Նիուե կղզին հռչակվել է «խավար երկնքի առաջին պետություն»
Խաղաղօվկիանոսյան Նիուե կղզին դարձել է առաջին պետությունը, որտեղ գիշերային խավար երկինքը գտնվում է պաշտոնական պահպանության ներքո:
Այն պահից, երբ Երկրի վրա առաջին անգամ վառվեց արհեստական կրակը, ծագել և խորանում է լույսի աղտոտման խնդիրը: Ներկայումս բնակվելով քաղաքներում՝ մենք սովորել ենք գործնականում չտեսնել աստղերը՝ գիշերային երկնքում: Սակայն նրանք ավելի քիչ տեսանելի են դառնում նաև մոլորակի հեռավոր անկյուններից:
Այս խնդիրն արդեն այնքան նշանակալից է, որ դրա դեմ պայքարի համար ստեղծվել և գործում է «Լույսի աղտոտվածության դեմ պայքարի միջազգային ասոցիացիա» (IDA) ոչ առևտրային կազմակերպությունը: Տարբեր երկրների ավելի քան 130 բնակավայրերի տեղական իշխանություններ արդեն միացել են այդ կազմակերպության կողմից մշակված ծրագրին, նվազեցրել են լուսաղտոտումը՝ ստանալով «Խավար երկնքի վայր» (Dark Sky Place) հավաստագիրը: Իսկ վերջերս այց ցանկում են ներառվել նաև պետություններ՝ թեև շատ փոքր:
Նիուե կղզային պետական կազմավորումը Նոր Զելանդիայի կազմում յուրօրինակ կարգավիճակ ունի և լիովին ինքնիշխան է: Նրա բնակչությունը 1600-ից էլ քիչ է: Նրանց ավանդույթներում գիշերային երկինքն առանձնահատուկ տեղ ունի: Տեղացիները դարերով շրջագայել են կղզիներով՝ օգտվելով տեղորոշման դժվարին միջոցներից, որպես կողմնորոշիչ են օգտագործել աստղերը: Պատահական չէ, որ հենց այստեղ է գիշերային երկինքը ստացել հատուկ պահպանվող կարգավիճակ:
IDA-յի հաղորդագրության համաձայն՝ Նիուեն հայտ է ներկայացրել դեռևս 2018թ., և այդ օրվանից տեղի իշխանություններն իրականացնում են ասոցիացիայի կողմից առաջարկված միջոցառումները՝ լույսի աղտոտումը նվազեցնելու ուղղությամբ: Բնակչությունը տեղեկացվել է, կազմակերպվել են դասընթացներ, թարմացվել են փողոցային և տնային լուսավորության համակարգերը: Նիուեում հույս ունեն, որ IDA-յի հավաստագիրը ստանալը կօգնի կղզին դարձնել «աստղային երկնքի յուրահատուկ արգելավայր», որը կգրավի բազմաթիվ զբոսաշրջիկների, աստղագիտության և աստղալուսանկարչության սիրահարների:
Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը նոյեմբերի 12-ին բաց հասանելիությամբ հրապարակել է «Էվկլիդ» տիեզերական աստղադիտակի մոտ 13 ամսվա դիտումների տվյալները։ Դրանք աստղագետներին կօգնեն կազմել Տիեզերքի եռաչափ քարտեզ և ուսումնասիրել մութ նյութի բաշխումը։
Մեծ Բրիտանիայի իրական համախառն ներքին արդյունքը հուլիսից սեպտեմբեր աճել է 0,7 տոկոսով՝ նախորդ եռամսյակի 0,5 տոկոսի դիմաց։ Աճի հիմնական աղբյուրը ծառայությունների ոլորտն էր։
Ամերիկյան Kraus Hamdani Aerospace ընկերությունը նոյեմբերի 12-ին հայտնել է, որ ԱՄՆ բանակն իր գնումների ծրագրերից մեկի համար ընտրել է K1000ULE էլեկտրական անօդաչու թռչող սարքը։ Ընկերությունը չի հրապարակել պատվերի ծավալը կամ մատակարարման ժամկետները։
Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը նոյեմբերի 12-ին բաց հասանելիությամբ հրապարակել է «Էվկլիդ» տիեզերական աստղադիտակի մոտ 13 ամսվա դիտումների տվյալները։ Դրանք աստղագետներին կօգնեն կազմել Տիեզերքի եռաչափ քարտեզ և ուսումնասիրել մութ նյութի բաշխումը։
Մեծ Բրիտանիայի իրական համախառն ներքին արդյունքը հուլիսից սեպտեմբեր աճել է 0,7 տոկոսով՝ նախորդ եռամսյակի 0,5 տոկոսի դիմաց։ Աճի հիմնական աղբյուրը ծառայությունների ոլորտն էր։
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ կկրկնապատկի Մեքսիկայից ներմուծվող ապրանքների մաքսատուրքերը, եթե Մեխիկոն չկանգնեցնի դեպի ԱՄՆ շարժվող միգրանտների խմբերին։ Մեքսիկայի նախագահ Կլաուդիա Շեյնբաումի խոսքով՝ 2025 թվականի հունվարից ի վեր այդպիսի որևէ խումբ չի հասել ԱՄՆ-ի սահմանին։
Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը նոյեմբերի 12-ին բաց հասանելիությամբ հրապարակել է «Էվկլիդ» տիեզերական աստղադիտակի մոտ 13 ամսվա դիտումների տվյալները։ Դրանք աստղագետներին կօգնեն կազմել Տիեզերքի եռաչափ քարտեզ և ուսումնասիրել մութ նյութի բաշխումը։
Մեծ Բրիտանիայի իրական համախառն ներքին արդյունքը հուլիսից սեպտեմբեր աճել է 0,7 տոկոսով՝ նախորդ եռամսյակի 0,5 տոկոսի դիմաց։ Աճի հիմնական աղբյուրը ծառայությունների ոլորտն էր։
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ կկրկնապատկի Մեքսիկայից ներմուծվող ապրանքների մաքսատուրքերը, եթե Մեխիկոն չկանգնեցնի դեպի ԱՄՆ շարժվող միգրանտների խմբերին։ Մեքսիկայի նախագահ Կլաուդիա Շեյնբաումի խոսքով՝ 2025 թվականի հունվարից ի վեր այդպիսի որևէ խումբ չի հասել ԱՄՆ-ի սահմանին։
Դուք փորձել եք գրել արգելված արտահայտություն կամ արգելափակվել եք հաճախակի խախտումների պատճառով։
Հասկացա
Ձեր մեկնաբանությունում ինչ-որ բան կասկածելի է թվացել, ուստի հրապարակումից առաջ այն կանցնի մոդերացիա։
Հասկացա
Մենք անպայման կստուգենք մեկնաբանությունը և
անհրաժեշտության դեպքում միջոցներ կձեռնարկենք։
Կայքի կանոնների խախտումների պատճառով ձեր հաշվի նկատմամբ սահմանափակումներ են կիրառվել։ Եթե սա սխալ է, գրեք մեզ։
Հասկացա
Մեր զտիչները ձեր գործողություններում նկատել են արհեստական ակտիվության նշաններ։ Մի փոքր ընդմիջեք և վերադարձեք ավելի ուշ։
Հասկացա