<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
     xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
     xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"
     xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">

<channel>

    <atom:link
        href="https://shesht.am/tag/1420/feed"
        rel="self"
        type="application/rss+xml"
    />

    <lastBuildDate>Tue, 29 Sep 2026 08:05:46 +0000</lastBuildDate>

    <title>Շեշտ.am (shesht.am) - Feed</title>

    <description>Շեշտ.am – նորություններ եւ ոչ միայն</description>

    <link></link>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=9271</guid>

            <pubDate>Thu, 19 Mar 2020 18:47:24 +0000</pubDate>

            <title>Գիտնականները պարզել են ժանիքի նշանակությունն «արկտիկական ռնգեղջյուրի» համար</title>

            <description><![CDATA[<p>35 տարվա հետազոտությունը ցույց է տվել, որ այդ հսկայական «զարդարանքը» ծառայում է մեկ նպատակի՝ էգերին գրավելու համար:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/03/unnamed-2.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Գիտնականները պարզել են ժանիքի նշանակությունն «արկտիկական ռնգեղջյուրի» համար]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Միաժանին (նարվալ), որին հաճախ անվանում են «արկտիկական ռնգեղջյուր», ծովային կաթնասուն է, ապրում է հյուսիսային լայնությունների ափամերձ ջրերում: Այն իր մարմնի կառուցվածքով ավելի շատ նման է ծովախոզի, մեծ կենդանու չափեր ունի՝ մինչև 5 մ, բայց նրա արտաքինի վրա աչքի ընկնողը ժանիքն է, որի երկարությունը մարմնի ընդհանուր երկարության կեսից մեծ է: Փաստացի` սա ձևափոխված ատամ է, որոնցից միաժանին երկուսն ունի: Որձերի մոտ ձախ կողմինը զսպանակաձև պտտվող ժանիք է, իսկ աջ կողմինը հիմնականում դուրս չի գալիս, չնայած հանդիպում են նաև երկժանիներ` նաև էգերի մոտ: Կենդանին արկտիկական սառույցներում վարում է լիովին թաքուն կենսակերպ, ուստի նրա մասին տվյալներն այդքան շատ չեն և ոչ մանրամասն, ինչպես որ կկամենային հետազոտողները:



Գիտնականների խումբը ստուգել է միաժանիների մոտ այդ առանձնահատկության պատճառների վերաբերյալ հիպոթեզերը: Նրանք չափել են Գրենլանդիայի ափերի մոտ բնակվող 245 հասուն արուների ժանիքը:



Տարիներ շարունակ բնախույզները վիճել են այն պատճառների շուրջ, որոնց շնորհիվ բնությունն այս կենդանիներին նման տարօրինակ «զարդ» է շնորհել: Ենթադրվել է, որ ժանիքը կարող է ծառայել որսալիս, պաշտպանվելիս կամ էգերին գրավելու համար: Փաստացի՝ քննարկումն ընթացել է հարցի շուրջ. ժանիքի ծագումը բնակա՞ն, թե՞ սեռային ընտրության պատճառ է, այսինքն այն օգնում է արդյունավետ գոյատևել տվյալ միջավայրում կամ դառնալ էգերի կողմից ընտրյալ՝ գեները ժառանգներին փոխանցելու համար:



Արիզոնա նահանգի համալսարանի հետազոտողները հանգել են եզրակացության, որ զարմանահրաշ ժանիքը նախատեսված է սեռային ընտրության համար. սա այն դեպքն է, երբ չափը նշանակություն ունի: Ամենամեծ արուներն ունեն անհամեմատ ավելի երկար ժանիքներ:



Մի շարք տեսակների արուներ առանձնանում են յուրահատուկ «զարդարանքներով», գոյատևման տեսակետից ոչ հաճախ պատահող առանձին միավորի (օրինակ՝ երկար, անհարմար պոչ, վառ և հաստ մաշկային ելուստներ, անհարմար եղջյուր), բայց որոնք էգերին օգնում են ճիշտ ընտրություն կատարելու հարցում: Ինչպես երևում է, եղջյուրը միաժանիին պետք է ոչ թե որսի, այլ «տիկնանց» ու մրցակիցներին ներկայանալու համար, ինչպես նաև ամուսնական մարտերի ու ծեսերի:



Հետազոտության հեղինակները համեմատել են եղջյուրի փոփոխականությունը (որը տեսականորեն կարող է կապ ունենալ սեռային ընտրության հետ) պոչի փոփոխականության հետ: Պարզվել է, որ առաջինն անհամեմատ մեծ է: Հայտնի է, որ սեռային ընտրությանը մասնակցող նախանշանները հաճախ ցուցադրում են ոչ համարժեք աճ որոշակի տարիքի համար` ի տարբերություն մարմնի մյուս մասերի: Դա պայմանավորված է նրանով, որ նրանք զգայուն են սննդամթերքի և մարմնի վիճակի նկատմամբ, ուստի, ինչպես ենթադրում են գիտնականները, միայն ամենախոշոր և ուժեղ կենդանիները կարող են այնքան էներգիա վատնել՝ գեղեցիկ, բայց սեփական գոյատևման համար անօգուտ «զարդարանքներ» ունենալու համար:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/janiqi-nshanakutyuny</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
</channel>

</rss>