992

Ինչո՞ւ է Թուրքիան ամրապնդում իր դիրքերն Աֆղանստանում

Համարվում է, որ Անկարայի գործողությունները, որոնք առաջին հայացքից ուղղված են Աֆղանստանում իրադրության կարգավորմանը, իրականում կարող են հանգեցնել ամբողջ տարածաշրջանում իրավիճակի ապակայունացմանը:

Թուրք զինվորականներ` Աֆղանստանում
Թուրք զինվորականներ` Աֆղանստանում / © Reuters / Հեղինակ՝ неизвестен, фото предоставлено пользователем

Վերջին ամսիներին և, հատկապես, վերջին օրերին համաշխարհային տեղեկատվական գործակալություններում ամենաշատ հրապարակվող թեման Աֆղանստանում տեղի ունեցող զարգացումներն են:

Բազմաթիվ փորձագետներ փորձում են հասկանալ, թե ի վերջո ինչ ընթացք կունենան իրադարձություններն այդ երկրում ամերիկացիների հեռանալուց հետո: Համարվում է, որ ամերիկյան զորքերի դուրսբերումից հետո Աֆղանստանն առավել խորը ներքաղաքական ճգնաժամում է հայտնվել, որի հետևանքով գործող կառավարությունը չի կարողացել պահպանել իշխանությունը, և հաստատվել է քաղաքական նոր ռեժիմ` թալիբների գլխավորությամբ:

Միևնույն ժամանակ, Աֆղանստանում գրեթե աննկատ կերպով իր դիրքերն է ամրապնդում Թուրքիան: Մասնավորապես, ամերիկյան կողմն Անկարային է փոխանցել վերահսկողությունը Քաբուլի օդանավակայանի նկատմամբ, որն աֆղանական օդային գլխավոր դարպասն է:

Պաշտոնական տեղեկատվության համաձայն` ամերիկյան զորքերի դուրսբերումից հետո Թուրքիան իրականացնելու է Քաբուլի օդանավակայանի պաշտպանությունն ու կառավարումը, ինչպես նաև հսկելու է Աֆղանստանում ԱՄՆ դեսպանատան անվտանգությունը: Սակայն փորձագիտական շրջանակներում կարծիք կա, որ Անկարան Աֆղանստանում հեռուն գնացող ծրագրեր ունի, ինչի մասին Թուրքիայում չեն թաքցնում:

Արաբական աղբյուրներից մեկի հաղորդմամբ` դրանով Էրդողանը շարունակում է էքսպանսիայի քաղաքականությունը` «գնալով Օսմանյան կայսրության վերստեղծման երազանքի հետևից»: Այս դեպքում, ինչպես նշվում է, Քաբուլի օդանավակայանում հաստատվելով` Թուրքիան ռազմավարական կարևոր քայլ է կատարում, ինչն Անկարայի համար հարթակ է ապահովելու տարածաշրջանում իր ռազմական հնարավորությունները ծավալելու համար:

Համարվում է նաև (ըստ արևմտյան մամուլի), որ Թուրքիան նախատեսում է առաջիկայում աֆղանական օդանավակայանում տեղակայել հետախուզահարվածային Բայրաքթար-ՏԲ2 անօդաչուներ: Արաբական աղբյուրների վկայմամբ` Անկարան մտադիր է Աֆղանստանում խնդիրների իրականացման նպատակով ներգրավել վարձկանների, այդ թվում` սիրիացի զինյալների: Շեշտվում է, որ Թուրքիան ավելի վաղ նրանց օգտագործել է Լիբիայում և Լեռնային Ղարաբաղում:

Ընդգծվում է, որ իրադարձությունների այդօրինակ զարգացումը չի նպաստելու տարածաշրջանային անվտանգությանը, այլ` ընդհակառակը, ապակայունացնելու է` կտրուկ արձագանքներ ունենալով ոչ միայն Աֆղանստանում, այլև` նրանից դուրս:

Ինչպես նշվում է, այս հարցի նկատմամբ բացասական վերաբերմունք ունի Հնդկաստանը, որը Թուրքիայի ռազմական ներկայության ընդլայնումն այդ տարածաշրջանում դիտարկում է որպես իր ազգային անվտանգությանը իրական սպառնալիք: Նյու Դելիում դատապարտում են Անկարայի քաղաքականությունը: Հաշվի առնելով Թուրքիայի ռազմաքաղաքական սերտ համագործակցությունը Պակիստանի հետ, Ջամմու և Քաշմիր նահանգների հարցում նրա կողմից բացահայտ աջակցությունն Իսլամաբադին` Հնդաստանը, ինչպես նշվում է, ստիպված է լինելու միջոցներ ձեռնարկել այդ վտանգի չեզոքացման ուղղությամբ:

Համարվում է, որ Անկարայի գործողությունները, որոնք առաջին հայացքից ուղղված են Աֆղանստանում իրադրության կարգավորմանը, իրականում կարող են հանգեցնել ամբողջ տարածաշրջանում իրավիճակի ապակայունացմանը:

Տեքստում վրիպա՞կ եք գտել։ Նշեք հատվածը և սեղմեք Ctrl (Cmd) + Enter։
Հետևեք մեզ Telegram-ում, Facebook-ում և Google News-ում

Հանրաճանաչ

Հոկտեմբերի 10, 12:09
Հ. Թումանյան

Արյան բազմաթիվ քննությունների արդյունքները քիչ են կախված վերջին սնունդից անցած ժամանակից։ Հարավային Կորեայում անցկացված հետազոտությունը ցույց է տվել, որ քաղցած մնալու պահանջը կարող է տարբեր լինել՝ կախված ստուգվող ցուցանիշից։

Հոկտեմբերի 9, 12:22
Հ. Թումանյան

SpaceX-ը նախատեսում է 2027 թվականին սկսել Starmind հաշվարկային արբանյակների արձակումը։ Արհեստական բանականության համար նախատեսված սարքերը պետք է սնուցվեն արևային էներգիայով և միասին աշխատեն որպես ուղեծրային տվյալների կենտրոններ։

Հոկտեմբերի 10, 11:31
Հ. Թումանյան

Իրանի նախագահ Մասուդ Փեզեշքիանը հոկտեմբերի 9-ին Թուրքմենստանում կայացած Անկախ պետությունների համագործակցության (ԱՊՀ) գագաթնաժողովում առաջարկել է ստեղծել «ԱՊՀ+1» ձևաչափ։ Այն նախատեսում է Իրանի և ԱՊՀ երկրների համագործակցության ընդլայնում՝ էներգետիկայի, առևտրի, տրանսպորտի, ներդրումների ու տեխնոլոգիաների ոլորտներում։

Հոկտեմբերի 4, 23:46
Հ. Թումանյան

Մի ինքնաթիռի հետևում երկար սպիտակ գիծ է ձգվում, իսկ մյուսի հետևում երկինքը մնում է պարզ։ Այս տարբերությունը պայմանավորված է օդի վիճակով և շարժիչների աշխատանքով, ոչ թե ինքնին ապացուցում է «թունավոր նյութերի ցրում»։

Հոկտեմբերի 4, 15:16
Հ. Թումանյան

ՌԴ անվտանգության խորհրդի նախագահի տեղակալ Դմիտրի Մեդվեդևը քննադատել է Հայաստանի ղեկավարության արտաքին քաղաքականությունը։ Իրանի պետական հեռուստառադիոընկերությանը տված հարցազրույցում նա Հայաստանի համար ամենավտանգավոր սցենարն անվանել է «նոր Ուկրաինայի» վերածվելը։

Հոկտեմբերի 5, 16:45
Հ. Թումանյան

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի որոշմամբ Դավիթ Սանամյանն ազատվել է Ազգային անվտանգության ծառայության տնօրենի տեղակալի պաշտոնից։ Հոկտեմբերի 5-ի որոշման մեջ պաշտոնանկության պատճառը չի նշվում։

Սեպտեմբերի 22, 12:47
Հ. Թումանյան

Wildberries-ը Հայաստանում գործարկել է WB Taxi տաքսի ծառայությունը։ Առաջին փուլում ծառայությունը վաղ հասանելիության ռեժիմով աշխատում է Երևանում և հասանելի է ընկերության աշխատակիցների ու գործընկերների համար, սակայն նախատեսվում է աստիճանաբար ընդլայնել օգտատերերի շրջանակը։

Սեպտեմբերի 19, 20:24
Հ. Թումանյան

Lockheed Martin-ը Տեխասի Ֆորտ Ուերթ քաղաքում պաշտոնապես ներկայացրել է Գերմանիայի համար կառուցված առաջին F-35A Lightning II կործանիչը՝ «35+01» համարով։ Ինքնաթիռն իր առաջին թռիչքն իրականացրել էր սեպտեմբերի 8-ին։ Գերմանիան ընդհանուր առմամբ պատվիրել է 35 F-35A, որոնք աստիճանաբար փոխարինելու են երկրի հնացող Tornado ինքնաթիռներին։

Սեպտեմբերի 29, 11:43
Հ. Թումանյան

2026 թվականի սեպտեմբերի 28-ին Starship-ն առաջին անգամ ուղեծրային թռիչք կատարեց՝ դառնալով մեկ արձակմամբ Երկրի ուղեծիր դուրս բերված ամենամեծ և ամենազանգվածեղ օբյեկտը։ Մոտ հիսուն մետր բարձրությամբ ու ինը մետր տրամագծով տիեզերանավի թռիչքն ուղեկցվեց տեխնիկական խնդիրներով, սակայն այն կարողացավ վերահսկելիորեն վերադառնալ Երկիր։ Արդյո՞ք սա նշանակում է, որ SpaceX-ը կհասցնի պատրաստվել NASA-ի՝ 2028 թվականի սեպտեմբերին նախատեսված լուսնային վայրէջքին։

[miniorange_social_login]

Մեկնաբանություններ

Գրել մեկնաբանություն