Գիտնականները 3D տպիչով մարդու լյարդի նմուշ են ստեղծել` ռեկորդային չափերով
Ամերիկացի գիտնականների ստեղծած լյարդի նմուշները 30 օր «ապրել» և բնականոն գործել են լաբորատոր պայմաններում: Այժմ դրանք տեղափոխվելու են տիեզերք` տիեզերական պայմանների ու ռադիացիայի նկատմամբ դիմացկունությունը ստուգելու:
Wake Forest համալսարանի ռեգեներատիվ բժշկության ինստիտուտի գիտնականների երկու խմբերը հաղթել են NASA Vascular Tissue Challenge մրցույթում` 3D տպիչով կարողանալով ստանալ մարդու լյարդի հյուսվածքների նմուշներ: Առաջին և երկրորդ հորիզոնականներն զբաղեցնելու համար գիտնականները NASA-ի կողմից պարգևատրվել են համապատասխանաբար 300 հազար և 100 հազար դոլարով:
Ինչպես հաղորդվում է, 3D տպիչի միջոցով մարդկային հյուսվածքների ստեղծման հիմնական բարդությունը արյունատար և այլ անոթների բարդ ցանցի վերստեղծման մեջ է: Այդ անոթները բջիջներն ապահովում են թթվածնով և սննդարար նյութերով, ինչպես նաև մետաբոլիզմի արտադրանքն են հեռացնում հյուսվածքից: Այդ խնդրի լուծման նպատակով գիտնականներն օգտագործել են բարդ ցանցով գելային կմախք, որի վրա էլ «տեղադրել են» լյարդի բջիջները:
Լյարդի տպագրված նմուշները ռեկորդային չափեր ունեն` յուրաքանչյուրը` մեկ սանտիմետր: Մինչ այդ գիտնականները ստեղծել էին միայն մի քանի միլիմետրանոց դետալներ: Նմուշները կարողացել են 30 օր «ապրել» և բնականոն գործել լաբորատոր պայմաններում: Ներկայումս NASA-ն պատրաստվում է դրանք ուղարկել Միջազգային տիեզերակայան, որպեսզի ստուգեն ռադիացիայի և տիեզերական այլ պայմանների նկատմամբ դիմացկունությունը:
NASA Vascular Tissue Challenge մրցույթն ուղղված է մարդու հյուսվածքների ինժեներիայի ոլորտում նորարարության խթանմանը: Համարվում է, որ այդ հյուսվածքներն օգտագործվելու են ապագա տիեզերական թռիչքների համար:
Հյուսիսատլանտյան հարթ կետերի հետազոտությամբ զբաղվող կոնսորցիումը 2025 թվականի համար գնահատել է այս տեսակի թվաքանակը մոտ 382 կենդանի։ Նոյեմբերի 16-ին հրապարակված գնահատականը 1,8 տոկոսով ցածր է 2024 թվականի վերանայված ցուցանիշից։
Դանիայի Սեյերո կղզում թաղված տղամարդը մանկության տարիներին հիմնականում սնվել է ծովից ստացած մթերքներով։ Նրա ատամների վերլուծությունը ցույց է տվել, որ պատանեկությունից սկսած նա ավելի շատ ցամաքային սնունդ է օգտագործել՝ այն ժամանակ, երբ տարածաշրջանում արդեն հայտնվել էին առաջին երկրագործները։
NASA-ն ավարտել է «Նենսի Գրեյս Ռոման» տիեզերական աստղադիտակի գործիքների փոխադարձ դիրքի ճշգրտումը։ Փորձնական դիտումներով թիմը պարզել է, թե ինչպես պետք է ուղղել աստղադիտակը, որպեսզի այն դիտման ընթացքում կայուն պահի թիրախը։
ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի երկու F-15EX Eagle II կործանիչ նոյեմբերի 15-ին վայրէջք են կատարել Օկինավայի Կադենա ավիաբազայում։ Սա ԱՄՆ-ից դուրս առաջին ավիաբազան է, որտեղ այդ կործանիչները կտեղակայվեն մշտապես։
Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը նոյեմբերի 12-ին բաց հասանելիությամբ հրապարակել է «Էվկլիդ» տիեզերական աստղադիտակի մոտ 13 ամսվա դիտումների տվյալները։ Դրանք աստղագետներին կօգնեն կազմել Տիեզերքի եռաչափ քարտեզ և ուսումնասիրել մութ նյութի բաշխումը։
Սոլքի ինստիտուտի հետազոտողները մշակել են մեթոդ, որը նույն բջջում ցույց է տալիս թե՛ ԴՆԹ-ի խմբագրման արդյունքը, թե՛ գեների ակտիվության փոփոխությունները։ Մարդու լաբորատոր բջիջների մի խմբում մեթոդը հայտնաբերել է խմբագրման 43 տեղամաս, որոնցից 36-ը նախատեսված թիրախներից դուրս էին։
ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի երկու F-15EX Eagle II կործանիչ նոյեմբերի 15-ին վայրէջք են կատարել Օկինավայի Կադենա ավիաբազայում։ Սա ԱՄՆ-ից դուրս առաջին ավիաբազան է, որտեղ այդ կործանիչները կտեղակայվեն մշտապես։
Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը նոյեմբերի 12-ին բաց հասանելիությամբ հրապարակել է «Էվկլիդ» տիեզերական աստղադիտակի մոտ 13 ամսվա դիտումների տվյալները։ Դրանք աստղագետներին կօգնեն կազմել Տիեզերքի եռաչափ քարտեզ և ուսումնասիրել մութ նյութի բաշխումը։
Սոլքի ինստիտուտի հետազոտողները մշակել են մեթոդ, որը նույն բջջում ցույց է տալիս թե՛ ԴՆԹ-ի խմբագրման արդյունքը, թե՛ գեների ակտիվության փոփոխությունները։ Մարդու լաբորատոր բջիջների մի խմբում մեթոդը հայտնաբերել է խմբագրման 43 տեղամաս, որոնցից 36-ը նախատեսված թիրախներից դուրս էին։
Դուք փորձել եք գրել արգելված արտահայտություն կամ արգելափակվել եք հաճախակի խախտումների պատճառով։
Հասկացա
Ձեր մեկնաբանությունում ինչ-որ բան կասկածելի է թվացել, ուստի հրապարակումից առաջ այն կանցնի մոդերացիա։
Հասկացա
Մենք անպայման կստուգենք մեկնաբանությունը և
անհրաժեշտության դեպքում միջոցներ կձեռնարկենք։
Կայքի կանոնների խախտումների պատճառով ձեր հաշվի նկատմամբ սահմանափակումներ են կիրառվել։ Եթե սա սխալ է, գրեք մեզ։
Հասկացա
Մեր զտիչները ձեր գործողություններում նկատել են արհեստական ակտիվության նշաններ։ Մի փոքր ընդմիջեք և վերադարձեք ավելի ուշ։
Հասկացա