11

Բոլիվիայի անտառներում վայրի կատվի նոր տեսակ են հայտնաբերել

Բոլիվիայի Յունգասի լեռնային անտառներում բնակվող փոքրիկ կատվին ճանաչել են որպես առանձին տեսակ՝ Leopardus tilcayo։ Գենետիկական հետազոտությունը ցույց է տվել, որ արտաքին նմանությունը երկար ժամանակ քողարկել է հարավամերիկյան այս կատվազգիների իրական բազմազանությունը։

Leopardus tilcayo՝ բծավոր փոքրիկ վայրի կատու Լա Սենդա Վերդե ապաստարանում
Տիլկայոն՝ Բոլիվիայի Լա Սենդա Վերդե կենդանիների ապաստարանում / © Alessandro Verniani, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0։

Գիտնականների միջազգային խումբը Բոլիվիայում նկարագրել է վայրի կատվի նոր տեսակ՝ Leopardus tilcayo։ Ինչպես հայտնում է հետազոտությունը ղեկավարած բրազիլական PUCRS համալսարանը, սա ավելի քան մեկ դարում առաջին անգամն է, երբ գիտական նկարագրություն է ստանում մինչ այդ առանձին անվանում չունեցող ժամանակակից կատվազգի տեսակ։ Աշխատանքը հրապարակվել է Current Biology ամսագրում։

Տիլկայոն ապրում է Անդերի արևելյան լանջերի խոնավ լեռնային անտառներում։ Այն տնային կատուների մեծ մասից փոքր է. մարմնի երկարությունը հասնում է մոտ 50 սանտիմետրի՝ առանց պոչի, իսկ քաշը՝ 1,5–2 կիլոգրամի։ Բաց շագանակագույն մորթին ծածկված է մուգ, անկանոն օղակաձև բծերով։

Տեղացիներն այս կենդանուն վաղուց են ճանաչում և անվանում «տիլկայո»։ Հենց այդ անունն էլ պահպանվել է գիտական անվանման մեջ։ Նորությունը կենդանուն առաջին անգամ տեսնելը չէ, այլ ԴՆԹ-ի միջոցով հաստատելը, որ այն ինքնուրույն տեսակ է։

Հետազոտողները համեմատել են 38 կատվազգիների ամբողջական գենոմները։ Ութ նմուշ վերցվել է Եվրոպայի և ԱՄՆ-ի թանգարանային հավաքածուներից։ Արդյունքները հաստատել են, որ արտաքուստ շատ նման այս կատուների խումբը ներառում է հինգ առանձին տեսակ։ Պերուում նկարագրվել է նաև նոր ենթատեսակ՝ Leopardus tigrinus antisuyo։

Բոլիվիական նոր տեսակի նկարագրության համար առանցքային է եղել Լա Սենդա Վերդե կենդանիների ապաստարանում բնակվող Տիգրինո անունով արուն։ Նախկինում նրան համարում էին Leopardus tigrinus տեսակի ներկայացուցիչ։ Այժմ նա նոր տեսակի հոլոտիպն է՝ այն առանձնյակը, որը ծառայում է որպես գիտական նկարագրության հղման նմուշ։

Ըստ հետազոտության՝ տիլկայոյի էվոլյուցիոն ճյուղը մյուսներից առանձնացել է մոտ 1,4 միլիոն տարի առաջ։ Ինչպես հեղինակները պարզաբանել են Live Science-ին, նոր տեսակի մասին տեղեկությունները դեռ սահմանափակ են։ Նկարագրությունը հիմնված է Բոլիվիայում ուսումնասիրված երկու կենդանի առանձնյակների վրա, և գիտնականները դեռ պետք է ճշտեն տեսակի տարածման սահմաններն ու թվաքանակը։

Առանձին տեսակների ճանաչումը նաև գործնական նշանակություն ունի։ Միևնույն անվան տակ հաշվառվող կենդանիները կարող են ունենալ տարբեր տարածվածություն և պաշտպանության կարիքներ։ Անտառների կորուստը, վայրի կենդանիների առևտուրը և տնային կենդանիներից փոխանցվող հիվանդությունները սպառնում են այս կատվազգիներին, իսկ ավելի ճշգրիտ դասակարգումը կօգնի գնահատել յուրաքանչյուր տեսակի վիճակը։

Տեքստում վրիպա՞կ եք գտել։ Նշեք հատվածը և սեղմեք Ctrl (Cmd) + Enter։
Հետևեք մեզ Telegram-ում, Facebook-ում և Google News-ում

Հանրաճանաչ

Հոկտեմբերի 7, 12:56
Հ. Թումանյան

Գերմանիայի դաշնային հետախուզական ծառայության (BND) նախկին ղեկավար Ավգուստ Հանինգը, Der Spiegel-ի տվյալներով, գաղտնի փաստաթղթերի հիման վրա զեկույց է կազմել Ադրբեջանի հետախուզության ներկայացուցչի համար։ Քննությունը դեռ պարզում է՝ արդյոք այն հասել է հասցեատիրոջը։

Հոկտեմբերի 7, 09:15
Հ. Թումանյան

Շաքիում կալանավորված Ադրբեջանի զինծառայող Նասիմի Մուսաևի նկատմամբ սկսված քննությունը կշարունակվի Հայաստանում։ Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարել է, որ այս միջադեպը չի կապվում Ադրբեջանում պահվող հայ գերիների հնարավոր փոխանակման հետ։

Հոկտեմբերի 7, 17:52
Հ. Թումանյան

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի խոսքով՝ Amazon-ի հնարավոր ներդրումների համար անհրաժեշտ է շուրջօրյա կայուն էլեկտրամատակարարում։ Ընկերության պահանջը նա կապել է 1000 ՄՎտ հզորությամբ կայանի առկայության հետ։

Հոկտեմբերի 4, 23:46
Հ. Թումանյան

Մի ինքնաթիռի հետևում երկար սպիտակ գիծ է ձգվում, իսկ մյուսի հետևում երկինքը մնում է պարզ։ Այս տարբերությունը պայմանավորված է օդի վիճակով և շարժիչների աշխատանքով, ոչ թե ինքնին ապացուցում է «թունավոր նյութերի ցրում»։

Հոկտեմբերի 4, 15:16
Հ. Թումանյան

ՌԴ անվտանգության խորհրդի նախագահի տեղակալ Դմիտրի Մեդվեդևը քննադատել է Հայաստանի ղեկավարության արտաքին քաղաքականությունը։ Իրանի պետական հեռուստառադիոընկերությանը տված հարցազրույցում նա Հայաստանի համար ամենավտանգավոր սցենարն անվանել է «նոր Ուկրաինայի» վերածվելը։

Հոկտեմբերի 5, 16:45
Հ. Թումանյան

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի որոշմամբ Դավիթ Սանամյանն ազատվել է Ազգային անվտանգության ծառայության տնօրենի տեղակալի պաշտոնից։ Հոկտեմբերի 5-ի որոշման մեջ պաշտոնանկության պատճառը չի նշվում։

Սեպտեմբերի 22, 12:47
Հ. Թումանյան

Wildberries-ը Հայաստանում գործարկել է WB Taxi տաքսի ծառայությունը։ Առաջին փուլում ծառայությունը վաղ հասանելիության ռեժիմով աշխատում է Երևանում և հասանելի է ընկերության աշխատակիցների ու գործընկերների համար, սակայն նախատեսվում է աստիճանաբար ընդլայնել օգտատերերի շրջանակը։

Սեպտեմբերի 19, 20:24
Հ. Թումանյան

Lockheed Martin-ը Տեխասի Ֆորտ Ուերթ քաղաքում պաշտոնապես ներկայացրել է Գերմանիայի համար կառուցված առաջին F-35A Lightning II կործանիչը՝ «35+01» համարով։ Ինքնաթիռն իր առաջին թռիչքն իրականացրել էր սեպտեմբերի 8-ին։ Գերմանիան ընդհանուր առմամբ պատվիրել է 35 F-35A, որոնք աստիճանաբար փոխարինելու են երկրի հնացող Tornado ինքնաթիռներին։

Սեպտեմբերի 29, 11:43
Հ. Թումանյան

2026 թվականի սեպտեմբերի 28-ին Starship-ն առաջին անգամ ուղեծրային թռիչք կատարեց՝ դառնալով մեկ արձակմամբ Երկրի ուղեծիր դուրս բերված ամենամեծ և ամենազանգվածեղ օբյեկտը։ Մոտ հիսուն մետր բարձրությամբ ու ինը մետր տրամագծով տիեզերանավի թռիչքն ուղեկցվեց տեխնիկական խնդիրներով, սակայն այն կարողացավ վերահսկելիորեն վերադառնալ Երկիր։ Արդյո՞ք սա նշանակում է, որ SpaceX-ը կհասցնի պատրաստվել NASA-ի՝ 2028 թվականի սեպտեմբերին նախատեսված լուսնային վայրէջքին։

[miniorange_social_login]

Մեկնաբանություններ

Գրել մեկնաբանություն