբ Parker-ը հնարավորություն կընձեռնի ուսումնասիրել պսակը, արևային քամին և գեոմագնիսական փոթորիկները, որոնք կարող են Երկրի վրա իսկական քաոսի պատճառ դառնալ:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/news/aregaki-vra-magnisakan-paytyun</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
</channel>

</rss>