2,823

Կորոնավիրուսի կարանտինի պատճառով օդի աղտոտվածության նվազումն ավելի շատ կյանքեր կփրկի, քան կխլի Covid-19-ը

Գիտնականները վստահեցնում են, որ Covid-19-ի պանդեմիայի պատճառով մթնոլորտային արտանետումների մակարդակի նվազեցման արդյունքում փրկված կյանքերը զգալիորեն գերազանցում են կորոնավիրուսից մահացածների թվին:

Դատարկ փողոց Յուհան քաղաքում
Դատարկ փողոց Յուհան քաղաքում / © Reuters / Հեղինակ՝ неизвестен, фото предоставлено пользователем

Կորոնավիրուսի պանդեմիան և նրանով պայմանավորված կանխարգելիչ միջոցառումների արդյունքում դադարեցվել է արդյունաբերական արտադրությունը, նվազեցվել է տրանսպորտային հաղորդակցության ինտենսիվությունը: Այս ամենն իր հետ բերել է մթնոլորտ արտանետվող վնասակար նյութերի նկատելի կրճատմանը: Հյուգոյի աստղադիտարանի տնօրեն Ֆրանսուա Ժեմենի խոսքով՝ նման արդյունքը կարող է մարդկության համար անսպասելիորեն նպաստավոր լինել:

Ժեմենը համոզված է, որ կորոնավիրուսից մահացությունների թիվը կարող է ավելի փոքր լինել, քան մթնոլորտի աղտոտման հետևանքով մահացություններինը: Գիտնականը մեջբերում է տվյալներ, ըստ որոնց՝ Չինաստանում տարեկան ավելի քան 1 մլն մարդ մահանում է միայն օդի աղտոտվածության հետևանքով: ԱՀԿ-ի տվյալներով՝ ամբողջ աշխարհում այց ցուցանիշը մոտ է տարեկան 7 մլն-ին:

Թեև Covid-19-ից մահացությունների ընդհանուր թիվը կանխատեսել հնարավոր չէ, բայց ամենավատատեսական կանխատեսումներով խոսվում է ամբողջ աշխարհում մի քանի միլիոն մարդու մահվան մասին, ընդ որում՝ ոչ թե տարեկան, այլ՝ ընդհանուր: Մասնագետների մեծ մասը գտնում է, որ կորոնավիրուսն իրականում այդքան մահաբեր չի լինի: Որոշ փորձագետներ այս պանդեմիան համեմատում են 1957թ.-ի գրիպի վիրուսի հետ. այն ժամանակ ամբողջ աշխարհում մահացել է մոտ 1 մլն մարդ: Տեղայնացված բռնկման դեպքում այդ թիվն ավելի փոքր կլինի:

Ժեմենի ենթադրությունները կիսում են նաև այլ գիտնականներ: Սթենֆորդի համալսարանի պրոֆեսոր Մարշալ Բերկի հետազոտությունը ցույց է տալիս, որ երկու ամսվա ընթացքում մթնոլորտային աղտոտվածության մակարդակի նվազումը Չինաստանում փրկել է մինչև 5 տարեկան 4000 երեխաների և շուրջ 73 հազար տարեց մարդկանց կյանք:

Նման եզրակացության Բերկը հանգել է ՉԺՀ-ի 4 քաղաքներում PM2.5 (10 նանոմետրից մինչև 2,5 միկրոմետր չափերով միկրոմասնկիներ) կոնցենտրացիայի մոնիթորինգի և վերոնշյալ տարիքային խմբերի մահացության ցուցանիշների հիման վրա: Գիտնականի խոսքով՝ նույնիսկ կոնսերվատիվ ենթադրությունների դեպքում, շնորհիվ աղտոտվածության նվազման, փրկվել է ավելի քան 20 անգամ ավելի շատ կյանք, քան կորսվել է կորոնավիրուսի պատճառով:

Ֆրանսուա Ժեմենն իր հերթին շեշտել է, որ իրեն առավել զարմացրել է, որ մարդկությունը պատրաստ է ավելի լուրջ միջոցների դիմել կորոնավիրուսի դեմ պայքարի համար, քան կլիմայական փոփոխության կամ մթնոլորտի աղտոտման: Նրա կարծիքով՝ պետք է հարց ծագի, թե ինչո՞ւ ենք ավելի շատ սարսափում կորոնավիրուսից, քան կլիմայի փոփոխությունից, մթնոլորտի աղտոտումից և այլ վտանգներից: Ի՞նչ յուրահատուկ բան կա կորոնավիրուսի մեջ, որի պատճառով պատրաստ ենք արգելափակել ամբողջ աշխարհը:

Ավելի վաղ հաղորդվել էր, որ Չինաստանում տարածված համաճարակը հանգեցրել է երկրում ազոտի երկօքսիդի արտանետումների նվազեցմանը: Դրա կոնցենտրացիան ՉԺՀ-ի տարբեր շրջաններում ներկայումս 10-30%-ով ավելի ցածր է, քան նախորդ տարիների հունվար-փետրվար ամիսներին: NASA-ն ցույց էր տվել, թե ինչպես է կորոնավիրուսը Չինաստանում հանգեցրել օդի աղտոտվածության նվազեցմանը:

Տեքստում վրիպա՞կ եք գտել։ Նշեք հատվածը և սեղմեք Ctrl (Cmd) + Enter։
Հետևեք մեզ Telegram-ում, Facebook-ում և Google News-ում

Հանրաճանաչ

Հոկտեմբերի 7, 12:56
Հ. Թումանյան

Գերմանիայի դաշնային հետախուզական ծառայության (BND) նախկին ղեկավար Ավգուստ Հանինգը, Der Spiegel-ի տվյալներով, գաղտնի փաստաթղթերի հիման վրա զեկույց է կազմել Ադրբեջանի հետախուզության ներկայացուցչի համար։ Քննությունը դեռ պարզում է՝ արդյոք այն հասել է հասցեատիրոջը։

Հոկտեմբերի 7, 09:15
Հ. Թումանյան

Շաքիում կալանավորված Ադրբեջանի զինծառայող Նասիմի Մուսաևի նկատմամբ սկսված քննությունը կշարունակվի Հայաստանում։ Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարել է, որ այս միջադեպը չի կապվում Ադրբեջանում պահվող հայ գերիների հնարավոր փոխանակման հետ։

Հոկտեմբերի 7, 17:52
Հ. Թումանյան

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի խոսքով՝ Amazon-ի հնարավոր ներդրումների համար անհրաժեշտ է շուրջօրյա կայուն էլեկտրամատակարարում։ Ընկերության պահանջը նա կապել է 1000 ՄՎտ հզորությամբ կայանի առկայության հետ։

Հոկտեմբերի 4, 23:46
Հ. Թումանյան

Մի ինքնաթիռի հետևում երկար սպիտակ գիծ է ձգվում, իսկ մյուսի հետևում երկինքը մնում է պարզ։ Այս տարբերությունը պայմանավորված է օդի վիճակով և շարժիչների աշխատանքով, ոչ թե ինքնին ապացուցում է «թունավոր նյութերի ցրում»։

Հոկտեմբերի 4, 15:16
Հ. Թումանյան

ՌԴ անվտանգության խորհրդի նախագահի տեղակալ Դմիտրի Մեդվեդևը քննադատել է Հայաստանի ղեկավարության արտաքին քաղաքականությունը։ Իրանի պետական հեռուստառադիոընկերությանը տված հարցազրույցում նա Հայաստանի համար ամենավտանգավոր սցենարն անվանել է «նոր Ուկրաինայի» վերածվելը։

Հոկտեմբերի 5, 16:47
Հ. Թումանյան

Կոտայքի մարզում ավտոմեքենայից արձակված կրակոցներից երկու պարեկային ծառայող վիրավորվել է։ Ոստիկանությունը ձերբակալել է դեպքին առնչություն ունենալու մեջ կասկածվող երկու անձի։

Սեպտեմբերի 22, 12:47
Հ. Թումանյան

Wildberries-ը Հայաստանում գործարկել է WB Taxi տաքսի ծառայությունը։ Առաջին փուլում ծառայությունը վաղ հասանելիության ռեժիմով աշխատում է Երևանում և հասանելի է ընկերության աշխատակիցների ու գործընկերների համար, սակայն նախատեսվում է աստիճանաբար ընդլայնել օգտատերերի շրջանակը։

Սեպտեմբերի 19, 20:24
Հ. Թումանյան

Lockheed Martin-ը Տեխասի Ֆորտ Ուերթ քաղաքում պաշտոնապես ներկայացրել է Գերմանիայի համար կառուցված առաջին F-35A Lightning II կործանիչը՝ «35+01» համարով։ Ինքնաթիռն իր առաջին թռիչքն իրականացրել էր սեպտեմբերի 8-ին։ Գերմանիան ընդհանուր առմամբ պատվիրել է 35 F-35A, որոնք աստիճանաբար փոխարինելու են երկրի հնացող Tornado ինքնաթիռներին։

Սեպտեմբերի 29, 11:43
Հ. Թումանյան

2026 թվականի սեպտեմբերի 28-ին Starship-ն առաջին անգամ ուղեծրային թռիչք կատարեց՝ դառնալով մեկ արձակմամբ Երկրի ուղեծիր դուրս բերված ամենամեծ և ամենազանգվածեղ օբյեկտը։ Մոտ հիսուն մետր բարձրությամբ ու ինը մետր տրամագծով տիեզերանավի թռիչքն ուղեկցվեց տեխնիկական խնդիրներով, սակայն այն կարողացավ վերահսկելիորեն վերադառնալ Երկիր։ Արդյո՞ք սա նշանակում է, որ SpaceX-ը կհասցնի պատրաստվել NASA-ի՝ 2028 թվականի սեպտեմբերին նախատեսված լուսնային վայրէջքին։

[miniorange_social_login]

Մեկնաբանություններ

Գրել մեկնաբանություն