«Գենետիկ պատվաստումը» մկներին պաշտպանել է քիմիական զենքից — Շեշտ.am (shesht.am)
23.01.2020, 16:33
5 րոպե
Խմբագրություն

«Գենետիկ պատվաստումը» մկներին պաշտպանել է քիմիական զենքից

Ամերիկյան գիտնականները մկների ԴՆԹ-ում ներդրել են ֆոսֆորաօրգանական նյարդակաթվածային թունավոր նյութերից, այդ թվում՝ զարինից և VX-ից լիարժեք պաշտպանություն ապահովող գեն:

Թունավոր նյութերով վարակված տարածք հսկելիս / ©Ueslei Marcelino

Ի հեճուկս բոլոր արգելքներին ու խոստումներին՝ ժամանակակից հակամարտություններում կիրառվում են նաև ռազմական թունավոր նյութեր: Դրանք չեզոքացնելու համար անհրաժեշտ է շտապ հակատոքսին կիրառել: Ամերիկյան գիտնականները նոր մեթոդ են մշակել, որը թույլ է տալիս դեղամիջոցն արտադրել անմիջապես օրգանիզմում:

Մարդկանց վրա գործնական փորձարկում դեռ չի իրականացվել: ԱՄՆ բանակի հակաքիմիական պաշտպանության բժշկական հետազոտական ինստիտուտից Նագեշվարարաո Չիլուկուրին և նրա գործընկերները հաղորդել են լաբորատոր մկների վրա արված առաջին հաջող փորձարկումների մասին:

Խոսքը ֆոսֆորաօրգանական միացության մասին է, որը կիրառվում է որպես նյարդակաթվածահարային թունավորող նյութ (զարին, տաբուն, VX կամ «Նովիչոկ»): Այդ տոքսինների թիրախը նյարդերի և մկանային բջիջների միջև ազդանշանների փոխանցման ացետիլհոլինային մեխանիզմն է: Դրա աշխատանքի խախտումը հարուցում է սպազմ, պարալիչ, վատագույն դեպքում՝ շնչառության դադարեցմամբ մահ:

Աթրոպինը և օրգանոֆոսֆատների այլ հակատոքսինները խոչընդոտում են դրանց միավորումը ացետիլհոլինային ռեցեպտորների հետ և օրգանիզմին ժամանակ են տալիս՝ տոքսինի մոլեկուլների չեզոքացման և դուրսբերման համար: Հասկանալի է, որ հակատոքսինը պետք է ընդունել հնարավորինս արագ, բայց նույնիսկ այդ դեպքում նյարդային համակարգը որոշակի կվնասվի:

Այդ իսկ պատճառով ամերիկյան գիտնականները որոշել են այլ ճանապարհ գտնել: Նրանք ուշադրություն են դարձրել պարաոքսոնազ 1-ի ֆերմենտի վրա (Paraoxonase 1, PON1), որը մասնակցում է օրգանոֆոսֆատների չեզոքացմանը: Որոշ ժամանակ առաջ այդ սպիտակուցն արհեստականորեն մշակվել էր արդյունավետության բարձրացման համար և նույնիսկ փորձարկվել էր կենդանիների վրա: Ցավոք, այդպիսի մոտեցումը պրակտիկ չէ. օրգանիզմի իմունային համակարգը հարձակվում է արյան մեջ ֆերմենտ հայտնվելիս և ինքնուրույն է գործում դրա դեմ:

Այդ խնդիրը շրջանցելու համար այս անգամ օգտագործվել է ոչ թե սպիտակուցը, այլ նրա գենը, որը վիրուսային վեկտորի օգնությամբ ներարկվել է լաբորատոր մկների լյարդի մեջ: Իսկապես, շուտով կենդանիների արյան մեջ հայտնաբերվել է «մշակված», ռեկոմբինանտնային PON1-IF11-ի էական քանակություն: Սպիտակուցի մակարդակը կայուն է մնացել մոտ հինգ ամիս՝ կրծողներին դարձնելով թույնի նկատմամբ անզգայուն: Մեկուկես ամսվա ընթացքում մկները ընդունել են մահացու օրգանոֆոսֆատների 9 չափաքանակ՝ ներառյալ զարին և տաբուն:

Թեև գործնական կիրառման համար դեռ վաղ է, Չիլուկուրին և նրա գործընկերները նշել են, որ դրա կարիքը կլինի ոչ միայն մարտի դաշտում: Օրգանոֆոսֆատներով հաճախ են վարակվում սովորական ֆերմերները. այդ միացությունները լայնորեն կիրառվում են որպես միջատասպան: Դրանք այնքան վտանգավոր չեն, որքան ռազմական պայմաններում օգտագործվողները, սակայն կարող են կուտակվել և առաջացնել վտանգավոր թունավորում: Այդ պատճառով «օրգանոֆոսֆատների դեմ պատվաստումը» կարող է անհրաժեշտ և կարևոր դառնալ խաղաղ կյանքում:

Ամենաընթերցվածը

Այսօր, 11:10
2 րոպե
Խմբագրություն

Նման երևույթ դիտարկվել է Անտարկտիկայի տարբեր հատվածներում ևս: Մասնագետները պատմական ռեկորդն անվանել են «անհավատալի և աննորմալ»:

Այսօր, 14:00
4 րոպե
Խմբագրություն

Հետազոտողները պարզել են, որ եթե մարդը կյանքում ունեցել է 10 և ավելի սեռական զուգընկեր, ապա ամենայն հավանականությամբ նրա մոտ կախտորոշվի քաղցկեղ կամ այլ վտանգավոր հիվանդություն:

երեկ, 22:34
24 րոպե
Խմբագրություն

Մյունխենի անվտանգության համաժողովի շրջանակում տեղի է ունեցել Լեռնային Ղարաբաղի հիմնահարցի վերաբերյալ պանելային քննարկում, որին մասնակցել են Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը և Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը:

11.02.2020, 00:13
4 րոպե
Խմբագրություն

Տեսանյութը Համառուսաստանյան պետական հեռուստաընկերության YouTube-յան էջից ու սոցցանցերից հեռացված է: Կամչատկայի մասնաճյուղի տնօրենը նշել է, որ տեսանյութը տարածողի անունն ու պաշտոնը հայտնի է, բայց դա իրենց խնդիրն է:

12.02.2020, 14:48
2 րոպե
Խմբագրություն

Լուսանկարի հեղինակը մեկ շաբաթ ամեն երեկո մի քանի ժամ անցկացրել է մետրոյի տարբեր կայարաններում՝ լավ կադր որսալու սպասումով: Ի վերջո՝ հաջողվել է արձանագրել մկների պայքարն ուղերի նետած սննդի կտորի համար:

10.02.2020, 21:05
8 րոպե
Խմբագրություն

«Թոմն ու Ջերին» մուլտֆիլմի առաջին կադրերը եթեր են հեռարձակվել 80 տարի առաջ: Դրանցում ի սկզբանե մեծ տեղ են ունեցել բռնության ու դաժան տեսարանները: Ներկայացվում են հատվածներ՝ առանց կոնտեքստի:

23.01.2020, 10:22
23 րոպե
Խմբագրություն

Ներկայացնում ենք Հայաստանի Հանրապետության 7-րդ գումարման Ազգային ժողովի պատգամավորների 1 տարվա գործունեության որոշ մանրամասներ՝ ըստ վիճակագրության. նախաձեռնություններ, ելույթներ, հարցեր:

30.01.2020, 14:40
3 րոպե
Խմբագրություն

Շփոթմունքն արդեն մեմերի առիթ է դարձել, բայց եթե ինչ-որ մեկը կասկածի՝ ոչ, Corona գարեջուրը կորոնավիրուսի հետ ոչ մի կապ չունի:

25.01.2020, 17:33
33 րոպե
Խմբագրություն

Նոր կորոնավիրուսը հին ատիպիկ թոքաբորբի «հարազատն» է: Այն արդեն մի քանի տասնյակ մարդու մահվան պատճառ է դարձել: Համարվում է, որ վարակվածների թիվը մի քանի հազարի է հասել: Հայտնի է, որ համաճարակը բռնկվել է Չինաստանում: Բայց դա խուճապի մատնվելու պատճառ չէ: Հավաքվել է հայտնի ամբողջ տեղեկատվությունը և փորձ է արվել պատասխանել նոր հիվանդության վերաբերյալ գլխավոր հարցերին:

[miniorange_social_login]

Մեկնաբանությունները

Գրել մեկնաբանություն
Հաստատեք
Մուտք գործեք
Մուտք գործելով Դուք համաձայնվում եք կայքի օգտագործման օրենքների հետ.