Նոյեմբերի 15, կիրակի
Հ. Թումանյան
2

Կաբո Վերդեում նոյեմբերի 15-ին նախագահական ընտրություններ են։ Գործող նախագահ Ժոզե Մարիա Նևեշը հավակնում է երկրորդ ժամկետի, իսկ նրա մրցակիցների թվում է արդարադատության նախկին նախարար Ժոանա Գոմեշ Ռոզան՝ երկրի նախագահի պաշտոնին հավակնող առաջին կինը։

Հ. Թումանյան
6

Մոնաշի համալսարանի հետազոտողները պարզել են, որ գրանզիմ K սպիտակուց չունեցող տարեց մկների սրտում, լյարդում և երիկամներում տարիքային որոշ փոփոխություններ ավելի թույլ են արտահայտված։ Միևնույն ժամանակ այդ կենդանիների իմունային համակարգում պահպանվել են ծերացման բնորոշ նշանները։

Հ. Թումանյան
4

Կանադան առաջիկա չորս տարում մինչև 560 միլիոն կանադական դոլար կտրամադրի արևադարձային անտառների պահպանության միջազգային հիմնադրամին։ Վարչապետ Մարկ Քարնին նախնական ներդրման մասին հայտարարել է նոյեմբերի 15-ին՝ Մանիլայում Բրազիլիայի նախագահ Լուիս Ինասիու Լուլա դա Սիլվայի հետ հանդիպմանը։

Հ. Թումանյան
6

Մալայզիան Թուրքիան ընտրել է որպես նոր ֆրեգատների համար հրթիռների նախընտրելի մատակարար՝ նորվեգական NSM-ի արտահանման թույլտվության չեղարկումից հետո։ Պաշտպանության նախարարի խոսքով՝ հնարավոր է օգտագործել թուրքական ATMACA հրթիռների արդեն պատվիրված խմբաքանակի մի մասը, սակայն նավերի վրա դրանց տեղադրման պայմանները դեռ քննարկվում են։

Հ. Թումանյան
8

NASA-ն ավարտել է «Նենսի Գրեյս Ռոման» տիեզերական աստղադիտակի գործիքների փոխադարձ դիրքի ճշգրտումը։ Փորձնական դիտումներով թիմը պարզել է, թե ինչպես պետք է ուղղել աստղադիտակը, որպեսզի այն դիտման ընթացքում կայուն պահի թիրախը։

Հ. Թումանյան
7

Հարավարևելյան Ասիայի պետությունների ասոցիացիայի (ԱՍԵԱՆ) առաջնորդները նոյեմբերի 15-ին Մանիլայում որոշել են, որ Մյանման գագաթնաժողովներին և արտգործնախարարների հանդիպումներին առայժմ կմասնակցի միայն ոչ քաղաքական ներկայացուցիչներով։ Ամբողջական քաղաքական ներկայացվածության աստիճանական վերականգնումը կքննարկվի, եթե խաղաղության ծրագրի իրականացման հարցում կայուն և կոնկրետ առաջընթաց գրանցվի։

Հ. Թումանյան
4

Շոտլանդիայի ազգային թանգարանում նոյեմբերի 14-ին բացված ցուցահանդեսում ներկայացվել է հռոմեական ձիարձանի բնական չափերով վերակազմությունը՝ դրան ամրացված բնօրինակ բեկորով։ Թանգարանի հետազոտողները կարծում են, որ ոսկեզօծ բրոնզե ոտքը պատկանել է կայսր Անտոնինոս Պիոսի արձանին, որը կանգնեցվել էր ներկայիս հարավային Շոտլանդիայում։

Հ. Թումանյան
8

Մեծ Բրիտանիան կմիանա Նորվեգիայի P1118 նավաշինական ծրագրին և երեք օժանդակ նավ կգնի ծովային ականների որոնման ու վնասազերծման համար։ Առաջին նավի մատակարարումը նախատեսված է 2031 թվականին։

Հ. Թումանյան
6

Ավստրալիան և Ֆիլիպինները նոյեմբերի 15-ին Մանիլայում ստորագրել են պաշտպանական համագործակցության նոր համաձայնագիր։ Մանիլայի գնահատմամբ՝ այն կհեշտացնի երկու երկրների զինված ուժերի համատեղ աշխատանքը և աղետներին արձագանքելու համակարգումը։

Հ. Թումանյան
8

Լոնդոնի համալսարանական քոլեջի գլխավորած խումբը ջրային էլեկտրոլիտ է մշակել, որը թույլ է տալիս յոդային էլեկտրոդում ավելի շատ լիցք կուտակել։ Այդ էլեկտրոլիտով փորձնական ցինկ-յոդային բջիջները լիցքավորման և լիցքաթափման 1000 ցիկլից հետո պահպանել են սկզբնական տարողության 96 տոկոսը։

Հ. Թումանյան
7

ՄԱԿ-ի կլիմայի հարցերով գործադիր քարտուղար Սայմոն Սթիլը նոյեմբերի 14-ին Անթալիայում երկրներին կոչ է արել արագ անցնել COP31-ի օրակարգի ամենաբարդ հարցերին։ Համաժողովի առաջին շաբաթվա ավարտին տարաձայնությունները պահպանվում են հանածո վառելիքի ապագայի և կլիմայական ֆինանսավորման շուրջ։

Հ. Թումանյան
9

ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերը նոյեմբերի 13-ին հայտնել են, որ B-21 Raider ռմբակոծիչի փորձանմուշից թռիչքի ընթացքում փորձնական զինամթերք են բաց թողել։ Գերատեսչությունը չի հրապարակել փորձարկման ճշգրիտ օրը կամ զինամթերքի տեսակը։

Հ. Թումանյան
8

Հետազոտողները կրծքագեղձի հյուսվածքի ավելի քան 850 հազար բջիջ են ուսումնասիրել և ախտահարված կաթնատար ծորանների շուրջ օղակաձև կառուցվածքներ հայտնաբերել։ Քաղցկեղի ներխուժող ձևին բնորոշ որոշ փոփոխություններ երևացել են դեռ այն փուլում, երբ ուռուցքային բջիջները չէին անցել ծորանի սահմաններից դուրս։

Հ. Թումանյան
7

ԱՄՆ ավիացիոն կարգավորիչը վերացրել է օդանավակայաններից մեկնումների համազգային արգելքը, որը սահմանել էր օդային երթևեկության կառավարման կենտրոններում կապի խափանումից հետո։ Խափանման հետևանքով հազարավոր չվերթներ չեղարկվել կամ ուշացել են։

Հ. Թումանյան
4

Չիլիում տեղակայված երկու աստղադիտակների նոր լուսանկարներում SN 2026ahvu գերնորը երևում է NGC 1433 պարուրաձև գալակտիկայում։ Վաղ դիտումները կարող են օգնել պարզել, թե ինչ պայմաններում է պայթել սպիտակ թզուկը։

Հ. Թումանյան
9

Ֆրանսիայում կառուցված «Նեարխոս» ֆրեգատը նոյեմբերի 13-ին առաջին նավարկությունն է սկսել Հունաստանի դրոշի ներքո։ Հունաստանի ռազմածովային ուժերը նավը պաշտոնապես ընդունել էին հոկտեմբերի 30-ին։

Հ. Թումանյան
4

Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում Էբոլայով հիվանդացել է ավելի քան 11 հազար մարդ, մահացել՝ ավելի քան 5400-ը։ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը նոյեմբերի 13-ին հայտնել է, որ մի շարք նախկին օջախներում դեպքերը նվազել են, սակայն հեռավոր շրջաններում նոր դեպքեր են գրանցվում, իսկ հարձակումները դժվարացնում են բուժօգնությունն ու վարակի վերահսկումը։

Հ. Թումանյան
9

Հարավային Աֆրիկայի Արևելյան Քեյփ նահանգում գտնված գանգն ու կմախքի մյուս ոսկորները պատկանել են գիտությանը մինչ այդ անհայտ դինոզավրի։ Հետազոտողների գնահատմամբ՝ առանձնյակը կշռել է մոտ 400 կիլոգրամ, թեև դեռ ակտիվորեն աճում էր։

Հ. Թումանյան
15

Տոկիոյի և Հյուսիսարևմտյան համալսարանների հետազոտողները լույսի օգնությամբ ծակոտկեն բյուրեղում ստեղծել են ռադիկալների զույգեր՝ ընտրողաբար բևեռացնելով դրանց սպինային վիճակներից մեկը։ Փորձում այդ բևեռացման պահպանման տևողությունը փոխվել է՝ կախված բյուրեղի ծակոտիներում գտնվող նյութից։

Հ. Թումանյան
23

ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ կկրկնապատկի Մեքսիկայից ներմուծվող ապրանքների մաքսատուրքերը, եթե Մեխիկոն չկանգնեցնի դեպի ԱՄՆ շարժվող միգրանտների խմբերին։ Մեքսիկայի նախագահ Կլաուդիա Շեյնբաումի խոսքով՝ 2025 թվականի հունվարից ի վեր այդպիսի որևէ խումբ չի հասել ԱՄՆ-ի սահմանին։

Հ. Թումանյան
8

ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի ակադեմիան նոյեմբերի 12-ին ընդունել է չորս T-19A Kestrel ինքնաթիռ։ Դրանք ակադեմիայի առաջին ինքնաթիռներն են, որոնք նախատեսված են բարձրագույն օդաչուական վարժանքների համար։

Հ. Թումանյան
4

Ֆիզիկոսները պարզել են, որ իրար նկատմամբ մոտ 1,1 աստիճանով պտտված գրաֆենի երկու շերտի էլեկտրական դիմադրությունը կտրուկ փոխվում է, երբ նյութը ձգում կամ սեղմում են։ Դեֆորմացիայի նկատմամբ այդ զգայունությունը փորձի որոշ պայմաններում սովորական մետաղների ցուցանիշը գերազանցել է ավելի քան 100 անգամ։

Հ. Թումանյան
13

Հռոմի պապ Լևոն XIV-ը նոյեմբերի 12-ին Պերուի մայրաքաղաքում հանդիպել է վեց մարդու, որոնք, Վատիկանի հաղորդմամբ, բռնության են ենթարկվել հոգևորականների և եկեղեցական հաստատությունների ներկայացուցիչների կողմից։ Մեկ ժամից ավելի տևած հանդիպմանը քննարկվել է, թե ինչպես կարող է եկեղեցին ավելի լավ լսել ու աջակցել բռնությունից տուժածներին։

Հ. Թումանյան
15

Բրազիլիայում հետազոտված 47 տապիրներից ու հսկա մրջնակերներից 43-ի արյան մեջ միկրոպլաստիկ են հայտնաբերել։ Մասնիկներ են գտել նաև Պանտանալի ճահճային շրջանում հետազոտված բոլոր կենդանիների արյան մեջ, թեև նրանցից մի քանիսն ապրել են կառուցապատված տարածքներից ավելի քան 65 կիլոմետր հեռու։

Հ. Թումանյան
21

Ամերիկյան Kraus Hamdani Aerospace ընկերությունը նոյեմբերի 12-ին հայտնել է, որ ԱՄՆ բանակն իր գնումների ծրագրերից մեկի համար ընտրել է K1000ULE էլեկտրական անօդաչու թռչող սարքը։ Ընկերությունը չի հրապարակել պատվերի ծավալը կամ մատակարարման ժամկետները։

Հ. Թումանյան
24

Մեծ Բրիտանիայի իրական համախառն ներքին արդյունքը հուլիսից սեպտեմբեր աճել է 0,7 տոկոսով՝ նախորդ եռամսյակի 0,5 տոկոսի դիմաց։ Աճի հիմնական աղբյուրը ծառայությունների ոլորտն էր։

Հ. Թումանյան
29

Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը նոյեմբերի 12-ին բաց հասանելիությամբ հրապարակել է «Էվկլիդ» տիեզերական աստղադիտակի մոտ 13 ամսվա դիտումների տվյալները։ Դրանք աստղագետներին կօգնեն կազմել Տիեզերքի եռաչափ քարտեզ և ուսումնասիրել մութ նյութի բաշխումը։

Հ. Թումանյան
3

Եվրոպական քաղաքական համայնքի գագաթնաժողովը նոյեմբերի 12-ին Դուբլինում համախմբել է ավելի քան 40 երկրի առաջնորդների։ Հանդիպման շրջանակում Եվրամիությունը հայտնել է, որ Ուկրաինայի համար իր պահուստներից հատկացնում է 500 գեներատոր։

Հ. Թումանյան
2

Մինչև 2100 թվականն ուսումնասիրված 993 տեսակի կակտուսների ավելի քան մեկ քառորդը կարող է կորցնել իր համար կլիմայապես պիտանի տարածքի առնվազն 80 տոկոսը։ Նոր գնահատականը զգալիորեն ավելի մտահոգիչ է, քանի որ հետազոտողները միջին ջերմաստիճանից ու տեղումներից բացի հաշվի են առել նաև ուժեղ երաշտները։

Հ. Թումանյան
2

Nvidia-ի համահիմնադիր Ջենսեն Հուանգը նոյեմբերի 12-ին հրաժարական է տվել՝ 33 տարի ընկերությունը ղեկավարելուց հետո։ Գլխավոր տնօրենի պաշտոնը ժամանակավորապես կստանձնի ֆինանսական տնօրեն Քոլեթ Քրեսը։

Հ. Թումանյան
29

Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը նոյեմբերի 12-ին բաց հասանելիությամբ հրապարակել է «Էվկլիդ» տիեզերական աստղադիտակի մոտ 13 ամսվա դիտումների տվյալները։ Դրանք աստղագետներին կօգնեն կազմել Տիեզերքի եռաչափ քարտեզ և ուսումնասիրել մութ նյութի բաշխումը։

Հ. Թումանյան
24

Մեծ Բրիտանիայի իրական համախառն ներքին արդյունքը հուլիսից սեպտեմբեր աճել է 0,7 տոկոսով՝ նախորդ եռամսյակի 0,5 տոկոսի դիմաց։ Աճի հիմնական աղբյուրը ծառայությունների ոլորտն էր։

Հ. Թումանյան
23

ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ կկրկնապատկի Մեքսիկայից ներմուծվող ապրանքների մաքսատուրքերը, եթե Մեխիկոն չկանգնեցնի դեպի ԱՄՆ շարժվող միգրանտների խմբերին։ Մեքսիկայի նախագահ Կլաուդիա Շեյնբաումի խոսքով՝ 2025 թվականի հունվարից ի վեր այդպիսի որևէ խումբ չի հասել ԱՄՆ-ի սահմանին։

Հ. Թումանյան
21

Ամերիկյան Kraus Hamdani Aerospace ընկերությունը նոյեմբերի 12-ին հայտնել է, որ ԱՄՆ բանակն իր գնումների ծրագրերից մեկի համար ընտրել է K1000ULE էլեկտրական անօդաչու թռչող սարքը։ Ընկերությունը չի հրապարակել պատվերի ծավալը կամ մատակարարման ժամկետները։

Հ. Թումանյան
15

Բրազիլիայում հետազոտված 47 տապիրներից ու հսկա մրջնակերներից 43-ի արյան մեջ միկրոպլաստիկ են հայտնաբերել։ Մասնիկներ են գտել նաև Պանտանալի ճահճային շրջանում հետազոտված բոլոր կենդանիների արյան մեջ, թեև նրանցից մի քանիսն ապրել են կառուցապատված տարածքներից ավելի քան 65 կիլոմետր հեռու։

Հ. Թումանյան
15

Տոկիոյի և Հյուսիսարևմտյան համալսարանների հետազոտողները լույսի օգնությամբ ծակոտկեն բյուրեղում ստեղծել են ռադիկալների զույգեր՝ ընտրողաբար բևեռացնելով դրանց սպինային վիճակներից մեկը։ Փորձում այդ բևեռացման պահպանման տևողությունը փոխվել է՝ կախված բյուրեղի ծակոտիներում գտնվող նյութից։

Հ. Թումանյան
13

Հռոմի պապ Լևոն XIV-ը նոյեմբերի 12-ին Պերուի մայրաքաղաքում հանդիպել է վեց մարդու, որոնք, Վատիկանի հաղորդմամբ, բռնության են ենթարկվել հոգևորականների և եկեղեցական հաստատությունների ներկայացուցիչների կողմից։ Մեկ ժամից ավելի տևած հանդիպմանը քննարկվել է, թե ինչպես կարող է եկեղեցին ավելի լավ լսել ու աջակցել բռնությունից տուժածներին։

Հ. Թումանյան
9

ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերը նոյեմբերի 13-ին հայտնել են, որ B-21 Raider ռմբակոծիչի փորձանմուշից թռիչքի ընթացքում փորձնական զինամթերք են բաց թողել։ Գերատեսչությունը չի հրապարակել փորձարկման ճշգրիտ օրը կամ զինամթերքի տեսակը։

Հ. Թումանյան
9

Հարավային Աֆրիկայի Արևելյան Քեյփ նահանգում գտնված գանգն ու կմախքի մյուս ոսկորները պատկանել են գիտությանը մինչ այդ անհայտ դինոզավրի։ Հետազոտողների գնահատմամբ՝ առանձնյակը կշռել է մոտ 400 կիլոգրամ, թեև դեռ ակտիվորեն աճում էր։

Հ. Թումանյան
9

Ֆրանսիայում կառուցված «Նեարխոս» ֆրեգատը նոյեմբերի 13-ին առաջին նավարկությունն է սկսել Հունաստանի դրոշի ներքո։ Հունաստանի ռազմածովային ուժերը նավը պաշտոնապես ընդունել էին հոկտեմբերի 30-ին։

Հ. Թումանյան
8

Հետազոտողները կրծքագեղձի հյուսվածքի ավելի քան 850 հազար բջիջ են ուսումնասիրել և ախտահարված կաթնատար ծորանների շուրջ օղակաձև կառուցվածքներ հայտնաբերել։ Քաղցկեղի ներխուժող ձևին բնորոշ որոշ փոփոխություններ երևացել են դեռ այն փուլում, երբ ուռուցքային բջիջները չէին անցել ծորանի սահմաններից դուրս։

Հ. Թումանյան
8

ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի ակադեմիան նոյեմբերի 12-ին ընդունել է չորս T-19A Kestrel ինքնաթիռ։ Դրանք ակադեմիայի առաջին ինքնաթիռներն են, որոնք նախատեսված են բարձրագույն օդաչուական վարժանքների համար։

Հ. Թումանյան
8

Մեծ Բրիտանիան կմիանա Նորվեգիայի P1118 նավաշինական ծրագրին և երեք օժանդակ նավ կգնի ծովային ականների որոնման ու վնասազերծման համար։ Առաջին նավի մատակարարումը նախատեսված է 2031 թվականին։

Հ. Թումանյան
8

NASA-ն ավարտել է «Նենսի Գրեյս Ռոման» տիեզերական աստղադիտակի գործիքների փոխադարձ դիրքի ճշգրտումը։ Փորձնական դիտումներով թիմը պարզել է, թե ինչպես պետք է ուղղել աստղադիտակը, որպեսզի այն դիտման ընթացքում կայուն պահի թիրախը։

Հ. Թումանյան
7

ԱՄՆ ավիացիոն կարգավորիչը վերացրել է օդանավակայաններից մեկնումների համազգային արգելքը, որը սահմանել էր օդային երթևեկության կառավարման կենտրոններում կապի խափանումից հետո։ Խափանման հետևանքով հազարավոր չվերթներ չեղարկվել կամ ուշացել են։

Հ. Թումանյան
7

ՄԱԿ-ի կլիմայի հարցերով գործադիր քարտուղար Սայմոն Սթիլը նոյեմբերի 14-ին Անթալիայում երկրներին կոչ է արել արագ անցնել COP31-ի օրակարգի ամենաբարդ հարցերին։ Համաժողովի առաջին շաբաթվա ավարտին տարաձայնությունները պահպանվում են հանածո վառելիքի ապագայի և կլիմայական ֆինանսավորման շուրջ։

Հ. Թումանյան
7

Հարավարևելյան Ասիայի պետությունների ասոցիացիայի (ԱՍԵԱՆ) առաջնորդները նոյեմբերի 15-ին Մանիլայում որոշել են, որ Մյանման գագաթնաժողովներին և արտգործնախարարների հանդիպումներին առայժմ կմասնակցի միայն ոչ քաղաքական ներկայացուցիչներով։ Ամբողջական քաղաքական ներկայացվածության աստիճանական վերականգնումը կքննարկվի, եթե խաղաղության ծրագրի իրականացման հարցում կայուն և կոնկրետ առաջընթաց գրանցվի։

Հ. Թումանյան
6

Մալայզիան Թուրքիան ընտրել է որպես նոր ֆրեգատների համար հրթիռների նախընտրելի մատակարար՝ նորվեգական NSM-ի արտահանման թույլտվության չեղարկումից հետո։ Պաշտպանության նախարարի խոսքով՝ հնարավոր է օգտագործել թուրքական ATMACA հրթիռների արդեն պատվիրված խմբաքանակի մի մասը, սակայն նավերի վրա դրանց տեղադրման պայմանները դեռ քննարկվում են։

Հ. Թումանյան
6

Մոնաշի համալսարանի հետազոտողները պարզել են, որ գրանզիմ K սպիտակուց չունեցող տարեց մկների սրտում, լյարդում և երիկամներում տարիքային որոշ փոփոխություններ ավելի թույլ են արտահայտված։ Միևնույն ժամանակ այդ կենդանիների իմունային համակարգում պահպանվել են ծերացման բնորոշ նշանները։

Հ. Թումանյան
6

Ավստրալիան և Ֆիլիպինները նոյեմբերի 15-ին Մանիլայում ստորագրել են պաշտպանական համագործակցության նոր համաձայնագիր։ Մանիլայի գնահատմամբ՝ այն կհեշտացնի երկու երկրների զինված ուժերի համատեղ աշխատանքը և աղետներին արձագանքելու համակարգումը։

Հ. Թումանյան
29

Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը նոյեմբերի 12-ին բաց հասանելիությամբ հրապարակել է «Էվկլիդ» տիեզերական աստղադիտակի մոտ 13 ամսվա դիտումների տվյալները։ Դրանք աստղագետներին կօգնեն կազմել Տիեզերքի եռաչափ քարտեզ և ուսումնասիրել մութ նյութի բաշխումը։

Հ. Թումանյան
24

Մեծ Բրիտանիայի իրական համախառն ներքին արդյունքը հուլիսից սեպտեմբեր աճել է 0,7 տոկոսով՝ նախորդ եռամսյակի 0,5 տոկոսի դիմաց։ Աճի հիմնական աղբյուրը ծառայությունների ոլորտն էր։

Հ. Թումանյան
23

ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ կկրկնապատկի Մեքսիկայից ներմուծվող ապրանքների մաքսատուրքերը, եթե Մեխիկոն չկանգնեցնի դեպի ԱՄՆ շարժվող միգրանտների խմբերին։ Մեքսիկայի նախագահ Կլաուդիա Շեյնբաումի խոսքով՝ 2025 թվականի հունվարից ի վեր այդպիսի որևէ խումբ չի հասել ԱՄՆ-ի սահմանին։

Հ. Թումանյան
21

Ամերիկյան Kraus Hamdani Aerospace ընկերությունը նոյեմբերի 12-ին հայտնել է, որ ԱՄՆ բանակն իր գնումների ծրագրերից մեկի համար ընտրել է K1000ULE էլեկտրական անօդաչու թռչող սարքը։ Ընկերությունը չի հրապարակել պատվերի ծավալը կամ մատակարարման ժամկետները։

Հ. Թումանյան
15

Բրազիլիայում հետազոտված 47 տապիրներից ու հսկա մրջնակերներից 43-ի արյան մեջ միկրոպլաստիկ են հայտնաբերել։ Մասնիկներ են գտել նաև Պանտանալի ճահճային շրջանում հետազոտված բոլոր կենդանիների արյան մեջ, թեև նրանցից մի քանիսն ապրել են կառուցապատված տարածքներից ավելի քան 65 կիլոմետր հեռու։

Հ. Թումանյան
15

Տոկիոյի և Հյուսիսարևմտյան համալսարանների հետազոտողները լույսի օգնությամբ ծակոտկեն բյուրեղում ստեղծել են ռադիկալների զույգեր՝ ընտրողաբար բևեռացնելով դրանց սպինային վիճակներից մեկը։ Փորձում այդ բևեռացման պահպանման տևողությունը փոխվել է՝ կախված բյուրեղի ծակոտիներում գտնվող նյութից։

Հ. Թումանյան
13

Հռոմի պապ Լևոն XIV-ը նոյեմբերի 12-ին Պերուի մայրաքաղաքում հանդիպել է վեց մարդու, որոնք, Վատիկանի հաղորդմամբ, բռնության են ենթարկվել հոգևորականների և եկեղեցական հաստատությունների ներկայացուցիչների կողմից։ Մեկ ժամից ավելի տևած հանդիպմանը քննարկվել է, թե ինչպես կարող է եկեղեցին ավելի լավ լսել ու աջակցել բռնությունից տուժածներին։

Հ. Թումանյան
9

Հարավային Աֆրիկայի Արևելյան Քեյփ նահանգում գտնված գանգն ու կմախքի մյուս ոսկորները պատկանել են գիտությանը մինչ այդ անհայտ դինոզավրի։ Հետազոտողների գնահատմամբ՝ առանձնյակը կշռել է մոտ 400 կիլոգրամ, թեև դեռ ակտիվորեն աճում էր։

Հ. Թումանյան
9

Ֆրանսիայում կառուցված «Նեարխոս» ֆրեգատը նոյեմբերի 13-ին առաջին նավարկությունն է սկսել Հունաստանի դրոշի ներքո։ Հունաստանի ռազմածովային ուժերը նավը պաշտոնապես ընդունել էին հոկտեմբերի 30-ին։

Հ. Թումանյան
9

ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերը նոյեմբերի 13-ին հայտնել են, որ B-21 Raider ռմբակոծիչի փորձանմուշից թռիչքի ընթացքում փորձնական զինամթերք են բաց թողել։ Գերատեսչությունը չի հրապարակել փորձարկման ճշգրիտ օրը կամ զինամթերքի տեսակը։

Հ. Թումանյան
8

Մեծ Բրիտանիան կմիանա Նորվեգիայի P1118 նավաշինական ծրագրին և երեք օժանդակ նավ կգնի ծովային ականների որոնման ու վնասազերծման համար։ Առաջին նավի մատակարարումը նախատեսված է 2031 թվականին։

Հ. Թումանյան
8

NASA-ն ավարտել է «Նենսի Գրեյս Ռոման» տիեզերական աստղադիտակի գործիքների փոխադարձ դիրքի ճշգրտումը։ Փորձնական դիտումներով թիմը պարզել է, թե ինչպես պետք է ուղղել աստղադիտակը, որպեսզի այն դիտման ընթացքում կայուն պահի թիրախը։

Հ. Թումանյան
8

Հետազոտողները կրծքագեղձի հյուսվածքի ավելի քան 850 հազար բջիջ են ուսումնասիրել և ախտահարված կաթնատար ծորանների շուրջ օղակաձև կառուցվածքներ հայտնաբերել։ Քաղցկեղի ներխուժող ձևին բնորոշ որոշ փոփոխություններ երևացել են դեռ այն փուլում, երբ ուռուցքային բջիջները չէին անցել ծորանի սահմաններից դուրս։

Հ. Թումանյան
8

ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի ակադեմիան նոյեմբերի 12-ին ընդունել է չորս T-19A Kestrel ինքնաթիռ։ Դրանք ակադեմիայի առաջին ինքնաթիռներն են, որոնք նախատեսված են բարձրագույն օդաչուական վարժանքների համար։

Հ. Թումանյան
8

Լոնդոնի համալսարանական քոլեջի գլխավորած խումբը ջրային էլեկտրոլիտ է մշակել, որը թույլ է տալիս յոդային էլեկտրոդում ավելի շատ լիցք կուտակել։ Այդ էլեկտրոլիտով փորձնական ցինկ-յոդային բջիջները լիցքավորման և լիցքաթափման 1000 ցիկլից հետո պահպանել են սկզբնական տարողության 96 տոկոսը։

Հ. Թումանյան
7

Սենեգալում հոկտեմբերի 31-ին բացվել են Դակար-2026 պատանեկան օլիմպիական խաղերը՝ Աֆրիկայում անցկացվող առաջին օլիմպիական մարզական իրադարձությունը։ Մինչև նոյեմբերի 13-ը Դակարում և հարակից երկու քաղաքներում կմրցեն շուրջ 2700 պատանի մարզիկներ։

Հ. Թումանյան
7

Հարավկորեական DAPA գործակալությունը հայտնել է ծովային հետևակի MAH հարվածային ուղղաթիռի մշակման ավարտի մասին։ Սերիական արտադրությունը նախատեսվում է սկսել 2027 թվականին՝ սպառազինության, նավերից շահագործման և շրջակա միջավայրի ազդեցության փորձարկումներից հետո։

Հ. Թումանյան
7

Հարավարևելյան Ասիայի պետությունների ասոցիացիայի (ԱՍԵԱՆ) առաջնորդները նոյեմբերի 15-ին Մանիլայում որոշել են, որ Մյանման գագաթնաժողովներին և արտգործնախարարների հանդիպումներին առայժմ կմասնակցի միայն ոչ քաղաքական ներկայացուցիչներով։ Ամբողջական քաղաքական ներկայացվածության աստիճանական վերականգնումը կքննարկվի, եթե խաղաղության ծրագրի իրականացման հարցում կայուն և կոնկրետ առաջընթաց գրանցվի։

Հ. Թումանյան
7

ԱՄՆ ավիացիոն կարգավորիչը վերացրել է օդանավակայաններից մեկնումների համազգային արգելքը, որը սահմանել էր օդային երթևեկության կառավարման կենտրոններում կապի խափանումից հետո։ Խափանման հետևանքով հազարավոր չվերթներ չեղարկվել կամ ուշացել են։

Հ. Թումանյան
7

Binance կրիպտոարժութային բորսան հայտարարել է, որ կիբերհարձակման հետևանքները վերացնելու համար իր միջոցներից պահուստավորել է ավելի քան 6,34 միլիարդ դոլար։ Ընկերության նախնական գնահատմամբ՝ միջադեպի ընդհանուր վնասը մոտ 6,3 միլիարդ դոլար է։ Բորսան խոստացել է ամբողջությամբ ծածկել օգտատերերի կորուստները։

Բոլոր հոդվածները