Կորոնավիրուսով չվարակվելու համար անհրաժեշտ է լվանալ ձեռքերը. ինչպե՞ս դա ճիշտ անել — Շեշտ.am (shesht.am)
8 րոպե
Խմբագրություն

Կորոնավիրուսով չվարակվելու համար անհրաժեշտ է լվանալ ձեռքերը. ինչպե՞ս դա ճիշտ անել

Նյութն առաջին անգամ հրապարակվել է 2016թ.: 2020թ. մարտին լրացվել է:

Լվացվելը նվազեցնում է վարակվելու հավանականությունը / © The New York Times

Ի՞նչ է պատահել

Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը (ԱՀԿ) և մի շարք այլ առողջապահական կազմակերպություններ բոլորին խորհուրդ են տալիս հաճախ լվանալ ձեռքերը` նոր կորոնավիրուսով չվարակվելու և այլոց չփոխանցելու համար: Իրականում ձեռքերը լվանալն օգնում է բազմաթիվ հիվանդությունների կանխմանը (սուր շնչառականներից մինչև թունավորում), սակայն խնդիրն այն է, որ մարդիկ հիմնականում սխալ են լվանում ձեռքերը:

Ի՞նչ եք ասում. բոլորն էլ ձեռքերը լվանալու ձևը գիտեն

Թերևս այդպես չէ. հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ շատերը ձեռքերը սխալ են լվանում: Օրինակ՝ օճառ չեն օգտագործում կամ քիչ տևողությամբ են լվանում:

Եվ ինչպե՞ս դա անել

ԱՀԿ-ն, օրինակ, խորհուրդ է տալիս ձեռքերը հետևյալ կերպ լվանալ.

— Թրջեք ձեռքերը. վարակից պաշտպանվելու տեսակետից ջրի ջերմաստիճանն էական չէ,
— Ճզմեք օճառը կամ օգտագործեք կտորը՝ ձեռքերն օճառելու համար: Ընդ որում` հեղուկ օճառի և ամբողջական կտոր միջև էական տարբերություն չկա, բայց կարևոր է, որ օճառի կտորը լինի անցքերով օճառամանի մեջ: Հակաբակտերիալն օգտագործելու կարիք չկա. նրա արդյունավետությունը սովորականինից բարձր չէ, միաժամանակ՝ այն նպաստում է հակաբիոտիկների նկատմամբ դիմակայուն բակտերիաների ի հայտ գալուն: Ցանկացած դեպքում օճառն անհրաժեշտ է. միայն ջրով վիրուսներից և բակտերիաներից չեք ձերբազատվի,

— Փրփրեցրեք օճառը՝ ձեռքերի ափերն իրար հպելով,
— Շփեք ձեռքի արտաքին երեսն ու ու մատների արանքները,
— Մատները շփեք՝ ափերը ծալելով,
— Ձեռքերն արգելափակեք և շարժեք այնպես, որ մատները շփվեն,
— Շփեք բթամատները,
— Մի ձեռքի ափով շփեք մյուս ձեռքի մատները,
— Լվացեք օճառը,
— Չորացրեք ձեռքերը՝ թղթե, անհատական սրբիչով, որը փոփոխում եք օրվա ընթացքում մի քանի անգամ, կամ օգտագործեք չորացնող սարք: Կարևոր է, որ ձեռքերը չոր լինեն, որպեսզի խոնավ հատվածում կրկին վիրուս կամ բակտերիա չհայտնվի,
— Եթե օգտագործում եք թղթե սրբիչ, ապա ծորակը փակեք նրա օգնությամբ:

Կարող եք դիտել ԱՀԿ-ի ձանձրալի ուղեցույց-տեսանյութը:

Ինչպես լվանալ ձեռքերը / © World Health Organization (WHO)

Կա նաև ավելի ուրախ տարբերակը. բրիտանական հիվանդանոցի աշխատակիցները լվացվում-պարում են Gagnam Style երգի ներքո:

Լվացվում-պարում են / © NHSNorthamptonshire

Իսկ այստեղ չափազանց կենսախինդ մարդը երեխաներին լվացվել է սովորեցնում (ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի ուղեցույցը):

Ձեռքերի լվացման պար / © UNICEF

Ոչ ոք չի հաստատում, որ այս տեխնիկան վստահաբար ճիշտ է, սակայն էությունը հասկանալի է. պետք է ձեռքի յուրաքանչյուր կետը լվանալ և չորացնել: Դա անհրաժեշտ է կատարել 20 վայրկյանից ոչ պակաս:

Պրոֆեսիոնալ կերպով լվացվելու համար նույն գործողությունը կարելի է անել 40-60 վայրկյան տևողությամբ:

Ի՞նչ անեմ. բաղնիք վայրկյանաչափո՞վ մտնեմ

Ո՛չ: Սովորաբար խորհուրդ է տրվում երկու անգամ երգել Happy Birthday to You-ն. դա կտևի 20 վայրկյան: Բայց կարելի է ընտրել նաև ցանկացած այլ երգ: Օրինակ՝ Wash Your Lyrics կայքը (բառացի՝ «Լվա երգիդ բառերը») թույլ է տալիս երգի բառերը բաշխել ըստ գործողությունների՝ ձեռքերը ճիշտ լվանալու ժամանակ: Բայց այն հիմնված է պրոֆեսիոնալների համար խորհուրդների վրա, ովքեր պետք է լվացվեն 40-60 վայրկյան:

Իսկ ի՞նչ անել, եթե ձեռքերը կեղտոտ են, բայց ես չեմ կարող օճառով լվանալ

Օգտագործել հականեխիչ գել: Տեխնիկան գրեթե նույնն է, ինչ օճառի ու ջրի դեպքում (պետք է ձեռքերը շփել այնքան, քանի դեռ չեն չորացել): Բայց եթե չափից շատ կեղտոտ են, հականեխիչը կարող է անարդյունավետ լինել: Սկզբում կարելի է խոնավ անձեռոցիկ օգտագործել:

Պետք է ուշադրություն դարձնել, որ հականեխիչ գելը 60% սպիրտ պարունակի: Ի դեպ՝ պետք է ուշադիր հետևել, որ երեխաներն այն օգտագործելուց հետո չլիզեն. այն կարող է հանգեցնել ալկոհոլային թունավորման:

Ե՞րբ է պետք լվանալ ձեռքերը

— Երբ ակնհայտ կեղտոտ են: Բայց ոչ միայն: Կարելի է լվանալ.
— Զուգարանից հետո՝ պարտադիր,
— Ուտելիք պատրաստելուց առաջ, ընթացքում և հետո,
— Հումքին ձեռք տալուց հետո (ձուկ, միս, բանջարեղեն),
— Հազալուց, փռշտալուց հետո,
— Կենդանիներին (նաև՝ սեփական), նրանց սննդին ու պարագաներին դիպչելուց հետո,
— Հանրային վայրեր այցելելուց հետո,
— Հանրային տրանսպորտով ուղևորվելուց հետո,
— Տունը մաքրելուց հետո,
— Վերքը մշակելուց առաջ և հետո,
— Հիվանդին խնամելուց առաջ և հետո,
— Երեխայի տակդիրը փոխելուց կամ զուգարան գնալուն օգնելուց առաջ և հետո,
— Աղբին դիպչելուց հետո:

Եթե հաճախակի լվացվեմ, ապա ձեռքերս կչորանան ու կճաքճքեն

Ցավոք՝ այո, կա նման վտանգ, որը ծագում է, երբ հետևում ես այս խորհուրդներին, որոնք իրենց հերթին օգնում են խուսափել վարակներից, ինչը ոչ պակաս կարևոր է: Բայց կան որոշ խորհուրդներ, որոնք իրավիճակը մեղմում են.

— Օգտագործեք ավելի ցածր pH-ով օճառ (սովորականում այն 9,5-11 է),
— Լվացվեք ոչ տաք ջրով,
— Չորացրեք առանց ֆանատիզմի,
— Անմիջապես հետո քսեք խոնավեցնող միջոց: Կարելի է քսուք կամ կրեմ՝ յուղով, գլիցերինով, կաթնաթթվով, միզանյութով կամ վազելինով: Երբեմն փորձեք. եթե մեկը չեղավ, մյուսը կլինի: Եթե տանը չեք, կարելի է ինչ-որ թեթև բան,
— Հետևեք տան հարաբերական խոնավությանը: Եթե պետք է, միջոցներ ձեռնարկեք:

Ամենաընթերցվածը

5 րոպե
Խմբագրություն

Հայաստանում հիշում են, թե Իսրայելն ինչպես էր զինում Ադրբեջանին՝ Արցախի դեմ պատերազմի համար, սակայն հիմա ակնհայտ է, որ թուրքերը դեմ են դուրս գալիս Իսրայելին․ Անկարան այժմ սպառնում է Թել Ավիվին, ինչի մասին Երևանում դեռ ամսիներ առաջ էին նախազգուշացնում։

3 րոպե
Խմբագրություն

Ռուսների ժամանումից առաջ տեղում գործողություններ իրականացնող հայկական ստորաբաժանումները շատ օպերատիվ են գործել, գրագետ ու համարձակ աշխատանքների արդյունքում ադրբեջանցիները կանգ են առել: Ներկայումս ռուս զինվորականները գտնվում են Գորիսում, սպասվում է, որ այդտեղ է ժամանելու խաղաղապահ զորախմբի հրամանատար Մուրադովը:

2 րոպե
Խմբագրություն

ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի անդամների համատեղ հայտարարությունը, որով միմյանց տարածքները հրթիռակոծող պաղեստինյան և իսրայելական կողմերին կրակն անհապաղ դադարեցնելու կոչ էր արվում, արգելափակվել է ԱՄՆ-ի ներկայացուցչի կողմից:

5 րոպե
Խմբագրություն

Հայաստանում հիշում են, թե Իսրայելն ինչպես էր զինում Ադրբեջանին՝ Արցախի դեմ պատերազմի համար, սակայն հիմա ակնհայտ է, որ թուրքերը դեմ են դուրս գալիս Իսրայելին․ Անկարան այժմ սպառնում է Թել Ավիվին, ինչի մասին Երևանում դեռ ամսիներ առաջ էին նախազգուշացնում։

3 րոպե
Խմբագրություն

Տեղեկություններ են ստացվել, որ այս գիշեր Իսրայելի զինված ուժերը ցամաքային և օդային հարձակում են սկսելու Գազայի հատվածի վրա: Շրջանը հսկող ՀԱՄԱՍ և մյուս բոլոր խմբավորումներն իրենց հերթին հարձակում են նախապատրաստում Իսրայելի մայրաքաղաքի ուղղությամբ: Այս պահին փոխադարձ հրթիռակոծությունը շարունակվում է:

3 րոպե
Խմբագրություն

Ռուսների ժամանումից առաջ տեղում գործողություններ իրականացնող հայկական ստորաբաժանումները շատ օպերատիվ են գործել, գրագետ ու համարձակ աշխատանքների արդյունքում ադրբեջանցիները կանգ են առել: Ներկայումս ռուս զինվորականները գտնվում են Գորիսում, սպասվում է, որ այդտեղ է ժամանելու խաղաղապահ զորախմբի հրամանատար Մուրադովը:

5 րոպե
Խմբագրություն

Հայաստանում հիշում են, թե Իսրայելն ինչպես էր զինում Ադրբեջանին՝ Արցախի դեմ պատերազմի համար, սակայն հիմա ակնհայտ է, որ թուրքերը դեմ են դուրս գալիս Իսրայելին․ Անկարան այժմ սպառնում է Թել Ավիվին, ինչի մասին Երևանում դեռ ամսիներ առաջ էին նախազգուշացնում։

3 րոպե
Խմբագրություն

Տեղեկություններ են ստացվել, որ այս գիշեր Իսրայելի զինված ուժերը ցամաքային և օդային հարձակում են սկսելու Գազայի հատվածի վրա: Շրջանը հսկող ՀԱՄԱՍ և մյուս բոլոր խմբավորումներն իրենց հերթին հարձակում են նախապատրաստում Իսրայելի մայրաքաղաքի ուղղությամբ: Այս պահին փոխադարձ հրթիռակոծությունը շարունակվում է:

1 րոպե
Խմբագրություն

Ադրբեջանում առաջարկել են «գրադներով» հարվածել Ստեփանակերտում գտնվող ռուս խաղաղապահներին, որոնք մայիսի 9-ի` Հաղթանակի օրվա կապակցությամբ զորահանդեսի են պատրաստվում:

[miniorange_social_login]

Մեկնաբանությունները

Գրել մեկնաբանություն
Հաստատեք
Մուտք գործեք
Մուտք գործելով Դուք համաձայնվում եք կայքի օգտագործման օրենքների հետ.