<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
     xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
     xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"
     xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">

<channel>

    <atom:link
        href="https://shesht.am/tag/1186/feed"
        rel="self"
        type="application/rss+xml"
    />

    <lastBuildDate>Tue, 29 Sep 2026 08:05:46 +0000</lastBuildDate>

    <title>Շեշտ.am (shesht.am) - Feed</title>

    <description>Շեշտ.am – նորություններ եւ ոչ միայն</description>

    <link></link>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=19705</guid>

            <pubDate>Sat, 21 Aug 2021 19:07:21 +0000</pubDate>

            <title>Ծիր Կաթինի պարուրային բազուկներից մեկում առեղծվածային խզվածք են հայտնաբերել</title>

            <description><![CDATA[<p>Մեր գալակտիկայում առաջին խզվածքի բացահայտումը գիտական ցնցող նորություն է: Նրա մանրակրկիտ ուսումնասիրությունը մարդկությանը թույլ կտա ավելի լավ հասկանալ պարուրաձև գալակտիկաների կառուցվածքը:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2021/08/jpegPIA24576-scaled-1.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Ծիր Կաթինի պարուրային բազուկներից մեկում առեղծվածային խզվածք են հայտնաբերել]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Համարվում է, որ աստղագետները Տիեզերքի մասին շատ բան գիտեն: Սակայն մեր հարազատ հատվածում` Ծիր Կաթինում, բազմաթիվ հանելուկներ են թաքնված, որոնք հետազոտել հնարավոր կլինի միայն «թռչնի թռիչքի բարձրությունից»: Այդ պատճառով Գալակտիկայի պարուրաձև բազկի վրա առաջին խզվածքի բացահայտումն իրական գիտական ցնցող նորություն է: Այդ գոյացության բնույթը լիովին անհասկանալի է, ինչը և նրա դիտարկումն առավել հետաքրքրական է դարձնում:



Անոմալ գոյացությունը նման է թևից դուրս թռչող փետուրի: Այսպես կոչված խզվածքը գտնվում է Աղեղնավորի բազկի վրա, մեր Արեգակնային համակարգից շուրջ 3 ու կես հազար լուսային տարվա հեռավորության վրա: Այն կազմված է 3 հազար լուսային տարիներ ձգվող երիտասարդ աստղերի շղթայից, նրանց կուտակումներից և գազային ամպերից (միգամածություններից):



Բացահայտումն արվել է NASA Spitzer տիեզերական աստղադիտակից դիտարկումների շնորհիվ (նախորդ տարվա հունվար ամսին, շահագործումից հանվելուց առաջ): Սարքավորումն ինֆրակարմիր տիրույթում նկարահանումներ է իրականացրել, ինչը թույլ է տվել մանրամասն «տեսնել» աստղերը, որոնց լույսն արգելափակվում է մեզ ավելի մոտ տիեզերական մարմինների պատճառով: Հավելյալ տեղեկատվություն է ստացվել եվրոպական աստղադիտակից` Gaia-ից, որը հստակեցրել է Ծիր Կաթինի մոտ երկու միլիարդ աստղերի հեռավորությունը:



Համադրելով երկու աղբյուրից ստացված տվյալները` գիտնականները պարզել են, որ իրենց հետաքրքրող հատվածը` Աղեղնավորի բազուկը, ունի փաթույթի` ընդհանուրից տարբերվող անկյուն: Դա այն հիմնական բնութագրերից է, որը նկարագրում է պարուրաձև գալակտիկաների կառուցվածքը: Աղեղնավորի բազուկը 12 աստիճան անկյուն ունի, իսկ խզվածքը` 60: Նրա օբյեկտների շարժումը համաձայնեցված է և որոշակիորեն տարբերվում է բազկից: Այդպիսի գոյացություններ հայտնի են պարուրաձև այլ գալակտիկաներից, սակայն դրանց առկայությունը Ծիր Կաթինում մինչև վերջերս խիստ հարցականի տակ էր:



Աստղագետները ներկայումս կրկնապատկված եռանդով փորձում են Գալակտիկայի այլ շրջաններում փնտրել նույնատիպ «փետուրներ»: Հետաքրքրությունը բազմապատկում է դրանց բնույթի անհասկանալիությունը: Խզվածքը Ծիր Կաթինի կառուցվածքի վերաբերյալ պատկերացման հսկայական բեկում է: Նրա մանրակրկիտ ուսումնասիրությունը մարդկությանը թույլ կտա ավելի լավ հասկանալ պարուրաձև գալակտիկաների կառուցվածքը:



Ուշագրավ է, որ բազուկների կազմավորման վերաբերյալ աստղագետների կարծիքները նույնական չեն: Այդ պատճառով վերջերս արված բացահայտումը կարող է դառնալ էական տարբերակիչ, որը կօգնի վերջապես բացահայտել հիմնական հանելուկը:



Հետաքրքրական է նաև, որ գիտնականների կողմից հայտնաբերված բազկի խզվածքում են գտնվում հայտնի միգամածությունները` Արծիվը, Օմեգան, Եռաստղը և Լագունան: Դրանց դիտարկման շնորհիվ 20-րդ դարում առաջին անգամ բացահայտվել է մեր Գալակտիկայի պարուրաձև բնույթը:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/xzvacq-en-haytnaberel</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=12945</guid>

            <pubDate>Tue, 07 Jul 2020 18:57:31 +0000</pubDate>

            <title>Մեր գալակտիկայում կարող է գոյություն ունենալ ընդամենը 36 զարգացած քաղաքակրթություն</title>

            <description><![CDATA[<p>Այլմոլորակային զարգացած քաղաքակրթությունների ազդանշանների բացակայությունն, իրականում, մարդկության և ժամանակակից քաղաքակրթության համար շատ վատ նորություն է:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/07/Mlechnyiy-Put.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Մեր գալակտիկայում կարող է գոյություն ունենալ ընդամենը 36 զարգացած քաղաքակրթություն]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Երկրի վրա քաղաքակրթությունները հավերժ չեն: Հռոմեական կայսրությունը գոյություն է ունեցել 1000 տարուց քիչ, իսկ մայաների քաղաքակրթությունը՝ շուրջ 2 հազարամյակ: Եվ որքան զարգացած է քաղաքակրթությունը, այնքան քիչ է գոյատևում: Իսկ որքա՞ն է մեզ մնացել: Անպատասխանատվության և սպառման այսպիսի տեմպերի պարագայում, ենթադրվում է, ոչ երկար:



Նույնը կարող էր տեղի ունենալ նաև այլ մոլորակներում: Եվ, հավանաբար, այդպես էլ պատահում է: Նրանց կարճատև կյանքը կարող է բացատրել, թե ինչում մենք մինչ օրս չենք հայտնաբերել այլմոլորակային կյանքի ոչ մի ազդանշան:



Վերջին հաշվարկներով՝ Ծիր Կաթին գալակտիկայում պետք է գոյություն ունենան քաղաքակրթություններ ունեցող մի քանի տասնյակ աշխարհներ՝ բավականին զարգացած: Սակայն այդ աշխարհները, հավանաբար, այնքան հեռու են, որ նրանց բնակիչների ազդանշանները Երկիր չեն հասնում կամ տարածության միջով թռչում են հազարավոր տարիներ: Այդ դեպքում, երբ ազդանշանը հասնի, տվյալ հեռավոր մոլորակում կարող է և քաղաքակրթություն արդեն չլինի: Կամ մենք չենք լինի: Թոմ Ուեթսբին և Քրիստոֆեր Կոնսելիսը նշել են, որ հնարավոր է պատկերացնել գալակտիկա, որտեղ բանական կյանք կլինի, սակայն շփումը քիչ հավանական է:



Անգլիայի Նոթինգհեմի համալսարանից Ուեթսբիի և Կոնսելիսի վերլուծության հիմքում շուրջ 60 տարի առաջ Դրեյքի կողմից առաջ քաշված, որոշակիորեն ձևափոխված հավասարումն է: Ֆրենկ Դրեյքը նշել է հանգամանքներ, որոնք, սկզբունքորեն, թույլ են տալիս գնահատել, թե գալակտիկայում քանի բանական քաղաքակրթություններ կարող են գոյություն ունենալ:



Գիտնականներն իրենց նոր՝ CETI հավասարման մեջ ցույց են տվել, որ բանական քաղաքակրթությունների քանակը կախված է նրանից, թե որքան աստղեր կան գալակտիկայում և նրանցից քանիսի տարիքն է 5 միլիարդից ավելի:



Պարզվել է, որ որոշ հանգամանքներ սահմանափակում են այլմոլորակային կյանքի հայտնաբերումը: Օրինակ՝ մեր գալակտիկայի գրեթե բոլոր աստղերը ավելի քան 5 միլիարդ տարեկան են, իսկ նրանց միջին տարիքը կազմում է մոտ 10 միլիարդ: Որոշ աստղեր բացառվում են՝ դրանց վրա հիմնական տարրերի բացակայության պատճառով: Մյուսներից, հավանաբար, միայն 20%-ը մոլորակներ ունեն Ոսկեծամիկի կամ Կյանքի գոտում:



Քանի որ գալակտիկայում ավելի քան 200 միլիարդ աստղ կա, հետևաբար պետք է գոյություն ունենան միլիարդավոր հավանական բնակեցված աշխարհներ: Բայց մինչև դա հայտարարելը պետք է կատարել ևս մեկ կարևոր բացառում:



Կարելի է վստահորեն պնդել, որ ազդանշաններ ուղարկելու ընդունակ քաղաքակրթությունը կարող է գոյատևել 100 տարի: Երկրի վրա ռադիոալիքները հայտնաբերվել են 1865թ. (հեղինակ՝ շոտլանդացի ֆիզիկոս Ջեյմս Քլերք Մասվել): Դրանցից օգտվել սովորել են 1895թ. երբ ռուս ֆիզիկոս Ալեքսանդր Պոպովը ստեղծել է առաջին ռադիոհաղորդիչը:



Այդ ամենը հաշվի առնելով և ուշադրություն դարձնելով, որ զարգացած քաղաքակրթությունների գոյության միջին տևողությունը 100 տարի է, ներկայումս մեր գալակտիկայում պետք է գոյություն ունենա ընդամենը 36 բավականին զարգացած քաղաքակրթություն:



Մեզ մոտ հարևանը, հավանաբար, կգտնվի 17 հազար լուսային տարի հեռավորության վրա, ինչն, ըստ Ուեթսբիի և Կոնսելիսի, անհնար կդարձնի տվյալների փոխանակությունը կամ նույնիսկ ժամանակակից տեխնոլոգիաների միջոցով այդ արեգակնային համակարգերի հայտնաբերումը: Ամենալավատեսական դեպքում մեզ ամենամոտ քաղաքակրթությունը կարող է գտնվել մեզանից 300 լուսային տարի հեռավորության վրա:



Գիտնականների խոսքով՝ մեր գալակտիկայում քաղաքակրթությունների կյանքի տևողությունը հայտնի չէ, իսկ դա, անշուշտ, CETI-ի հավասարման համար ամենակարևոր հանգամանքն է:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/zargacac-qaxaqakrtutyun</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=10965</guid>

            <pubDate>Mon, 04 May 2020 10:15:37 +0000</pubDate>

            <title>Աստղաֆիզիկոսը պատմել է, թե բանական կյանքի զարգացման համար որ գալակտիկաներն են ավելի հարմար</title>

            <description><![CDATA[<p>Նոր հետազոտությունը, հիմնվելով Կոպեռնիկոսի սկզբունքի վրա, հերքում է թեզիսն այն մասին, որ բանական քաղաքակրթության առաջացումն առավել հնարավոր է ձվածրաձև հսկայական գալակտիկաներում:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/05/Mlechnyiy-Put.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Աստղաֆիզիկոսը պատմել է, թե բանական կյանքի զարգացման համար որ գալակտիկաներն են ավելի հարմար]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Աստղաֆիզիկոս Դենիել Ուիթմայրն աշխատություն է հրապարակել, որը նոր պատկերացում է տալիս, թե որ գալակտիկաներն են բանական կյանքի համար առավել հավանական: Հոդվածը հերքում է 2015թ. առաջ քաշված տեսությունն այն մասին, ըստ որի՝ բանականության ծագման ավելի մեծ հավանականությունն առկա է ձվածրաձև հսկայական գալակտիկաներում:



Հինգ տարի առաջ կատարված հետազոտության հեղինակները՝ բրիտանացի գիտնականները՝ աստղաֆիզիկոս Պրատիկ Դայալի (Դարեմի համալսարան) ղեկավարությամբ, հաստատել են, որ ձվածրաձև հսկայական գալակտիկաներում աստղերը բազմաթիվ են և, միաժամանակ, հարաբերականորեն ցածր է պոտենցիալ մահաբեր գերնորերի մասնաբաժինը: Դա բարձրացնում է մոլորակների գոյության հնարավորությունը լուսատուների շուրջը բնակելի գոտիներում և նվազեցնում է հավանականությունը, թե գերնոր աստղի բոցավառումը կոչնչացնի ծնունդ առնող կյանքը:



Սակայն Ուիթմայրը համարում է, որ այդ աշխատանքի եզրակացությունները հակասում են այսպես կոչված Կոպեռնիկոսի սովորականության սկզբունքին: Դրա իմաստն այն է, որ օբյեկտը պետք է տիպային համարել իր դասի համար և շարքից դուրս չեկող, եթե հակառակի հստակ ապացույցներ չկան: Օրինակ՝ Երկրի դեպքում Կոպեռնիկոսի սկզբունքը ցույց է տալիս, որ մեր մոլորակը Տիեզերքում ինչ-որ առանձնահատուկ տեղ չի զբաղեցնում և բացառություն չէ: Նշանակում է՝ պետք է գոյություն ունենան նմանատիպ պայմաններով այլ մոլորակներ, որտեղ կարող է ի հայտ գալ սպիտակուցային կյանք:



Հետևաբար, Երկիրը և նրա վրա զարգացող տեխնոլոգիական քաղաքակրթությունը պետք է տիպային օբյեկտ լինեն, որի նմանները գոյություն ունեն Տիեզերքի այլ անկյուններում: Նշանակում է՝ այդպիսի օբյեկտների տեղադրությունը նույնպես պետք է տիպային լինի, և պարուրաձև գալակտիկայում (ինչպիսին Ծիր Կաթինն է) բնակելի մոլորակ գտնելու հավանականությունը պետք է էականորեն բարձր լինի, քան ձվածրաձև գալակտիկայում:



Իր հոդվածում Ուիթմայրը նաև բացատրություն է առաջարկում, թե ինչու ձվածրաձև գալակտիկաները հարմար չեն կյանքի համար: Գիտնականի խոսքով՝ ձվածրաձև գալակտիկաների էվոլյուցիան լիովին տարբերվում է Ծիր Կաթինից: Այդ գալակտիկաների զարգացման վաղ փուլերում ճառագայթումն այնքան ուժգին է եղել, որ ամբողջովին կոչնչացներ ցանկացած բնակելի մոլորակ:



Աստղաֆիզիկոսի խոսքով՝ ավելի ուշ փուլերում աստղերի ձևավորման արագությունը մոտենում է զրոյի, ինչը, իր հերթին, նվազեցնում է բնակելիության նոր գոտիների ձևավորման հնարավորությունը, որտեղ կարող էին նոր մոլորակներ կազմավորվել: Ուիթմայրի կարծիքով՝ բանական կյանք ավելի լավ է փնտրել SB տեսակի գալակտիկաներում (պարուրաձև, ամրակցված, ինչպիսին Ծիր Կաթինն է):



Ավելի վաղ հաղորդվել է, որ Hubble աստղադիտակը մանրակրկտորեն լուսանկարել է մասնատվող ATLAS գիսաստղը, իսկ Արիզոնա նահանգի համալսարանի գիտնականների փորձարկումները ցույց են տվել, որ մոլորակ-օվկիանոսները կարող են և հատակ չունենալ:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/banakan-kyanqi</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=10081</guid>

            <pubDate>Wed, 08 Apr 2020 19:32:36 +0000</pubDate>

            <title>Գիտնականներն առաջին անգամ ստացել են պլազմային ջեթի ծնունդի նկարը, որն առաջացել է 2 գալակտիկաների բախումից</title>

            <description><![CDATA[<p>Պլազմայի գերհզոր շիթն առաջացել է TXS 2116-077 գալակտիկայի և նույն չափի այլ գալակտիկայի բախումից: Համեմատաբար քիչ պայծառության շնորհիվ աստղաֆիզիկոսներին հաջողվել է դիտարկել դրա աղբյուրը:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/04/228672_web.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Գիտնականներն առաջին անգամ ստացել են պլազմային ջեթի ծնունդի նկարը, որն առաջացել է 2 գալակտիկաների բախումից]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
ԱՄՆ-ի Կլեմսոնի համալսարանի հետազոտողները հաղորդել են պլազմայի հարաբերապաշտական (ռելյատիվիստական) շիթի (ջեթ) հայտնաբերումը հաստատելու մասին: Այն առաջացել էր երկու գալակտիկաների բախման հետևանքով: Գիտնականներին հաջողվել է այդ երևույթը նկարահանել ինֆրակարմիր դիապազոնում՝ ստանալով տեսողական առաջին հաստատումն այն բանի, որ տիեզերական նման մեծածավալ մարմինների բախման հետևանքով ձևավորվում են լիցքավորված մասնիկների հզոր շիթեր:



Աստղագետներն ավելի վաղ պարզել էին, որ նման շիթերը կարող են գեներացվել ձվածրաձև գալակտիկաներում, որոնք, իրենց հերթին, ծագել են երկու զսպանակաձև աստղային համակարգերի բախման արդյունքում: Այժմ արդեն հետազոտողներն ունեն լուսանկար, որը ցույց է տալիս նման գոյության վաղ շրջանի բախման արդյունքում ձևավորված ջեթը:



Գիտնականներն աստղադիտակների օգնությամբ բազմիցս նկարահանել են գալակտիկաների բախումները, ստացել են նաև ջեթերի լուսանկարներ: Սակայն նման երիտասարդ հարաբերապաշտական շիթի լուսանկարն առաջին անգամ է ստացվել: Ավելին, շնորհիվ այն բանի, որ ջեթի պայծառությունը դեռևս շատ բարձր չէ, հնարավորություն կա ավելի լավ դիտարկելու մարմինը, որից ցայտում է այդ շիթը: Հետազոտության համահեղինակ Ստեֆանո Մարկեզին նշել է, որ սովորաբար շիթն այնքան ուժեղ է լուսարձակում , որ նրա ետևում գալակտիկան չի երևում:



Ավելի վաղ համարվել է, որ ջեթերը գեներացվում են համեմատաբար ծեր ձվածրաձև գալակտիկաների կողմից՝ այսպես կոչված ակտիվ միջուկներով, որտեղի գործընթացներն ուղեկցվում են վիթխարի էներգիայի արտանետումներով: Գիտնականների մեծ մասը համոզված է, որ նման ակտիվ միջուկներում գերզանգվածային սև խոռոչներ են: Ընդ որում՝ կենտրոնում նման մարմիններ ունեցող գալակտիկաների ոչ բոլոր միջուկներն են ակտիվ: Այսպես՝ Ծիր Կաթինի կենտրոնում գերզանգվածեղ սև խոռոչը պայմանական «հանգստի վիճակում» է:



Ակտիվ միջուկներն աստիճանաբար մեծանում են աճանստվածքի (ակրեցիայի)՝ մատերիայի գրավիտացիոն ձգողականության հաշվին: Սակայն նյութի մի մասն արտանետվում է պլազմային ջեթի տեսքով: Տիեզերքում վայրկյանում ավելի մեծ քանակությամբ էներգիա լուսարձակելով, քան Արեգակը գեներացնում է իր գոյության ողջ ընթացքում՝ հարաբերապաշտական շիթերը փաստացի ծառայում են որպես մասնիկների տիեզերական բնական արագացուցիչ:



Գիտնականների լուսանկարած ջեթն առաջացել է TXS 2116-077 գալակտիկայի և գրեթե նույն զանգվածով աստղային համակարգի բախումից: Արտասովոր երևույթի հետազոտության համար օգտագործվել են մի քանի վերերկրյա աստղադիտակների, ինչպես նաև տիեզերական Chandra աստղադիտարանի տվյալները: Լուսանկարն արվել է 8,2 մետրանոց Subaru օպտիկական ինֆրակարմիր աստղադիտակի օգնությամբ: Այն պատկանում է ճապոնական Աստղագիտական ազգային աստղադիտարանին և տեղադրված է հավայան հրաբխի՝ Մաունա Քեայի վրա:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/galaktikayi-baxumic</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=7028</guid>

            <pubDate>Fri, 10 Jan 2020 07:43:39 +0000</pubDate>

            <title>Աստղագետները հայտնաբերել են կրկնվող արագ ռադիոճողփյուններից մեկի սկզբնաղբյուրը</title>

            <description><![CDATA[<p>Եվրոպացի և կանադացի մասնագետները եզրակացրել են, որ FRB 180916.J0158+65 արագ ռադիոճողփյունի սկզբնաղբյուրը գտնվում է պարուրաձև խոշոր գալակտիկայի ակտիվ աստղաբույլերի շրջանում:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/01/messier-101-ngc-5457-galaxy-pinwheel-galaxy-41954.jpeg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Աստղագետները հայտնաբերել են կրկնվող արագ ռադիոճողփյուններից մեկի սկզբնաղբյուրը]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Արագ ռադիոճողփյուն (Fast Radio Bursts, FRB), են անվանում անհայտ ծագման հազվագյուտ ռադիոիմպուլսները, որոնք ունեն չափազանց կարճ տևողություն: Միևնույն ժամանակ՝ այդպիսի ճողփյունի էներգիան, մասնագետների գնահատմամբ, կարող է էկվիվալենտ լինել տիեզերական տարածություն Արեգակից տասնյակ հազարավոր տարիների ընթացքում նետվող էներգիային:



Առաջին FRB-ը հայտնաբերվել է 2007թ.: Այն դարձավ տիեզերական գլխավոր հանելուկներից մեկը, որի շուրջ ի հայտ եկան բազմաթիվ առասպելներ: Երբեմն երևակայական տարբերակներ են առաջ քաշվում, օրինակ՝ այլմոլորակային կյանքի հետ կապված, բայց գիտնականներն ավանդաբար առաջարկում են առավել «ռոմանտիկ» բացատրություն: Օրինակ, որ FRB-ն նեյտրոնային աստղերի ակտիվության հետևանք է:



Ներկայումս Կանադայի և Նիդերլանդների աստղագետները բացահայտել են արագ ռադիոճողփյուններից մեկի՝ FRB 180916.J0158+65-ի սկզբնաղբյուրը: Այն պարուրաձև SDSS J015800.28+654253.0 զանգվածային գալակտիկայի ակտիվ աստղաբույլի շրջանում է գտնվել: Պայմանական հեռավորությունը Երկրից 470 մլն լուսային տարի է և ամենամոտն է հայտնի սկզբնաղբյուրներից: Գալակտիկայի ձգվածությունը գնահատվում է 7 լուսատարի: Այս սկզբնաղբյուրի առանձնահատկությունն այն է, որ բնութագրով տարբերվում է մյուսներից:



FRB 180916.J0158+65-ի սկզբնաղբյուրը / ©ScienceAlert



Ամստերդամի համալսարանից աստղագետ Քենզի Նիմոն նշել է, որ այս օբյեկտի գտնվելու վայրն արմատապես տարբերվում է ոչ միայն ավելի վաղ հայտնաբերված, այլև բոլոր ուսումնասիրված FRB-ներից:



Առաջին տեղորոշված կրկնվող արագ ռադիոճողփյունը FRB 121102-ն էր: Նրա սկզբնաղբյուրը Երկրից չափազանց հեռու գտնվող գաճաճ գալակտիկան է: Հավանաբար՝ այս FRB-ն ծնել են «էքստրիմային» պայմանները, ինչպիսին է գալակտիկայի կենտրոնում գերզանգվածային սև անցքի ակտիվություն:



Աստղագետներն ավելի վաղ հայտնաբերել էին, որ մեկ այլ FRB-ի սկզբնաղբյուրը կարող է լինել տարիքով ու չափերով Ծիր Կաթինին նման գալակտիկան: Այսպիսով, ինչպես վերոնշյալ օրինակներում է երևում, FRB-ները, հավանաբար, կարող են ձևավորվել տարբեր պայմաններում:



Հնարավոր է՝ դրանց բնույթի մասին հարցին կարողանա պատասխանել արհեստական բանականություն, որն արդեն 70-ից ավելի ռադիոճողփյուն է հայտնաբերել:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/news/frb-neric-meki-skzbnaxbyury</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
</channel>

</rss>