3

Լույսի շրջանային բևեռացումը կառավարել են պարզ սիլիցիումային ցանցով

Սինգապուրի և Չինաստանի ֆիզիկոսները ցույց են տվել, որ էլեկտրոնների փնջի ու սիլիցիումային ցանցի փոխադարձ դիրքը փոխելով՝ կարելի է կառավարել առաջացող լույսի շրջանային բևեռացումը։ Փորձում բևեռացման աստիճանը հասել է 0,87-ի՝ առանց բարդ քիրալ կառուցվածք պատրաստելու։

Էլեկտրոնների փնջի դիրքի և ցանցի շրջման ազդեցությունը լույսի բևեռացման վրա պատկերող գիտական սխեմա
Սմիթ–Պարսելի ճառագայթման բևեռացման կառավարումը՝ համաչափությունը խախտելով (գիտական սխեմա) / © SUTD, Asia Research News

Արդյունքները հոկտեմբերի 22-ին հրապարակվել են Nature Communications ամսագրում։ Աշխատանքը ներկայացնող՝ հոկտեմբերի 23-ի հաղորդագրությունում Սինգապուրի տեխնոլոգիաների և դիզայնի համալսարանը՝ SUTD-ն, բացատրել է, որ արդյունքը ստացվել է վաղուց հայտնի Սմիթ–Պարսելի էֆեկտի միջոցով։

Այդ էֆեկտի դեպքում պարբերական ցանցի մոտով անցնող էլեկտրոնները ճառագայթում են լույս։ Հեղինակների եռաչափ հաշվարկները ցույց են տվել, որ փնջի տարբեր կողմերում առաջանում են հակառակ ուղղություններով շրջանային բևեռացված բաղադրիչներ։ Համաչափության հարթությունում դրանց ներդրումները փոխհատուցվում են, և լույսը հիմնականում գծային բևեռացում է ունենում։

Շրջանային բևեռացումը նշանակում է, որ լույսի էլեկտրական դաշտի վեկտորը տարածման ընթացքում պտտվում է։ Պտույտի երկու հնարավոր ուղղությունները պայմանականորեն անվանում են «աջ» և «ձախ»։ Դրանց հարաբերակցությունը փոխելու համար հետազոտողները խախտել են էլեկտրոնների փնջի և ցանցի փոխազդեցության համաչափությունը։

Փորձարկվել է երկու եղանակ՝ ցանցը փնջի նկատմամբ շրջելը և փունջը ցանցի կենտրոնից դեպի եզր տեղափոխելը։ Չափումներն իրականացվել են սկանավորող էլեկտրոնային մանրադիտակում՝ առանձին գրանցելով աջ ու ձախ շրջանային բևեռացված լույսի ուժգնությունը։

30 աստիճան շրջման դեպքում չափված բևեռացման աստիճանը հասել է 0,726-ի։ Ցանցի պարբերությունը 120-ից 100 նանոմետր նվազեցնելիս առավելագույն ցուցանիշը դարձել է 0,87։ Հեղինակների գնահատմամբ՝ սա Սմիթ–Պարսելի ճառագայթման համար մինչ այժմ հաղորդված ամենաբարձր արժեքն է։

Այդ ցուցանիշը ճառագայթման էներգաարդյունավետությունը չէ. այն արտահայտում է հակառակ բևեռացումներով բաղադրիչների ուժգնությունների տարբերության հարաբերությունը դրանց գումարին։ Շրջման ուղղությունը հակադարձելիս փոխվել է նաև գերակշռող շրջանային բևեռացման ուղղությունը։

Մեթոդը կարող է օգտակար լինել կարգավորվող փոքրաչափ լուսային աղբյուրների և մասնիկների փնջերի ախտորոշման համար։ Ռենտգենյան տիրույթ տեղափոխելը դեռ հեռանկար է. դրա համար կպահանջվեն ավելի փոքր կառուցվածքներ կամ ավելի բարձր էներգիայով էլեկտրոններ։ Նյութերի սեփական լուսարձակումը նույնպես կարող է խանգարել օգտակար ազդանշանի չափմանը։

Տեքստում վրիպա՞կ եք գտել։ Նշեք հատվածը և սեղմեք Ctrl (Cmd) + Enter։
Հետևեք մեզ Telegram-ում, Facebook-ում և Google News-ում

Հանրաճանաչ

Նոյեմբերի 13, 08:05
Հ. Թումանյան

Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը նոյեմբերի 12-ին բաց հասանելիությամբ հրապարակել է «Էվկլիդ» տիեզերական աստղադիտակի մոտ 13 ամսվա դիտումների տվյալները։ Դրանք աստղագետներին կօգնեն կազմել Տիեզերքի եռաչափ քարտեզ և ուսումնասիրել մութ նյութի բաշխումը։

Նոյեմբերի 13, 10:03
Հ. Թումանյան

Մեծ Բրիտանիայի իրական համախառն ներքին արդյունքը հուլիսից սեպտեմբեր աճել է 0,7 տոկոսով՝ նախորդ եռամսյակի 0,5 տոկոսի դիմաց։ Աճի հիմնական աղբյուրը ծառայությունների ոլորտն էր։

Նոյեմբերի 13, 11:09
Հ. Թումանյան

Ամերիկյան Kraus Hamdani Aerospace ընկերությունը նոյեմբերի 12-ին հայտնել է, որ ԱՄՆ բանակն իր գնումների ծրագրերից մեկի համար ընտրել է K1000ULE էլեկտրական անօդաչու թռչող սարքը։ Ընկերությունը չի հրապարակել պատվերի ծավալը կամ մատակարարման ժամկետները։

Նոյեմբերի 13, 08:05
Հ. Թումանյան

Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը նոյեմբերի 12-ին բաց հասանելիությամբ հրապարակել է «Էվկլիդ» տիեզերական աստղադիտակի մոտ 13 ամսվա դիտումների տվյալները։ Դրանք աստղագետներին կօգնեն կազմել Տիեզերքի եռաչափ քարտեզ և ուսումնասիրել մութ նյութի բաշխումը։

Նոյեմբերի 13, 10:03
Հ. Թումանյան

Մեծ Բրիտանիայի իրական համախառն ներքին արդյունքը հուլիսից սեպտեմբեր աճել է 0,7 տոկոսով՝ նախորդ եռամսյակի 0,5 տոկոսի դիմաց։ Աճի հիմնական աղբյուրը ծառայությունների ոլորտն էր։

Նոյեմբերի 13, 19:04
Հ. Թումանյան

ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ կկրկնապատկի Մեքսիկայից ներմուծվող ապրանքների մաքսատուրքերը, եթե Մեխիկոն չկանգնեցնի դեպի ԱՄՆ շարժվող միգրանտների խմբերին։ Մեքսիկայի նախագահ Կլաուդիա Շեյնբաումի խոսքով՝ 2025 թվականի հունվարից ի վեր այդպիսի որևէ խումբ չի հասել ԱՄՆ-ի սահմանին։

Նոյեմբերի 13, 08:05
Հ. Թումանյան

Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը նոյեմբերի 12-ին բաց հասանելիությամբ հրապարակել է «Էվկլիդ» տիեզերական աստղադիտակի մոտ 13 ամսվա դիտումների տվյալները։ Դրանք աստղագետներին կօգնեն կազմել Տիեզերքի եռաչափ քարտեզ և ուսումնասիրել մութ նյութի բաշխումը։

Նոյեմբերի 13, 10:03
Հ. Թումանյան

Մեծ Բրիտանիայի իրական համախառն ներքին արդյունքը հուլիսից սեպտեմբեր աճել է 0,7 տոկոսով՝ նախորդ եռամսյակի 0,5 տոկոսի դիմաց։ Աճի հիմնական աղբյուրը ծառայությունների ոլորտն էր։

Նոյեմբերի 13, 19:04
Հ. Թումանյան

ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ կկրկնապատկի Մեքսիկայից ներմուծվող ապրանքների մաքսատուրքերը, եթե Մեխիկոն չկանգնեցնի դեպի ԱՄՆ շարժվող միգրանտների խմբերին։ Մեքսիկայի նախագահ Կլաուդիա Շեյնբաումի խոսքով՝ 2025 թվականի հունվարից ի վեր այդպիսի որևէ խումբ չի հասել ԱՄՆ-ի սահմանին։

[miniorange_social_login]

Մեկնաբանություններ

Գրել մեկնաբանություն