<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
     xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
     xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"
     xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">

<channel>

    <atom:link
        href="https://shesht.am/tag/1711/feed"
        rel="self"
        type="application/rss+xml"
    />

    <lastBuildDate>Mon, 12 Oct 2026 22:10:33 +0000</lastBuildDate>

    <title>Շեշտ.am (shesht.am) - Feed</title>

    <description>Շեշտ.am – նորություններ եւ ոչ միայն</description>

    <link></link>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=18073</guid>

            <pubDate>Thu, 11 Mar 2021 10:03:47 +0000</pubDate>

            <title>Հռոմեական կայսրության հայազգի բնակչի տապանաքար է հայտնաբերվել` յուրահատուկ գրառմամբ</title>

            <description><![CDATA[<p>Տապանաքարի վրա գրված է. «Aur(elius) Kamines / natione Armenius / qui vixit an(nos) XXVIII» («Ավրելիուս Կամինես, ազգությամբ` հայ, ապրել է 28 տարի»):</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2021/03/Screenshot_1-1.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Հռոմեական կայսրության հայազգի բնակչի տապանաքար է հայտնաբերվել` յուրահատուկ գրառմամբ]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Հայտնաբերվել է հայկական ծագմամբ հռոմեացու տապանաքարը: Սա յուրահատուկ երևույթ է, և հնարավոր է համարվում, որ սա իր տեսակի մեջ Անտիկ դարաշրջանից մնացած միակ գտածոն լինի: «Հերոսի» անունը Aurelius Kamines է:



Տապանաքար / © armlebon



Տապանաքարի վրա գրված է. «Aur(elius) Kamines / natione Armenius / qui vixit an(nos) XXVIII» («Ավրելիուս Կամինես, ազգությամբ` հայ, ապրել է 28 տարի»):



Aur(elius) Kamines / natione Armenius / qui vixit an(nos) XXVIII



Տղամարդը, ըստ երևույթին, ոչ թե ծնվել է Հռոմում, այլ այնտեղի քաղաքացիություն է ստացել: Հնարավոր է համարվում, որ նա լինի ազատ արձակված գերի կամ այդպիսի կարգավիճակ ունեցող հայի ժառանգ:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/news/jurahatuk-grarmamb</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=14375</guid>

            <pubDate>Wed, 26 Aug 2020 19:32:08 +0000</pubDate>

            <title>Հնագետները հայտնաբերել են «աստվածաշնչյան հրաշքների քաղաքը»</title>

            <description><![CDATA[<p>Բեթսաիդան երեք առաքյալների ծննդավայրն է: Այստեղ է Քրիստոսը 2 ձկով ու 5 հացով կերակրել 5 հազար մարդու, բուժել կույրին ու քայլել ջրի վրայով:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/08/BethSaidaAerial2s.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Հնագետները հայտնաբերել են «աստվածաշնչյան հրաշքների քաղաքը»]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Գիտնականներից 32 տարվա հետևողական աշխատանք է պահանջվել Նոր Կտակարանում հիշատակվող հին հրեական Գալիլեյան Բեթսաիդա (Վիֆսաիդա) բնակավայրը հայտնաբերելու համար: Աստվածաշնչի համաձայն՝ հենց այստեղ է Հիսուս Քրիստոսը 2 ձկով ու 5 հացով կերակրել 5 հազար մարդու, բուժել կույրին ու քայլել ջրի վրայով: Այն նաև Անդրեաս, Պետրոս և Փիլիպոս առաքյալների ծննդավայրն է:



Տարիներ առաջ ենթադրություն է առաջ քաշվել, թե Գոլանի բարձունքների Էթ-Թել հնագիտական հուշարձանը (Հորդանան գետի ակունքներում) այդ բնակավայրն է: Սակայն 2017թ. իսրայելցի հնագետների խումբը, Մորդեհայ Ավիամայի գլխավորությամբ, հայտարարել է, որ Բեթսաիդան գտնվել է Քիներեթ լճի հյուսիսային ափին (Աստվածաշնչում հիշատակվում է Գալիլեյան ծով), Էլ-Արաջ քաղաքի ավերակների մոտ:



Էթ-Թելի շրջանում արված նոր պեղումները ցույց են տվել, որ առաջին հիպոթեզն իրավացի էր: Հետազոտության հեղինակ, Նեբրասկայի համալսարանի պրոֆեսոր Ռամի Արավիի խոսքով՝ Էթ-Թելի գտածոները համոզիչ են: Նա նաև հղում է արել հռոմեացի պատմիչ Տիտոս Փլավիոս Հովսեփոսի աշխատությանը, ըստ որի՝ Բեթսաիդան գտնվել է Գոլանի բարձունքներում:



Պեղումներ Բեթսաիդայում / © Hanan Shafir



Պեղումների ժամանակ հնագետները հայտնաբերել են տաճար, որը կարող էր նվիրված լինել Հուլիա Օգուստոսին՝ Օկտավիանոս Օգուստոսի և Տիբերիայի կայսեր կնոջը: Դա լիովին համադրվում է նրա հետ, որ մ.թ. շուրջ 30-33թթ. տեղի կառավարիչը՝ Հերոդոս Ֆիլիպոս 2-րդը, Բեթսաիդային շնորհել է պոլիսի կարգավիճակ և այն վերանվանել Հուլիա՝ կայսեր կնոջ պատվին:



Բացի այդ՝ հետազոտողները պարզել են, որ Էթ-Թելի ավերակները նակինում կոչվել են Ցեդ. այդ բառը Հին Իսրայելում նշանակել է որս, ձկնորսություն: Ավելի ուշ անվանումը ձևափոխվել է՝ դառնալով Բեյթ-Ցեդ, այնուհետև՝ Բեթսաիդա: Ձկնորսական պարագաներ այստեղ նույնպես գտնվել են:



Հնագետը պեղումներ է իրականացնում Բեթսաիդայում / © St Mark’s National Teological Centre



Սուրբ Գրքում Բեթսաիդան նկարագրվում է որպես վայր, որին կարելի էր հասնել նավակով: Պրոֆեսոր Արավը դրանում արտառոց երևույթ չի նկատում: Նրա խոսքով՝ Գալիլեյան ծովը գտնվում է անմիջապես Սիրիաաֆրիկյան բեկվածքում, ենթարկվել է տեկտոնական տեղաշարժի: Գինտականը նշել է, որ ափագիծը տեկտոնական գործընթացների ու ջրի տատանումների հետևանքով կարող էր փոփոխվել:



Մատթեոսի Ավետարանի համաձայն՝ այս և մի քանի այլ բնակավայրեր անիծվել են Հիսուս Քրիստոսի կողմից՝ այն բանի համար, որ նրանք չեն ապաշխարել: Հնագետների կարծիքով՝ Վիդսաիդայի պատմությունն աղետով չի ավարտվել. քաղաքն աստիճանաբար լքվել է մոտ 4-րդ դարում:



Ինչ վերաբերում է Էլ-Արաջի հնագիտական պեղումներին, Ռամի Արավը համարում է, որ գիտնականներն այնտեղ ոչ մշտական բնակավայր են գտել, այլ՝ ռազմական ժամանակով ճամբար: Պրոֆեսորի խոսքով՝ կարևոր ձեռքբերում է, սակայն դա հնագույն աղբյուրներում հիշատակվող Բեթսաիդան չէ, այն չի համապատասխանում նշված քաղաքի մի քանի բնութագրերի:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/astvacashnchyan</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=14346</guid>

            <pubDate>Tue, 25 Aug 2020 10:11:44 +0000</pubDate>

            <title>Գիտնականները պնդում են՝ մարդը կարողացել է կրակ վառել դեռևս 1,6 մլն տարի առաջ</title>

            <description><![CDATA[<p>Այն հարցը, թե երբ են մարդիկ սովորել կրակ վառել, հնագիտության ոլորտում թեժ վեճերի առարկա է: Կրակը և նրա կառավարումն էականորեն փոխել են մարդկային էվոլյուցիան՝ մեր նախնիներին թույլ տալով սնունդ պատրաստել, պայքարել գիշատիչների դեմ և դիմանալ ցուրտ եղանակին:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/08/37224df20d1ec3eb705ee8118b887c04.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Գիտնականները պնդում են՝ մարդը կարողացել է կրակ վառել դեռևս 1,6 մլն տարի առաջ]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Նյու Յորքի Բնագիտական պատմության ամերիկյան թանգարանի պալեոանթրոպոլոգ և մարդու ծագման ուսումնասիրության վաստակավոր համակարգող, պրոֆեսոր Յան Տաթերսոլը նշել է, որ կրակի հնագույն ապացույցները լավ չեն պահպանվել, նրանց տարիքը որոշելը շատ բարդ է: Այդուհանդերձ, այժմ նա կասկածելու հիմքեր ունի, որ կրակ վառելու հմտությունը մարդու նախնիներն ունեցել են դեռևս 1,6 մլն տարի առաջ:



Խարույկ վառելու ամենահին ապացույցները գտնվել են Իսրայելի Քեսեմ անձավում (300-400 հազար տարեկան), սակայն հնագետների միջազգային խումբը, որը պեղումներ է իրականացրել 2012թ. Հարավային Աֆրիկայի Վոնդերվերք քարանձավում, հայտնաբերել է խարույկի հետքեր, որոնք շուրջ 1 մլն տարեկան են:



Քարանձավում գտնվել են այրված խարույկի մնացորդներ, բուսականություն, ինչպես նաև «հնագույն օջախ»: Այն հանգամանքը, որ օջախը գտնվել է քարանձավի խորքերում, խոսում է այն մասին, որ կրակը պատահական հրդեհ չի եղել, այլ՝ կառավարվող:



Սակայն Տաթերսոլը ենթադրել է, որ մարդիկ կրակն ավելի վաղ են սկսել օգտագործել: Շուրջ 2 մլն տարի առաջ մարդու նախնու՝ Homo erectus-ի ստամոքսը սկսել է փոքրանալ: Դա խոսում է այն մասին, որ ուտելիք պատրաստելը կարող էր ավելի հեշտացնել մարսողությունը: Ավելին՝ այդ նույն շրջանում ուղեղը մեծացել է, ինչը կալորիաների ու ածխաջրերի ավելի մեծ քանակ է պահանջել: Այդ բացահայտումները գիտնականի առաջ հարց են դրել. ինչպե՞ս կարող էր առաջանալ այդ էներգիան առանց կրակի:



Աստղաֆիզիկոս և գիտությունը հանրայնացնող Կառլ Սագանի կողմից առաջ քաշված սկզբունքի համաձայն՝ արտասովոր պնդումներն արտասովոր ապացույցներ են պահանջում: Այդ սկզբունքն իմանալով՝ Տաթերսոլը և Ջորջ Վաշինգտոնի համալսարանի գիտությունների դոկտոր, պալեոանթրոպոլոգ Սառա Գլուբիկը սկսել են իրենց արտասովոր փաստարկի ապացույցների որոնումները: Ներկայումս նրանք աշխատանքներ են իրականացնում Քենիայի հյուսիսում՝ Քոոբի Ֆորայում, որտեղ 1,6 մլն տարվա հնագիտական շերտ կա:



Հետազոտության ընթացքում գիտնականները դիտարկել են այրված ոսկորների ու արտեֆակտների կույտերը: Նրանք արդեն նշմարել են, որ ածխացած և այրված մնացորդներն առանձին են խմբավորված, ինչը վկայում է, որ կրակ վառելու և ուտելիք պատրաստելու վայրը քնելու տեղից առանձնացված են եղել: Գլուբիկը վստահ է, որ հենց այդ շրջանում են կրակ օգտագործել մեր նախնիները:



Հետազոտությունների հաջորդ փուլը լինելու է տարածաշրջանում այլ օբյեկտների ուսումնասիրությունը, որպես կառավարվող կրակի օգտագործման ապացույց: Եվ, թեև հետազոտության եզրակացություն կատարելու համար դեռևս վաղ է, սակայն գիտնականները համոզված են, որ կգտնեն իրենց տեսության հավաստի ապացույցներ և մարդու կողմից կրակի օգտագործման ժամանակագրությունը ևս 600 հազար տարով հետ տանել:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/krak-varel</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=14327</guid>

            <pubDate>Mon, 24 Aug 2020 16:17:18 +0000</pubDate>

            <title>Սահարայի անապատացումը հանգեցրել է Ասիայի չորացմանը, որը տևել է հազար տարի</title>

            <description><![CDATA[<p>Գիտնականների կարծիքով՝ հոլոցենի կեսերին տեղի ունեցած չորացումը կարող էր բնակչության զանգվածային տեղաշարժերի ու կենսակերպի փոփոխության հանգեցնել:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/08/sahara.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Սահարայի անապատացումը հանգեցրել է Ասիայի չորացմանը, որը տևել է հազար տարի]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Իրվայնի Կալիֆորնիական համալսարանից Քեթլին Ջոնսոնի գլխավորած գիտական խումբը վերստեղծել է անցյալի եղանակային պայմանները՝ ուսումնասիրելով Հյուսիսային Լաոսի քարանձավներից վերցված պտկաքարերի (ստալագմիտներ) նմուշները: Հետազոտելով թթվածնի, ածխածնի և մետաղների հետքերի իզոտոպերի մակարդակը՝ գիտնականները այդ տվյալները միավորել են կլիմայական մոդելների հետ և հայտնաբերել կապ 4-5 հազար տարի առաջ Սահարայի հողերի անապատացման և Ասիայի հարավ-արևելքում խիստ չորացման միջև:



Հետազոտողները պարզել են, որ Սահարայում բուսականության աճի նվազումը նպաստել է օդում փոշու քանակության մեծացմանը: Այն իր հերթին հանգեցրել է Հնդկական օվկիանոսի սառեցմանը, օդի հոսքին՝ դեպի արևելք և, ի վերջո, Հարավարևելյան Ասիայում խոնավության նվազմանը, ինչը տևել է առնվազն 1000 տարի: Հետազոտության համահեղինակ Ջոյ Ուայթի խոսքով՝ աշխատության արդյունքները նոր ու հավաստի բացատրություն են տրամադրել Ասիայի հարավ-արևելքում և այլ վայրերում ծագած գերչորացման վերաբերյալ: Գիտնականը նշել է, որ, հնագիտական տեսանկյունից, սա էականորեն փոխում է խաղի կանոնները՝ միջին հոլոցենի դարաշրջանը հասկանալու և վերստեղծելու փորձերի առումով:



Գիտնականների կարծիքով՝ հոլոցենի կեսերին տեղի ունեցած չորացումը կարող էր բնակչության զանգվածային տեղաշարժերի ու կենսակերպի փոփոխության հանգեցնել: Դա նաև բացատրում է այդ շրջանի հնագիտական ապացույցների բացակայությունն Ասիայի հարավ-արևելքում՝ ի տարբերություն պատմական ավելի վաղ և ուշ շրջանների:



Բացի այդ՝ հետազոտողները ենթադրում են, որ գերչորացումը պետք է դիտարկել որպես Հարավարևելյան Ասիայում նեոլիթյան հողագործության առաջացման հնարավոր պատճառ:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/asiayi-choracmany</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=13581</guid>

            <pubDate>Thu, 30 Jul 2020 12:07:38 +0000</pubDate>

            <title>Գիտնականները Սթոունհենջի գլաքարերի ծագման նոր վարկած են առաջ քաշել</title>

            <description><![CDATA[<p>Մինչև 30 տոննա կշռող ավազային մեծ գլաքարերը հուշարձանի կառուցման համար բերվել են շուրջ 25 կիլոմետր հեռավորության վրա գտնվող անտառածածկ ընդարձակ լեռնազանգվածից:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/07/stownh.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Գիտնականները Սթոունհենջի գլաքարերի ծագման նոր վարկած են առաջ քաշել]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Սթոունհենջը՝ Անգլիայի հարավում գտնվող մեգալիթյան կառույցը, հարատև հանելուկ է պատմաբանների ու հնէաբանների համար: Ինչպե՞ս է այն կառուցվել, ի՞նչ նշանակություն է ունեցել, որտեղի՞ց են հայտնվել մեծ գլաքարերը, որոնցով կառուցվել է Սթոունհենջը:



Հնարավոր է՝ նոր հետազոտությունն ամեն դեպքում վերջնականապես կպատասխանի այդ հարցին: Ավազաքարե սարսենային հսկայական գլաքարերի մեծ մասն ունեն միևնույն ծագումը և արդյունահանված են Սթոունհենջից շուրջ 25 կմ հեռավորության վրա գտնվող Վեստ Վուդս անտառային շրջանից:



Այդ բացահայտումը հաստատում է այն տեսությունը, որ քարերը շինարարության վայր են բերվել մեր թվարկությունից շուրջ 2500 տարի առաջ՝ շինարարության երկրորդ փուլի ժամանակ, և կարող է խոսել այն մասին, որ նրա շինարարները կազմակերպվածություն ունեցող հասարակության անդամներ են եղել: Սա իր հերթին հակասում է այն ենթադրությանը, թե գլաքարերից մեկը՝ այսպես կոչված՝ Կրնկաքարը, հանվել է հուշարձանի անմիջական մոտակայքից և ավելի վաղ է տեղադրվել:



Սարսենային գլաքարերը դեպի Սթոունհենջ տեղափոխելու հնարավոր ուղիները / © Nash, Ciborowski et al., Science Advances, 2020



Իրենց հետազոտությունն իրականացնելու համար գիտնականները մշակել են գլաքարերը հետազոտելու հատուկ մեթոդ: Այդ քարերն ունեն մինչև 9 մ բարձրություն և մինչև 30 տ քաշ: Սկզբում նրանք ռենտգենային ճառագայթման միջոցով ուսումնասիրել են ապարների քիմիական կառուցվածքը: Հետազոտության առաջատար հեղինակ Դևիդ Նեշը հայտնել է, որ քարերի մեծ մասն ունեն միևնույն քիմիական բաղադրությունը, ինչը թույլ է տվել հստակեցնել, որ փնտրվողը նույն հիմնական տեղանքն է:



Այնուհետև նրանք հետազոտել են կեռները (նյութի նմուշները), որոնք ստացվել են 1958թ. վերականգնողական աշխատանքների ժամանակ, քարերից մեկից: Նմուշը ենթարկել են բարդ հետազոտության՝ մասս-սպեկտրաչափության կիրառմամբ, ինչի շնորհիվ հայտնաբերվել են ավելի շատ տարրեր՝ մեծ հստակությամբ:



Հետազոտողն ուսումնասիրում է Սթոունհենջի քարերից մեկից վերցված կեռնը / © Sam Frost



Հետազոտության տվյալները համեմատել են 20 հնարավոր հանքավայրերի ապարների հետ: Ամենամոտը գտնվել են Վեստ Վուդսում: Հուշարձանի նախորդ ուսումնասիրությունները պարզել էին, որ մի շարք համեմատաբար ոչ մեծ գլաքարեր (այսպես կոչված՝ կապույտ քարեր, bluestones) բերվել են Ուելսից՝ կառույցից 200 կմ դեպի արևմուտք գտնվող հանքավայրից: Նոր աշխատությունը ցույց է տալիս, որ ոչ մեծ քարերը և սարսենային գլաքարերը բերվել և տեղադրվել են նույն ժամանակահատվածում:



Գիտնականները դեռևս չեն կարող պատասխանել այն հարցին, թե ինչպես են Մառախլապատ Ալբիոնի բնակիչները 25 կմ տեղափոխել շուրջ 30 տ կշռող քարերը: Ամենահավանական հիպոթեզերից մեկն այն է, որ Սթոունհենջի շինարարները կիրառել են փայտե սահնակներ:



Հետագա ուսումնասիրություններում նախատեսվում է հնարավորինս պարզել, թե որ երթուղին է օգտագործվել հսկայական քարերի տեղափոխման համար: Դա կարող է արվել առանձին փոքր ապարների միջոցով, որոնք, ինչպես հույս ունեն մասնագետները, կգտնեն հուշարձանի շրջակայքում:



Ավելի վաղ հաղորդվել էր, որ Սթոունհենջից մի քանի կիլոմետր հեռավորությամբ նեոլիթյան դարաշրջանի հորեր են հայտնաբերվել, որոնք, գիտնականների խոսքով, կառուցվել են շուրջ 4,5 հազար տարի առաջ և ունեցել են տիեզերագիտական նշանակություն:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/nor-varkac</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=12525</guid>

            <pubDate>Mon, 22 Jun 2020 19:00:49 +0000</pubDate>

            <title>Սթոունհենջից մի քանի կիլոմետր հեռավորությամբ նեոլիթյան դարաշրջանի հորեր են հայտնաբերվել</title>

            <description><![CDATA[<p>Մեծ Բրիտանիայում հայտնաբերվել են այսպես կոչված Դարինգթոնյան հորերը, որոնք կառուցվել են շուրջ 4,5 հազար տարի առաջ և, գիտնականների խոսքով, ունեցել են տիեզերագիտական նշանակություն:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/06/durrington1.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Սթոունհենջից մի քանի կիլոմետր հեռավորությամբ նեոլիթյան դարաշրջանի հորեր են հայտնաբերվել]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Մեծ Բրիտանիայի Բրեդֆորդի համալսարանի հնագետները հայտարարել են հանրահայտ Սթոունհենջից 3 կմ հեռավորության վրա գտնվող Դարինգթոն Ուուլս բնակավայրի մոտ նեոլիթի դարաշրջանի խոշոր հուշարձանի բացահայտման մասին:



Հայտնաբերվել են նեոլիթյան 20 հանքահորեր, որոնք թվագրվում են մ.թ.ա. մոտ 2500-ական թվականներով և տարածվում են Դարինգթոնի (Դարինգթոն Ուոլս, նեոլիթյան հենջ) և Վուդհենջի (փայտե շրջան) պատերի շուրջը: Ավելի քան 4 հազար տարի առաջ մարդիկ, ովքեր կառուցել են Սթոունհենջը, նաև փորել են մի շարք գլաններ՝ ձևավորելով շուրջ 2 կմ տրամածգով շրջան:



Ըստ ամենայնի՝ այդ հորերը «տիեզերագիտական նշանակություն» ունեն. գծանշվել են սահմաններ, որոնց ներսում՝ կենտրոնում, տեղակայվել են Դարինգթոն Ուոլսը. կամ ուղղորդել են դեպի այն, կամ՝ պաշտպանել: Յուրաքանչյուր հոր ունեցել է շուրջ 5 մետր խորություն, 10 մետր լայնություն: Ենթադրվում է, որ դրանք կարող են լինել 30-ից ավելին (բոլորի հետազոտությունը ներկայումս անհնար է):



Դարինգթոնի (Ուիլտշիր) պատերը տեղակայված են նախապատմական մի վայրի կենտրոնում, որը հայտնի է Դարինգթոնի հորեր անվամբ / © Heritage Images



Հետազոտության առաջատար հեղինակներից պրոֆեսոր Վինսենտ Գաֆնին նշել է, որ դա աննախադեպ գտածո է, որն ունի մեծ նշանակություն: Սթոունհենջի և նրա լանդշաֆտի գլխավոր հետազոտողներն ապշել են հայտնաբերված կառույցի չափերից և այն փաստից, որ մինչ օրս չի գտնվել, չնայած որ Սթոունհենջին այդքան մոտ է: Գիտնականի խոսքով՝ հորերի և Դարինգթոնի պատերը եզերող ուրվագծի չափերը յուրահատուկ են: Դա ցույց է տալիս հենջի նշանակություն, հուշարձանային կառուցվածքների բարդությունը, ինչպես նաև նեոլիթյան հասարակության ունակությունն ու ցանկությունը՝ հավատքի տիեզերական համակարգերը վավերագրելու այսպիսի մեթոդներով ու չափերով, որոնք անսպասելի էին:



Մասնագետները նշել են, որ հորերի բացահայտումն առաջին ապացույցն է, որ Բրիտանիայի վաղ շրջանի բնակչությունը հիմնականում ֆերմերային հանրություն է եղել, տիրապետել է ինժեներական հմտությունների. այսպիսի չափերի շինվածք կառուցել հնարավոր էր միայն շինարարության բազմաթիվ փուլեր հաշվի առնելով: Բացի այդ՝ ապշեցնում են պատկերացումն ու ջանքերը, որոնք պահանջվել են այսպիսի հսկայական հորերի համար:



Դարինգթոնի հորերի շրջակա տարածքը, հիմնական հուշարձանները և Դարինգթոնի պատերից մինչև նշված մարմիններն ընկած միջին հեռավորությունը, անիմացիա



Չնայած նրան, որ Սթոունհենջի շրջակա տարածքն աշխարհում ամենահետազոտվածն է, Դարինգթոնի հորերը, որոնք հազարամյակներ շարունակ բնական ճանապարհով լցվել են ջրով, մշտապես դիտարկվել են որպես սովորական ոչ մեծ լճակներ: Սակայն ժամանակակից տեխնոլոգիաների, հետախուզական գեոֆիզիկայի, գեոռադարների ու մագնիսաչափերի օգնությամբ հայտնաբերվել է դրանց իրական նշանակությունը: Ռադիոածխածնային թվագրմամբ հորային բների հետազոտությունը ցույց է տվել, թե երբ են կառուցվել:



Պրոֆեսոր Գաֆնին հավելել է, որ երևում են երկու զանգվածային հուշարձաններ՝ իրենց տարածքներով: Լոնդոնի համալսարանական քոլեջից Մայքլ Պարկեր Պիրսոնը և այլ հնագետները ենթադրել են, որ, թեև Սթոունհենջն իր քարե կառուցվածքներով մահացածների վայր է եղել, Դարինգթոնն իր փայտե կառուցվածքներով նախատեսված է եղել ողջերի համար:



Ավելի վաղ Լոնդոնի համալսարանական քոլեջի հետազոտողները պարզել էին, որ Սթոունհենջի ստորգետնյա քարերը բերված են 230 կմ հեռավորության վրա գտնվող Էյմսբերիի քարհանքից:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/science/neolityan-darashrjani-horer</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
</channel>

</rss>