Բնական կտորեղենը կարող է ավելի վտանգավոր լինել, քան՝ սինթետիկը
Հետազոտության արդյունքում պարզվել է, որ պլաստիկը՝ պոլիէսթերը և նեյլոնը, համաշխարհային ջրերում կազմում է ընդամենը 8,2%: 50%-ը բամբակ է եղել, 29,5%-ը՝ ավատ և կանեփ, և 12,2%-ը՝ կենդանական ծագման՝ բուրդ ու մետաքս:
Բամբակե կամ պոլիէսթերից պատրաստված մարզաշապիկ գնելիս հաճախ գումարային առումով նախընտրելի է երկրորդը, մինչդեռ ընդունված է համարել, որ բնականը՝ բամբակը, ավելի որակյալ է: Սակայն եթե խորությամբ դիտարկենք նրանց բնութագրերը, կտեսնենք, որ բամբակե կտորում առողջության համար վտանգավոր նյութերն ավելի շատ են:
Բնական և սինթետիկ կտորեղենի համաշխարհային արտադրությունը վերջին 20 տարում առնվազն կրկնակի աճել է: Նորաձևությունը, որոշակի տեսակների հագուստի կրումը բազմաթիվ աշխատատեղեր են ապահովում թեթև տեքստիլ արդյունաբերության ոլորտում: 2018թ. կովեյերներից դուրս են եկել 107 մլն ապագա շապիկներ, տաբատներ, շալեր, այլ հագուստ ու պարագաներ: Կանխատեսվում է, որ 2030թ. արտադրվելու է շուրջ 145 մլն տոննա թել:
Սակայն ուշագրավ տեղեկությունները ոլորտի մասին հաջորդիվ են: Մեքենայական մեկ լվացքը ցանկացած պարագայից վերցնում է մինչև 10 մլն կտորե թել: Դրանք խողովակներով հայտնվում են գետերում, լճերում, ծովերում ու օվկիանոսներում: Տեքստիլ թելերը մարդածին ամենատարածված թելերն են, որոնք հանդիպում են շրջակա միջավայրում:
Միևնույն ժամանակ՝ սինթետիկ նյութերն արտադրվում են կրկնակի անգամ շատ: Ուստի բնապահպանները գոհունակությամբ չեն դիտում առևտրի կենտրոնների հաճախորդներին: Մինչև վերջերս բնապահպանները վստահ էին, որ համաշխարհային օվկիանոսն աղտոտող թելերի մեծ մասը միկրոպլաստիկներն են՝ սինթետիկան:
Հարավային Աֆրիկայի Քեյփթաունի համալսարանից Պիտեր Ռայանի ղեկավարությամբ անցկացված նոր հետազոտությունը հերքում է այդ ենթադրությունը: Ռայանը և նրա գործընկերները վերցրել են շուրջ 2000 նմուշի թելեր՝ տարբեր օվկիանոսներից, ու հայտնաբերել են, որ նրանց մեծ մասը բնական ծագում ունեն:
Փոքր՝ մինչև 1 մմ երկարությամբ թելերը մասնագետները վերցրել են Խաղաղ, Ատլանտյան և Հնդկական օվկիանոսներից, Միջերկրական ծովից: Հավաքված նյութը տեղավորվել է ջրի 916 նմուշի մեջ: Ինֆրակարմիր սպեկտրոմետրիայի մեթոդով հետազոտողները որոշել են, թե ինչ թելեր են հավաքվել օվկիանոսներից ու ծովից: Պարզվել է, որ պլաստիկը՝ պոլիէսթերը և նեյլոնը, կազմում է ընդամենը 8,2%: 50%-ը բամբակ է եղել, 29,5%-ը՝ ավատ և կանեփ, և 12,2%-ը՝ կենդանական ծագման՝ բուրդ ու մետաքս:
Ուշագրավ է, որ սինթետիկայի և բնական կտորի հարաբերակցությունը 2:1 է, սակայն օվկիանոսներում լողում են հիմնականում բնական և կենդանական ծագման թելեր: Գիտնականները ենթադրում են, որ բնական թելերը դանդաղ են տարրալուծվում, քան նախկինում համարվել է: Բնական ջրերից հանված նմուշների մեծ մասում նախորդ տասնամյակների նորաձևության մնացորդներ են, երբ բամբակը, ավատը, բուրդը և մետաքսն արդիական էին: Հնարավոր է՝ մեղավորությունը քիմիական նյութերինն է, որոնցով պատվել են բնական կտորները՝ երկար ծառայելու համար:
Ինչպիսի՞ն են հետևանքները: Բնական թելերի ազդեցությունը կենդանի օրգանիզմների և էկոհամակարգերի վրա դեռևս չի ուսումնասիրվել այն ոգևորությամբ, ինչ՝ սինթետիկների ազդեցությունը: Սակայն փոքր կտորների ջրամբարներում, օվկիանոսներում ու օդում, նշանակում է՝ սննդում, ջրում, թոքերում, չգիտես՝ ինչու, անվտանգ է թվում:
«Չանէ-6»-ի բերած լուսնային գրունտը և «Չանէ-4»-ի չափումները օգնել են տարբերակել Լուսնի հակառակ կողմը ձևավորած հնագույն բախումների հետքերը։ Նոր վերլուծությամբ՝ Հարավային բևեռ–Էյթքեն հսկա ավազանը ձևավորվել է մոտ 4,34 միլիարդ տարի առաջ, իսկ դրա ներսում գտնվող Ապոլոն ավազանը՝ ավելի ուշ՝ մոտ 4,2 միլիարդ տարի առաջ։
ՆԱՍԱ-ն հաստատել է, որ «Վոյաջեր-1»-ը դարձել է մարդու ստեղծած առաջին օբյեկտը, որը Երկրից մեկ լուսային օր՝ մոտ 25,9 միլիարդ կիլոմետր հեռավորության է հասել։ Այդ կետից ռադիոազդանշանին Երկիր հասնելու համար անհրաժեշտ է 24 ժամ։
Հարավային Չինաստանի երկու քարանձավներում հայտնաբերված ատամները վկայում են, որ հոմո էրեկտուսը հարմարվել էր խիտ արևադարձային անտառներում կյանքին։ Գտածոների տարիքը գնահատվում է մոտ 324–184 հազար տարվա միջակայքում․ սա մայրցամաքային Չինաստանում այս տեսակի ներկայության ամենաուշ շրջանի հուսալիորեն թվագրված վկայությունն է։
ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի երկու F-15EX Eagle II կործանիչ նոյեմբերի 15-ին վայրէջք են կատարել Օկինավայի Կադենա ավիաբազայում։ Սա ԱՄՆ-ից դուրս առաջին ավիաբազան է, որտեղ այդ կործանիչները կտեղակայվեն մշտապես։
Սոլքի ինստիտուտի հետազոտողները մշակել են մեթոդ, որը նույն բջջում ցույց է տալիս թե՛ ԴՆԹ-ի խմբագրման արդյունքը, թե՛ գեների ակտիվության փոփոխությունները։ Մարդու լաբորատոր բջիջների մի խմբում մեթոդը հայտնաբերել է խմբագրման 43 տեղամաս, որոնցից 36-ը նախատեսված թիրախներից դուրս էին։
Գերմանիան, Ավստրիան, Նիդեռլանդները, Դանիան և Հունաստանը նոյեմբերի 16-ին հայտարարել են Ռուանդայի հետ բանակցությունների մասին։ Նրանք ցանկանում են այնտեղ ընդունման կենտրոն ստեղծել այն մարդկանց համար, որոնք ԵՄ-ում մնալու իրավունք չունեն և չեն կարող վերադառնալ իրենց ծագման երկիր։
ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի երկու F-15EX Eagle II կործանիչ նոյեմբերի 15-ին վայրէջք են կատարել Օկինավայի Կադենա ավիաբազայում։ Սա ԱՄՆ-ից դուրս առաջին ավիաբազան է, որտեղ այդ կործանիչները կտեղակայվեն մշտապես։
Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը նոյեմբերի 12-ին բաց հասանելիությամբ հրապարակել է «Էվկլիդ» տիեզերական աստղադիտակի մոտ 13 ամսվա դիտումների տվյալները։ Դրանք աստղագետներին կօգնեն կազմել Տիեզերքի եռաչափ քարտեզ և ուսումնասիրել մութ նյութի բաշխումը։
Սոլքի ինստիտուտի հետազոտողները մշակել են մեթոդ, որը նույն բջջում ցույց է տալիս թե՛ ԴՆԹ-ի խմբագրման արդյունքը, թե՛ գեների ակտիվության փոփոխությունները։ Մարդու լաբորատոր բջիջների մի խմբում մեթոդը հայտնաբերել է խմբագրման 43 տեղամաս, որոնցից 36-ը նախատեսված թիրախներից դուրս էին։
Դուք փորձել եք գրել արգելված արտահայտություն կամ արգելափակվել եք հաճախակի խախտումների պատճառով։
Հասկացա
Ձեր մեկնաբանությունում ինչ-որ բան կասկածելի է թվացել, ուստի հրապարակումից առաջ այն կանցնի մոդերացիա։
Հասկացա
Մենք անպայման կստուգենք մեկնաբանությունը և
անհրաժեշտության դեպքում միջոցներ կձեռնարկենք։
Կայքի կանոնների խախտումների պատճառով ձեր հաշվի նկատմամբ սահմանափակումներ են կիրառվել։ Եթե սա սխալ է, գրեք մեզ։
Հասկացա
Մեր զտիչները ձեր գործողություններում նկատել են արհեստական ակտիվության նշաններ։ Մի փոքր ընդմիջեք և վերադարձեք ավելի ուշ։
Հասկացա