<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
     xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
     xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"
     xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">

<channel>

    <atom:link
        href="https://shesht.am/tag/59/feed"
        rel="self"
        type="application/rss+xml"
    />

    <lastBuildDate>Tue, 22 Sep 2026 08:47:41 +0000</lastBuildDate>

    <title>Շեշտ.am (shesht.am) - Feed</title>

    <description>Շեշտ.am – նորություններ եւ ոչ միայն</description>

    <link></link>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=19735</guid>

            <pubDate>Tue, 24 Aug 2021 20:12:38 +0000</pubDate>

            <title>Նավթ` Լեռնային Ղարաբաղի փոխարեն. Բաքուն գնե՞ց Արևմուտքին, թե՞ վաստակեց բանակի համար</title>

            <description><![CDATA[<p>Ադրբեջանի նավթագազային եկամուտների մոտ 80%-ը բաժին է հասնում արևմտյան կազմակերպություններին: Իսկ Արևմուտքն այդ ոլորտ մեծ թափով մուտք է գործել «Դարի գործարքի» արդյունքում, երբ 1994թ. Բաքուն նավթային 11 ընկերությունների հետ ամենամեծ` «Ազերի», «Չըրաղ», «Գյունեշլի» հանքավայրերի շահագործման համաձայնություն է կնքել:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2021/08/unnamed-2.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Նավթ` Լեռնային Ղարաբաղի փոխարեն. Բաքուն գնե՞ց Արևմուտքին, թե՞ վաստակեց բանակի համար]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
EurAsia Daily պարբերականում ուշագրավ հոդված է հրապարակվել ադրբեջանական նավթի ու Արցախյան հակամարտության առնչության վերաբերյալ, որը ներկայացնում ենք մեր ընթերցողին:



«23 տարվա ընթացքում Ադրբեջանը նավթի ավելի քան 75%-ը տրամադրել է օտարերկրացի ներդրողներին` նրանց թույլ տալով դրանով միլիարդավոր դոլարներ վաստակել: Հայաստանում քննարկում են, թե դա Լեռնային Ղարաբաղի դիմաց վարձատրություն էր: ՀՀ առաջին նախագահը հայտարարել է, որ տեխասցի լոբբիստներն Ադրբեջանին օգնել են Լեռնային Ղարաբաղը դուրս բերել Մինսկի խմբի բանակցություններից և ի սկզբանե կանխորոշել են տարածաշրջանի ճակատագիրը: Նավթագազային ոլորտի զարգացման շնորհիվ Ադրբեջանը լուրջ եկամուտներ է ստացել, որն, ամեն դեպքում, իր դերակատարումն է ունեցել հակամարտության հարցում:



Ադրբեջանը, սակայն, նավթի ու գազի արդյունահանման համար թանկ է վճարել: Socar-ի տվյալներով` 1997-2019թթ. շուրջ 720 մլն տոննա նավթ է արդյունահանվել: Պետական ընկերությանը դրանից շուրջ 200 մլն-ն է բաժին հասել: 23 տարվա ընթացքում, նավթի միջին գներով հաշված, Ադրբեջանն այդ ոլորտից մոտ 80 մլրդ դոլար է վաստակել, իսկ ներդրողները` մոտ 270 մլրդ դոլար:



Այդ ընկերությունն ադրբեջանական նավթի վաճառքից միայն փոքր մասն է ստանում: Մեծ չէ նաև Բաքվի մասնաբաժինը խողովակաշարերի ծրագրերում: Բաքու-Թբիլիսի-Ջեյհան և Բաքու-Սուպսա նավթատարներում նա ունի 25% բաժին, իսկ Հարավկովկասյան գազատարում` ընդամենը 10%:



Նավթից ու գազից ստացված եկամուտների մոտ 80%-ը բաժին է հասնում արևմտյան կազմակերպություններին: Իսկ Արևմուտքն Ադրբեջանի նավթագազային ոլորտ մեծ թափով մուտք է գործել «Դարի գործարքի» արդյունքում, երբ 1994թ. Բաքուն նավթային 11 ընկերությունների հետ ապրանքների բաժանման մասին համաձայնություն է կնքել «Ազերի», «Չըրաղ», «Գյունեշլի» հանքավայրերի յուրացման ծրագրի շրջանակներում, որը 1997թ. ապահովում էր Ադրբեջանի նավթի 73%-ը:



Տեխասցիները և Լեռնային Ղարաբաղը



Արևմուտքի հետ գործարքի Ադրբեջանը գնացել է Լեռնային Ղարաբաղի հարցն իր օգտին լուծելու նպատակով: Լևոն Տեր-Պետրոսյանը դեռևս մայիսի վերջին հայտարարեց, որ ԵԱՀԿ գագաթնաժողովը 1996թ. Լիսաբոնում ավարտվեց նրանով, որ նրանում ընդունվել են Ադրբեջանին ձեռնտու սկզբունքներ` Լեռնային Ղարաբաղը պատկանում է Ադրբեջանին, և Բաքուն պատրաստ է նրան բարձր կարգավիճակ շնորհել իր կազմում:



Առաջին նախագահի խոսքով` հավասարակշռությունը խախտվել է դեռ 1996-1997թթ., երբ Ադրբեջանում ստեղծվել է նավթի միջազգային կոնսորցիում, որում ներգրավված էին ամերիկացիները, British Petroleum-ը և այլն: Դրանից հետո Հեյդար Ալիևի հռետորաբանությունը փոխվել է:



Նա պատմել է, որ Լիսաբոնում ամերիկացիները հակամարտության կարգավորման անսպասելի նոր բանաձև են առաջ քաշել: Տեխասի լոբբիի արդյունքում այդ փաստաթուղթը հայտնվել է ԱՄՆ նախագահ Բիլ Քլինթոնի սեղանին: Տեր-Պետրոսյանի խոսքով` Քլինթոնի հակառակորդ Նյուտ Գինգրիչի ջանքերով է Ալիևի «խնդրանքը» դարձել առաջարկություն:



Դրանից հետո, ինչպես նշում է, ոգևորված Ադրբեջանը ոչ մի առաջարկության չի համաձայնել: Բանակցություններ ընթացել են, բայց և գործը հասել է փաստաթղթի, հրաժարվել են այն ընդունելուց` գիտակցելով, որ ժամանակն աշխատում է իրենց օգտին: «Եվ չեն սխալվել»,- նշում է Տեր-Պետրոսյանը:



British Petroleum-ն ադրբեջանական ծրագրերում ամենամեծ բաժինն ունի: «Ազերի», «Չըրաղ» և «Գյունեշլի» հանքավայրերից 35,7%-ն է նրանը, իսկ «Շահդենիզից»` 25%-ը: Ամերիկացիներինը BP-ի համեմատ ավելի քիչ է, սակայն նրանց եկամուտը կարող է հասնել 62 մլրդ դոլարի (120 մլն տոննա նավթ):



Դեռևս 1995թ.-ից տեխասյան բազմաթիվ ընկերություններ Ադրբեջանի նավթային արդյունաբերությանը նյութեր, տեխնոլոգիաներ ու ծառայություններ են մատուցում: Մասնավորապես, դեպի Եվրոպա գնացող խողովակների վրա աշխատել են ամերիկյան ավելի քան 20 խոշոր ընկերություններ (Baker Hughes, Bechtel, Cameron, Emerson, GE, KBR, Schlumberger, Siemens և այլն):



Իսկ պետական ծրագրերի շրջանակներում Ադրբեջանում ամերիկյան 235 կազմակերպություն է գրանցված: Միևնույն ժամանակ` Բաքուն նավթային փողեր է ներդրել ԱՄՆ-ում: Ադրբեջանի պետական նավթային հիմնադրամը (SOFAZ) 6,5 մլրդ դոլար է ներդրել ԱՄՆ-ի տնտեսությունում, 16,5 մլրդ դոլար` ֆինանսական թանկարժեք թղթերում:



Փող` բանակի համար



Առանց արևմտյան ներդրումների ու տեխնոլոգիաների` Ադրբեջանը պարզապես չէր կարող զարգացնել նավթագազային արդյունահանումը: Առաջին նավթի արդյունահանման համար կատարվել է 1,7 մլրդ դոլարի ներդրում, այն դեպքում, երբ 7 մլն-անոց Ադրբեջանի տարեկան բյուջեն մոտ 300 մլն դոլար էր, իսկ ինֆլացիան այն ժամանակ` տարեկան 1000%:



Նավթագազային ոլորտում օտարերկրյա ընկերություններն արդեն 80 մլրդ դոլարի ներդրում են կատարել Ադրբեջանում:



ՌԴ ազգային էներգետիկ անվտանգության հիմնադրամի վերլուծաբան Իգոր Յուշկովի կարծիքով` նավթագազային եկամուտներն Ադրբեջանին օգնել են Լեռնային Ղարաբաղի դեմ պատերազմը հաղթելու հարցում:



Նրա խոսքով` այդ ոլորտը չի պայմանավորել ռազմական գործողությունների մեկնարկը, սակայն մեծ հաշվով նպաստել է հաղթանակին: Բաքուն նավթի ու գազի վաճառքից գումար է վաստակել` այն ուղղելով բանակին:



Ամեն ինչ սկիզբ է առել դեռ տեխասյան նավթագործներից առաջ



Հայաստանի կառավարության նախկին բարձրաստիճան պաշտոնյայի խոսքով` Ադրբեջանը պատերազմին նախապատրաստվելու ժամանակ շահել է Լիսաբոնից առաջ. 1993թ. Ադրբեջանում տեղի է ունեցել ապստամբություն, իշխանության է եկել Հեյդար Ալիևը: Արդյունքում հայկական կողմը ևս մի քանի տարածքներ է ազատագրել` ստեղծելով այսպես կոչված անվտանգության գոտի:



Բայց պատերազմը չշարունակելու նպատակով նոր նախագահը հրադադար խնդրեց, որը 1994թ. ստորագրեցին Ադրբեջանը, Հայաստանը և Լեռնային Ղարաբաղը: Բաքուն այդ պահից սկսեց գումար վաստակել և այն ներդնել բանակում ու լոբբիստական գործունեությունում:



Արդյունքում ստացվեց այն, ինչ ստացվեց: Եվ Արցախի թեման պետք է փակվեր, Ստեփանակերտը հայտնվեր Ադրբեջանի կազմում` նվազեցնելու Ռուսաստանի ազդեցությունը տարածաշրջանում: Սակայն զրուցակիցը համարում է, որ Լեռնային Ղարաբաղի թեման մնացել է բաց Ռուսաստանի միջամտության արդյունքում»:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/news/banaki-hamar</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=18144</guid>

            <pubDate>Wed, 17 Mar 2021 08:00:14 +0000</pubDate>

            <title>Ռուսական գազը ժամանակավորապես Հայաստան կհասնի Ադրբեջանի տարածքով</title>

            <description><![CDATA[<p>Ռուսաստանի «Գազպրոմ Էքսպորտը» և Ադրբեջանի պետական նավթային ընկերությունը (Socar) մարտի 16-ին կարճաժամկետ պայմանագիր են կնքել ռուսական գազն Ադրբեջանի տարածքով դեպի Հայաստան փոխադրելու վերաբերյալ:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2021/03/2fea35464b742ede1a1835016d9f260ba0b94455e9c3bacee4f3bd219d39.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Ռուսական գազը ժամանակավորապես Հայաստան կհասնի Ադրբեջանի տարածքով]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Հաղորդվում է, որ ռուսական գազը ժամանակավորապես Հայաստան է առաքվելու Ադրբեջանի տարածքով` պայմանավորված «Հյուսիսային Կովկաս-Անդրկովկաս» գազատարի վերանորոգման աշխատանքներով:



Ռուսաստանի «Գազպրոմ Էքսպորտը» և Ադրբեջանի պետական նավթային ընկերությունը (Socar) մարտի 16-ին կարճաժամկետ պայմանագիր են կնքել ռուսական գազն Ադրբեջանի տարածքով դեպի Հայաստան փոխադրելու վերաբերյալ:



Նշվում է, որ պլանային-կանխարգելիչ վերանորոգման աշխատանքների ընթացքում «Հյուսիսային Կովկաս-Անդրկովկաս» գազատարի փոխարեն ռուսական գազը Վրաստանի սահման է հասնելու Ադրբեջանի տարածքով: Աշխատանքները կարող են տևել շուրջ երեք շաբաթ:



Վերանորոգման աշխատանքների ավարտից հետո, ինչպես հաղորդվում է, գազը կրկին Հայաստան է հասնելու ռուս-վրացական սահմանով` նախկին երթուղով:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/news/adrbejani-taracqov</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
        
        <item>

            <guid isPermaLink="false">https://shesht.am/?p=10715</guid>

            <pubDate>Tue, 28 Apr 2020 10:56:08 +0000</pubDate>

            <title>Անջատվել են հոսանքի 4300 և գազի 736 բաժանորդների կոմունալները</title>

            <description><![CDATA[<p>Հիմնական քննադատությունը, որ հնչում է կառավարության հասցեին, իրական կարիքավորներին չբացահայտելն է, որի հետևանքով «անջատումների» են ենթարկվել նաև այդ ընտանիքները:</p>
]]></description>

            
                <media:content
                    url="https://shesht.am/wp-content/uploads/2020/04/maxresdefault-2.jpg"
                                            type="image/jpeg"
                                        expression="full"
                >

                    <media:description type="plain"><![CDATA[Անջատվել են հոսանքի 4300 և գազի 736 բաժանորդների կոմունալները]]></media:description>

                </media:content>

            
            <content:encoded><![CDATA[
Հայաստանում կոմունալ ծառայություններ մատուցող ընկերություններից երկուսը՝ «Հայաստանի էլեկտրական ցանցերը» և «Գազպրոմը», ապրիլի 27-ից սկսել են անջատումներ իրականացնել այն բաժանորդների գազն ու հոսանքը, ովքեր չեն վճարել մարտ ամսվա պարտավորությունները:



Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հայտնել է, որ անջատվել է էլեկտրաէներգիայի շուրջ 775 հազար բաժանորդներից 4300-ի հոսանքը, և 623 հազար գազի բաժանորդներից 736-ի գազը:




https://www.facebook.com/nikol.pashinyan/videos/548122529435062/
Կոմունալ ճգնաժամ / © Նիկոլ Փաշինյան



Նախօրեին սոցցանցերում ու լրատվականներին տարածվեցին տեղեկություններ, որ անջատումներ են իրականացվել նաև կարիքավոր ընտանիքներում, ինչը բարձրացրեց շատերի դժգոհությունը: Մասնավորապես՝ մեջբերվեց վարչապետի այն հայտարարությունը, որ Արտակարգ դրության ընթացքում անջատումներ չեն իրականացվելու: Այս կապակցությամբ Փաշինյանը թեև նշեց, որ դա արվել է դեռևս մարտ ամսին, երբ ակնկալվել է, որ ԱԴ-ը չի երկարացվի, սակայն բազմաթիվ կարիքավորների համար երկարաձգված դրությունը խնդիրներ է առաջացրել:



Նշված թվով բաժանորդների շարքում մի մասն իսկապես կարիքավոր է, սակայն կառավարության ղեկավարը նշել է, որ շատ են նաև մարդիկ, ովքեր հնարավորություն ունեն, սակայն չեն վճարում: Սա իր հերթին մեծ վտանգներ է առաջացնում էներգետիկ համակարգի կայունության համար: Ուստի Նիկոլ Փաշինյանը կոչ հայտարարել է, որ փորձելու են գտնել իսկապես կարիքավորներին, սակայն հնարավորությունն ունեցողներին չի ներվելու և խիստ միջոցառումները շարունակվելու են:



Հաղորդվել է, որ հոսանքազրկվել են 30 հազարից բարձր պարտավորություն ունեցող բաժանորդները: Գազասպառողների դեպքում շեմն 80 հազարից բարձր է եղել: Կառավարության հաշվարկներով՝ դրանք պետք է որ համեմատաբար վճարունակ բաժանորդները լինեն, ուստի նրանց համար մեղմացում չի կատարվել: Սակայն ընդգծենք, որ ֆինանսական վնասներ կրած ընտանիքները նույնպես ունեցել են ջեռուցման կարիք՝ երբեմն սպառելով ունեցած գումարին անհամարժեք գազ կամ հոսանք. ի վերջո՝ երեխաները և ընտանիքի բոլոր անդամները տանն են, իսկ մարտ ամիսը ցուրտ էր, և սովորականից ավելի շատ ջեռուցելու կարիք է զգացվել:




https://www.youtube.com/watch?v=9pj5vloxRFQ
Եկամտից զրկված ընտանիքի հոսանքն անջատել են / © Ազատություն



Նշվել է, որ հնարավոր է՝ մի մասը տուժի, բայց ամեն ինչ արվել է, որ համակարգը չտուժի: Հիշեցնենք, որ կառավարության ձեռնարկած 11-րդ և 12-րդ միջոցառումներով որոշակիորեն փոխհատուցվել է շուրջ 300 հազար բաժանորդների կոմունալ վճարները:



Հիմնական քննադատությունը, որ հնչում է կառավարության հասցեին, իրական կարիքավորներին չբացահայտելն է, որի հետևանքով «անջատումների» են ենթարկվել նաև այդ ընտանիքները:
]]></content:encoded>

            <link>https://shesht.am/research/komunalnery</link>

            <author>info@shesht.am (Շեշտ.am (shesht.am))</author>

        </item>

    
</channel>

</rss>