<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
     xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
     xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"
     xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">

<channel>

    <atom:link
        href="https://shesht.am/tag/1669/feed"
        rel="self"
        type="application/rss+xml"
    />

    <lastBuildDate>Tue, 22 Sep 2026 08:47:41 +0000</lastBuildDate>

    <title>Շեշտ.am (shesht.am) - Feed</title>

    <description>Շեշտ.am – նորություններ եւ ոչ միայն</description>

    <link></link>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=14796</guid>

            <pubDate>Sun, 13 Sep 2020 09:53:04 +0000</pubDate>

            <title>Աշխարհի 10 ամենատարօրինակ օդանավակայանները</title>

            <description><![CDATA[<p>Միջազգային օդանավակայան՝ 4 կմ բարձրության վրա, երկաթգծի ու ավտոմայրուղու հետ հատվող, սառցե, ավազե թռիչքավայրէջքուղիներ և այլ առանձնահատկություններ, որոնցով այս օդանավակայանները համարվում են յուրահատուկ:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/09/7-1.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Աշխարհի 10 ամենատարօրինակ օդանավակայանները]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Գիսբորն, Նոր Զելանդիա



Փոքրիկ քաղաքում գտնվող օդանավակայանը նախատեսված է հիմնականում փոքր չափերի ինքնաթիռների համար:



Գիսբորն օդանավակայան / © Harr.me



Ուշագրավը, սակայն, այն է, որ անմիջապես թռիչքավայրէջքային ուղին հատվում է գործող երկաթուղով. ինքնաթիռները հաճախ ստիպված են լինում օդում սպասել, մինչև գնացքն անցնի:



Արքայադուստր Յուլիանայի օդանավակայան, Սուրբ Մարտինա կղզի



Սա աշխարհի 10 ամենավտանգավոր օդանավակայաններից մեկն է:



Boeing 757-ը վայրէջք է կատարում՝ անցնելով զբոսաշրջիկների գլխավերևով / ©ToddonFlickr



Ինքնաթիռներն այստեղ անցնում են լողափին գտնվողներից ընդամենը 10 մետր բարձրությամբ՝ երբեմն ուրախացնելով նրանց, երբեմն՝ ահաբեկելով:



Խիանչո-Իրաուսկին, Սաբա կղզի



Այս օդանավակայանում ամենակարճ թռիչքավայրէջքուղին է՝ 400 մետր: Վայրէջք կարող են կատարել միայն փոքր ինքնաթիռները կամ ուղղաթիռները:



Օդանավակայան՝ Սաբա կղզու վրա / © Wikimedia Commons



Սա նույնպես աշխարհի ամենավտանգավոր օդանավակայաններից մեկն է:



Ջիբրալթարի օդանավակայան, Ջիբրալթար



Ջիբրալթարի օդանավակայանի թռիչքուղին հատում է քաղաքի ամենախոշոր ավտոմայրուղին: Ինքնաթիռների թռիչքի կամ վայրէջքի դեպքում մեքենաների ընթացքը դադարեցվում է:



Ջիբրալթար / © Go2life.net



Թեև օդանավակայանը պատկանում է Մեծ Բրիտանիայի պաշտպանության նախարարությանը, քաղաքացիական չվերթներ նույնպես իրականացվում են:



Ֆունշալ, Մադեյրա կղզի, Պորտուգալիա



Ֆունշալի օդանավակայանը յուրահատուկ է իր թռիչքավայրէջքուղու ճարտարապետական ոճով: Որոշ հատվածներում այն ծովի մակարդակից 50 մետր է բարձր:



Ֆունշալի օդանավակայան / © Skyscrapercity.com



Այդպիսի կառուցվածքը պայմանավորված է ոչ թե ինժեների ստեղծարարությամբ, այլ անհրաժեշտությամբ:



Կուրշևելի օդանավակայան, Ֆրանսիա



Ջեյմս Բոնդը ֆիլմերից հայտնի օդանավակայանի թռիչքավայրէջքուղին նույնպես կարճ է՝ 525 մետր: Բոնդն այստեղ հաջողությամբ վայրէջք էր կատարել:



Կուրշևելի օդանավակայան / © Wikimedia Commons



Չափերից բացի՝ թռիչքավայրէջքուղու առանձնահատկությունն այն է, որ 18% թեքվածություն ունի: Այստեղ վայրէջք կարող են կատարել միայն ամենափորձառու օդաչուները:



Բարրի օդանավակայան, Շոտլանդիա



Այս օդանավակայանի առանձնահատկությունն այն է, որ երեք թռիչքավայրէջքային ուղիներն ավազե ափի տեսք ունեն: Աշխարի 10 ամենավտանգավոր օդանավակայաններից մեկն է:



Բարրի օդանավակայան / © airports-worldwide.com



Ափը հաճախ է ջրածածկ լինում. այդ դեպքում թիռչքներն ու վայրէջքները դադարեցվում են, մինչև ջուրը հետ քաշվի:



Այս Ռավեյ, Անտարկտիդա



Հարավային բևեռի մոտ գտնվող այս թռիչքավայրէջքուղին ոչ ասֆալտ է, ոչ էլ նույնիսկ ավազ. միայն սառույց: Չնայած դրան և եղանակային բարդ պայմաններին՝ այստեղ վայրէջք են կատարել այնպիսի խոշոր ինքնաթիռներ, ինչպիսին Lockheed C-5 Galaxy-ն է:



Օդանավակայան՝ Անտարկտիդայում / © Wikimedia Commons



Դեկտեմբերի սկզբին, երբ սառույցը սկսում է կոտրվել, օդանավակայանում թռիչքներն ու վայրէջքները դադարեցվում են:



Յադինի օդանավակայան, Դաոչեն, Չինաստան



Այս քաղաքացիական օդանավակայանն ամենաբարձրն են համարում. տիբեթյան օդանավակայանը գտնվում է ծովի մակարդակից 4411 մետր բարձրության վրա:



Յադին օդանավակայանը / ©news.cn



Ուշագրավ է նաև տերմինալը, որը թռչող ափսեի կառուցվածք ունի:



Կանսայի օդանավակայան, Ճապոնիա



Կանսայ օդանավակայանը կառուցված է երկու արհեստական կղզիների վրա: Այն գտնվում է աշխարհի ամենասեյսմաակտիվ գոտում, այդ պատճառով կառուցման համար հսկայական միջոցներ են ծախսվել:



Կանսայի օդանավակայան / © The Japan Times



Օդանավակայանը հաջողությամբ դիմակայել է մի քանի խոշոր աղետների, իսկ ներկայումս ղեկավարությունը մտադիր է երրորդ թռիչքավայրէջքուղին կառուցել:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/photo/amenatarorinak-odanav</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=12006</guid>

            <pubDate>Tue, 09 Jun 2020 11:16:08 +0000</pubDate>

            <title>Բնակության համար ամենավտանգավոր 8 վայրերը Երկրի վրա</title>

            <description><![CDATA[<p>Աշխարհում բազմաթիվ են այնպիսի վայրերը, որտեղ որևէ մեկը կարող է ապրել և բնության դեմ պայքարել ամեն օր:  Ներկայացվում են մոլորակի 8 վտանգավոր վայրերը, որտեղ գոյատևելու համար անհրաժեշտ է ունենալ ոգու ամրություն, հնարամտություն և փորձառություն:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/06/22-1.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Բնակության համար ամենավտանգավոր 8 վայրերը Երկրի վրա]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
1. Սառնամանիքի բևեռ, Վերխոյանսկ, Ռուսաստան



Վերխոյանսկ քաղաքը գտնվում է ցուրտ տայգաներում, Մոսկվայից 4800 կմ դեպի արևելք, Սիբիրի խորքերում: Ամենացածր ջերմաստիճանն այստեղ գրանցվել է 1892թ. փետրվարին՝ -67,6°C:



Վերխոյանսկ / © lllolll.ru



Սա Բևեռային շրջանում գտնվող հնագույն քաղաք է, ունի ընդամենը 1122 բնակիչ: Վերխոյանսկն աշխարհի ամենացուրտ քաղաքն է, ստացել է «Սառնամանիքի բևեռ» անվանումը: Սեպտեմբերից մինչև մարտ ամիսն արևը քաղաքը լուսավորում է օրվա մեջ միջինում 5 ժամ, իսկ ջերմաստիճանը ձմռանը հազվադեպ է բարձրանում -40°C-ից:



2. Հրե լեռ, Մերափի, Ինդոնեզիա



Նույնիսկ ամենահանդարտ շրջանում Ինդոնեզիայի ամենախոշոր գործող հրաբուխը, որը գտնվում է Ճավա կղզու վրա, շարունակում է սպառնալից մարմանդ այրվել:



Մերափի / © simbol



«Հրե լեռան» ծուխը բարձրանում է վեր՝ մինչև 3 կմ: Մերափիի ժայթքման հետևանքով 1974թ. երկու գյուղ է ոչնչացել, գրանցվել են զբոսաշրջիկների ու հրաբխագետների մահվան դեպքեր, որոնց գերեզմաններն անմիջապես հրաբխի վրա են: 2010թ. հերթական ժայթքման ժամանակ տարհանվել է 350 հազար մարդ, իսկ 353-ը մահացել են:



3. Կատարյալ փոթորիկ, Գոնաիվ, Հայիթի



Մերձարևադարձային Ֆեյ փոթորիկը ծովափնյա Գոնաիվ քաղաքը ջրով է ծածկել 2008թ. օգոստոսին: Դրան անմիջապես հաջորդել են Գուստավ փոթորիկը, ապա՝ Հաննան և Այկը:



Գոնաիվ / © Roosewelt Pinheiro/ABr



Այդպես Հայիթիի ամենախոշոր 5 քաղաքներից մեկը հայտնվեց միանգամից 4 կործանարար ցիկլոնների թիրախում, ինչի հետևանքով Գոնաիվը լցվեց ջրով: Քաղաքի մեծ մասը ծածկվեց ցեխով ու ցեխաջրով՝ ընդհուպ մինչև 3,5 մ բարձրությամբ: Մահացածների թիվը հասավ 500-ի: Սակայն 2008թ. Գոնաիվի պատմության մեջ ամենամահաբերը չէր. 2004թ. Ջեննի փոթորիկը խլեց շուրջ 3 հազար մարդու կյանք:



4. Մահվան լիճ, Կենտրոնական Աֆրիկա



 Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության և Ռուանդայի սահմանին գտնվող Կիվու կղզին Աֆրիկյան Մեծ լճերից մեկն է: Լճի մակերեսը 2700 քառ.կմ է, խորությունը՝ 480 մ:



Մահվան լիճ / © Nicola Quadri



Սակայն լճի հատակին ածխաթթու գազի մնացորդներ են և 55 մլրդ խմ մեթան, ինչը մահացու վտանգավոր է. չնչին երկրաշարժը կամ հրաբխային ակտիվությունը կարող են կործանարար պայթյունի հանգեցնել: Շրջակա տարածքների շուրջ 2 մլն բնակիչներ գտնվում են մշտական սպառնալիքի ներքո:



5. Էֆեմերային կղզիներ, Մալդիվներ



Մալդիվյան Հանրապետության տարածքի 10%-ը 20 մանեկաձև կղզիներից բաղկացած շղթաներ են՝ բաղկացած 1192 մարջանե կղզիներից: Դրանք 2004թ. Հնդկական օվկիանոսի ցունամիից հետո բնակության համար ոչ պիտանի են դարձել:



Էֆեմերային կղզիներ / © Shutterstock



Ցունամին խլել է 80 մարդու կյանք և ոչնչացրել բնակավայրերի 1/3-ը: Սակայն կղզիներին ապագայում ավելի դաժան փորձություններ են սպասվում. մի քանի տասնամյակ հետո Մալդիվները կարող են ամբողջությամբ ջրի տակ անցնել: Այժմ էլ արդեն կղզիներից ոչ մեկը ծովի մակարդակից 2 մետրից ավելի բարձր չէ:



6. Փոթորիկների համաշխարհային մայրաքաղաք. Մեծ Կայման



Իսկական արևադարձային դրախտ համարվող Կայմանի կղզիները գտնվում են Կարիբյան ծովում, Կուբայից 240 կմ հարավ: Բազմաթիվ զբոսաշրջիկներ այստեղ են գալիս՝ քաղաքակրթության կողմից փոփոխության չենթարկված լողափները՝ դայվինգի:



Մեծ Կայման / © NASA



Սակայն Մեծ Կայմանը՝ 3 կղզիներից ամենամեծը, հայտնի է դարձել որպես փոթորիկների համաշխարհային մայրաքաղաք. յուրաքանչյուր 2,16 տարին մեկ այն տուժում է կործանիչ աղետներից՝ ավելի շատ, քան Ատլանտյան օվկիանոսի ցանկացած այլ տարածք: 2004թ. Իվան փոթորիկը ոչնչացրել է կղզու շինությունների 80%-ը, 40 հազար մարդու մի քանի օր թողել է առանց հոսանքի ու ջրի:



7. Տոռնադոյի ծառուղի. Օկլահոմա Սիթի, ԱՄՆ



Ավելի քան 1 մլն մարդ է բնակվում I-44 ավտոմայրուղու երկայնքով, որը կապում է ԱՄՆ-ի Օկլահոմա նահանգի մայրաքաղաքը երկրորդ մեծ քաղաքի՝ Տալսայի հետ: Յուրաքանչյուր գարնանը, երբ սառն ու չոր օդը լեռներից իջնում է հարթավայր և հանդիպում օվկիանոսի տաք օդի հետ, I-44-ի երկայնքով կործանարար մրրիկներ են առաջանում:



Օկլահոմա Սիթի / © Rick Wilking, REUTERS



1890թ.-ից Օկլահոմա Սիթին և նրա շրջակայքն ավելի քան 120 անգամ ենթարկվել են տոռնադոների: 1999թ. մայիսին միաժամանակ 70 մրրիկներ են անցել Օկլահոմա, Կանզաս և Տեխաս նահանգներով, իսկ ամենակործանարարներն Օկլահոմա Սիթիում ոչնչացրել են 1700 տուն, վնասել ավելի քան 6500 շինություն, խլել 40-ից ավելի մարդկանց կյանք:



8. Թափառող անապատներ, Չինաստան



Երբեմնի բարեբեր օազիս Մինցինն անհանգիստ ժամանակներ է ապրում՝ սեղմվելով անապատների մեջտեղում:



Թափառող անապատներ / © Caters News Agency



Տասնամյակների չորացումը և գետերի անհետացումը հանգեցրել են նրան, որ հարավ-արևելքից ու հյուսիս-արևմուտքից տարածաշրջանին են մոտենում ավազները: Ընդհանուր առմամբ՝ 1950թ.-ից սկսած անապատները զբաղեցրել են ավելի քան 160 քառ.կմ տարածք, իսկ տեղի բնակչության քանակն այդ ընթացքում ավելացել է՝ 860 հազարից հասնելով 2 մլն-ի: Հսկայական անապատը մոտենում է մարդկանց՝ տարեկան 10 մետր արագությամբ՝ նվազեցնելով կանաչ տարածքները շուրջ 6 անգամ:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/photo/amenavtangavor-vayrery</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
</channel>

</rss>