Գիտնականները Սթոունհենջի գլաքարերի ծագման նոր վարկած են առաջ քաշել — Շեշտ.am (shesht.am)
6 րոպե
Խմբագրություն

Գիտնականները Սթոունհենջի գլաքարերի ծագման նոր վարկած են առաջ քաշել

Մինչև 30 տոննա կշռող ավազային մեծ գլաքարերը հուշարձանի կառուցման համար բերվել են շուրջ 25 կիլոմետր հեռավորության վրա գտնվող անտառածածկ ընդարձակ լեռնազանգվածից:

Սթոունհենջ / © Sally Wilson/Pixabay

Սթոունհենջը՝ Անգլիայի հարավում գտնվող մեգալիթյան կառույցը, հարատև հանելուկ է պատմաբանների ու հնէաբանների համար: Ինչպե՞ս է այն կառուցվել, ի՞նչ նշանակություն է ունեցել, որտեղի՞ց են հայտնվել մեծ գլաքարերը, որոնցով կառուցվել է Սթոունհենջը:

Հնարավոր է՝ նոր հետազոտությունն ամեն դեպքում վերջնականապես կպատասխանի այդ հարցին: Ավազաքարե սարսենային հսկայական գլաքարերի մեծ մասն ունեն միևնույն ծագումը և արդյունահանված են Սթոունհենջից շուրջ 25 կմ հեռավորության վրա գտնվող Վեստ Վուդս անտառային շրջանից:

Այդ բացահայտումը հաստատում է այն տեսությունը, որ քարերը շինարարության վայր են բերվել մեր թվարկությունից շուրջ 2500 տարի առաջ՝ շինարարության երկրորդ փուլի ժամանակ, և կարող է խոսել այն մասին, որ նրա շինարարները կազմակերպվածություն ունեցող հասարակության անդամներ են եղել: Սա իր հերթին հակասում է այն ենթադրությանը, թե գլաքարերից մեկը՝ այսպես կոչված՝ Կրնկաքարը, հանվել է հուշարձանի անմիջական մոտակայքից և ավելի վաղ է տեղադրվել:

Սարսենային գլաքարերը դեպի Սթոունհենջ տեղափոխելու հնարավոր ուղիները / © Nash, Ciborowski et al., Science Advances, 2020

Իրենց հետազոտությունն իրականացնելու համար գիտնականները մշակել են գլաքարերը հետազոտելու հատուկ մեթոդ: Այդ քարերն ունեն մինչև 9 մ բարձրություն և մինչև 30 տ քաշ: Սկզբում նրանք ռենտգենային ճառագայթման միջոցով ուսումնասիրել են ապարների քիմիական կառուցվածքը: Հետազոտության առաջատար հեղինակ Դևիդ Նեշը հայտնել է, որ քարերի մեծ մասն ունեն միևնույն քիմիական բաղադրությունը, ինչը թույլ է տվել հստակեցնել, որ փնտրվողը նույն հիմնական տեղանքն է:

Այնուհետև նրանք հետազոտել են կեռները (նյութի նմուշները), որոնք ստացվել են 1958թ. վերականգնողական աշխատանքների ժամանակ, քարերից մեկից: Նմուշը ենթարկել են բարդ հետազոտության՝ մասս-սպեկտրաչափության կիրառմամբ, ինչի շնորհիվ հայտնաբերվել են ավելի շատ տարրեր՝ մեծ հստակությամբ:

Հետազոտողն ուսումնասիրում է Սթոունհենջի քարերից մեկից վերցված կեռնը / © Sam Frost

Հետազոտության տվյալները համեմատել են 20 հնարավոր հանքավայրերի ապարների հետ: Ամենամոտը գտնվել են Վեստ Վուդսում: Հուշարձանի նախորդ ուսումնասիրությունները պարզել էին, որ մի շարք համեմատաբար ոչ մեծ գլաքարեր (այսպես կոչված՝ կապույտ քարեր, bluestones) բերվել են Ուելսից՝ կառույցից 200 կմ դեպի արևմուտք գտնվող հանքավայրից: Նոր աշխատությունը ցույց է տալիս, որ ոչ մեծ քարերը և սարսենային գլաքարերը բերվել և տեղադրվել են նույն ժամանակահատվածում:

Գիտնականները դեռևս չեն կարող պատասխանել այն հարցին, թե ինչպես են Մառախլապատ Ալբիոնի բնակիչները 25 կմ տեղափոխել շուրջ 30 տ կշռող քարերը: Ամենահավանական հիպոթեզերից մեկն այն է, որ Սթոունհենջի շինարարները կիրառել են փայտե սահնակներ:

Հետագա ուսումնասիրություններում նախատեսվում է հնարավորինս պարզել, թե որ երթուղին է օգտագործվել հսկայական քարերի տեղափոխման համար: Դա կարող է արվել առանձին փոքր ապարների միջոցով, որոնք, ինչպես հույս ունեն մասնագետները, կգտնեն հուշարձանի շրջակայքում:

Ավելի վաղ հաղորդվել էր, որ Սթոունհենջից մի քանի կիլոմետր հեռավորությամբ նեոլիթյան դարաշրջանի հորեր են հայտնաբերվել, որոնք, գիտնականների խոսքով, կառուցվել են շուրջ 4,5 հազար տարի առաջ և ունեցել են տիեզերագիտական նշանակություն:

Ամենաընթերցվածը

3 րոպե
Խմբագրություն

Գործարարը նշել է, որ արդեն ներդրել է 23 մլն դոլար, նախատեսել է 30 մլն ներդնել, ստեղծել 300 աշխատատեղ 250 հազար դրամ աշխատավարձով: Սակայն այժմ խոստացել է, որ այլևս երբեք չի վերադառնալու գործարանի հարցին:

2 րոպե
Խմբագրություն

Արցախում խաղաղապահ առաքելություն իրականացնող ռուս զինծառայողների համար շուրջ 2 հազար չափաքանակ «Սպուտնիկ-V» պատվաստանյութ է բերվել հատուկ սառեցված պայմաններում:

2 րոպե
Խմբագրություն

ԻՀՊԿ-ի ՌՕՈւ տեղեկատվական համակարգերի կողմից պայմանական հակառակորդի նավերի գտնվելու վայրը հայտնաբերելուց հետո տարբեր դասերի հեռահար գործողությամբ բալիստիկ հրթիռները հաջողությամբ խոցել են Հնդկական օվկիանոսի հյուսիսային հատվածում` 1800 կմ հեռավորության վրա գտնվող ուսումնական թիրախները:

3 րոպե
Խմբագրություն

Գործարարը նշել է, որ արդեն ներդրել է 23 մլն դոլար, նախատեսել է 30 մլն ներդնել, ստեղծել 300 աշխատատեղ 250 հազար դրամ աշխատավարձով: Սակայն այժմ խոստացել է, որ այլևս երբեք չի վերադառնալու գործարանի հարցին:

3 րոպե
Խմբագրություն

Ռազմական փորձագետի համոզմամբ` դեպի Ադրբեջան Թուրքիայի ռազմաօդային ուժերի ռազմատրանսպորտային ինքնաթիռների թռիչքների քանակի կտրուկ աճը խոսում է Անդրկովկասյան տարածաշրջանում Անկարայի` հեռուն գնացող նպատակների մասին:

2 րոպե
Խմբագրություն

Իտալական թերթին տված հարցազրույցում աշխարհահռչակ ֆուտբոլիստը նշել է, որ պատերազմն Արցախում շարունակվում է արդեն 30 տարի, և բազմաթիվ երկրներ նախընտրում են ուշադրություն չդարձնել այդ հակամարտությանը:

2 րոպե
Խմբագրություն

Ռազմական փորձագետները սա համարում են ամենավտանգավոր երևույթը, երբ «ոչ ադեկվատ, աշխարհաքաղաքական ցնորված գաղափարներով օսմանյան ֆյուրերի ձեռքում ատոմային զենք կարող է հայտնվել»:

3 րոպե
Խմբագրություն

Գոռ Մելիքբեկյանը հայտնել է, որ տեղի ունեցածի մասին բարձրաձայնում է՝ համարելով կարևոր, որպեսզի հասարակությունը տեղեկանա հանրահավաքի կազմակերպման իրական մակարդակի մասին: Նրա խոսքով՝ «մարդկանց օրվա հացի փողից զրկելու մեթոդով են տանում հանրահավաքի»:

1 րոպե
Խմբագրություն

Մի խումբ ադրբեջանցի զինվորականներ պնդել են, որ մասնակցել են պատերազմին, որոշները նույնիսկ վիրավորում են ստացել, սակայն, նրանց խոսքով, այլ անձինք են մեդալներով պարգևատրվել:

[miniorange_social_login]

Մեկնաբանությունները

Գրել մեկնաբանություն
Հաստատեք
Մուտք գործեք
Մուտք գործելով Դուք համաձայնվում եք կայքի օգտագործման օրենքների հետ.