Naked Science. Գիտնականները հստակեցրել են կորոնավիրուսի կենսունակության ժամկետները փողի, հագուստի ու դիմակի վրա
Հոնկոնգի գիտնականների հետազոտությունը հաստատել է բժիշկների խորհուրդներին հետևելու անհրաժեշտությունը. դիմակ կրելու դեպքում պետք է խուսափել նրա արտաքին մակերեսին, ապա՝ դեմքին դիպչելուց, բացի այդ՝ ավելի լավ է հրաժարվել կանխիկ գումարից և իհարկե չմոռանալ լվանալ ձեռքերը:
Աշխարհի գրեթե 183 երկրներում տարածված և ավելի քան 1,3 մլն մարդու վարակած Covid-19-ի պանդեմիայի օրերին փորձագետները և գիտնականները բազմիցս հայտարարել են, որ ներկայումս ավելի լավ է հրաժարվել կանխիկ փողերից, որոնց մակերեսին ապրում են բազմատեսակ մանրէներ և պաթոգեն բակտերիաներ, որոնք ունակ են վտանգավոր հիվանդություններ հարուցել. խորհուրդ է տրվել անցնել անհպում վճարումներին: Դիմակները նույնպես, որոնք քաղաքացիների մեծ մասը կրում են վարակից պաշտպանվելու համար (թեև դրանց արդյունավետությունն առողջ մարդու համար նվազագույնն է), խորհուրդ են տալիս փոխել առնվազն 2 ժամը մեկ, հակառակ դեպքում դիմակը կարող է խոնավանալ և բակտերիաների աղբյուր դառնալ:
Բայց ինչքա՞ն ժամանակ է կարող SARS-CoV-2 կորոնավիրուսն ապրել այդ նույն դիմակների, կանխիկ գումարի և, օրինակ, անձեռոցիկի վրա: Այդ հարցին պատասխանել են Հոնկոնգի համալսարանի Հանրային առողջապահության դպրոցի գիտնականները:
SARS-CoV-2-ի կենսունակությունը ստուգելու համար 5 միկրոլիտր վիրուսային մշակումը կաթոցիչի օգնությամբ լցրել են 65% օդի հարաբերական խոնավություն ունեցող տարբեր մակերեսներին: Այդպես պարզվել է, որ նոր տեսակի կորոնավիրուսն առավել կայուն է հարթ մակերեսներին, իսկ անհարթ թղթի և անձեռոցիկի վրա արդեն 3 ժամ հետո չի հայտնաբերվել: Մշակված փայտանյութի և կտորի (նաև՝ հագուստի) մակերեսից այն անհետացել է 2-րդ օրը, փողից ու ապակուց՝ միայն 4-րդ օրը: Ինչ վերաբերում է բժշկական դիմակների արտաքին մակերեսին, ապա նրա վրա SARS-CoV-2-ը կարող է ապրել մինչև 7 օր, իսկ ներքին մակերեսին ակտիվ է մնացել 4 օր:
Աշխատանքի հեղինակների խոսքով՝ խիստ կարևոր է վիրահատական դիմակ կրելիս չդիպչել դրա արտաքին մակերեսին. ձեռքերը կախտոտվեն և աչքերին դիպչելիս վարակը կանցնի օրգանիզմ: Թեև SARS-CoV-2-ը կարող է նպաստավոր պայմաններում բավականին կայուն լինել, սակայն զգայուն է ախտահանող սովորական միջոցների նկատմամբ: Պաշտպանվելու համար անհրաժեշտ է հետևել հիգիենայի կանոններին, հաճախ լվանալ ձեռքերը և աշխատել չդիպչել դեմքին, բերանին ու քթին:
Բացի այդ՝ հետազոտողները կորոնավիրուսի կենսունակությունը ստուգել են որոշակի ջերմաստիճաններում և պարզել են, որ այն բավականին կայուն է 4°С-ի պայմաններում, բայց տաքի նկատմամբ զգայուն է: 4°С-ի պահպանման դեպքում վարակիչ հատկությունը նվազել է միայն 14-րդ օրը: Աստիճանական ջերմացման դեպքում վիրուսի ապաակտիվացման ժամկետը կրճատվել է. 22°С-ի դեպքում այն ակտիվ է եղել 7 օր, անհետացել է 2-րդ շաբաթում, 37°С-ի դեպքում՝ հաջորդ օրը, 56°С-ի դեպքում՝ կես ժամում, իսկ 70 °С-ի պայմաններում՝ ընդամենը 5 րոպե անց:
Ավելի վաղ արված հետազոտությունները ցույց են տվել, որ SARS-CoV-2-ը հնարավոր է հայտնաբերել աերոզոլներում՝ 3 ժամվա ընթացքում, պղնձե մակերեսներում՝ մինչև 4 ժամվա ընթացքում, ստվարաթղթի վրա՝ 24 ժամում, պլաստիկի և չժանգոտվող պողպատի վրա՝ 2-3 օրում: Բացի այդ՝ գիտնականները հստակեցրել են օդի խոնավության մակարդակը, որի դեպքում կորոնավիրուսի փոխանցումը դանդաղում է:
ՌԴ անվտանգության խորհրդի նախագահի տեղակալ Դմիտրի Մեդվեդևը քննադատել է Հայաստանի ղեկավարության արտաքին քաղաքականությունը։ Իրանի պետական հեռուստառադիոընկերությանը տված հարցազրույցում նա Հայաստանի համար ամենավտանգավոր սցենարն անվանել է «նոր Ուկրաինայի» վերածվելը։
Սպիտակ տան հավատքի հարցերով գրասենյակի ավագ խորհրդականը հոկտեմբերի 4-ին այցելել է Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին։ Գարեգին Երկրորդի հետ հանդիպմանը քննարկվել է հոգևոր առաջնորդների համագործակցությունը՝ հանուն խաղաղության։
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հոկտեմբերի 4-ին՝ Ազգային փոքրամասնությունների օրվա առիթով, ուղերձ է հղել նրանց ներկայացուցիչներին։ Նա իրավունքների պաշտպանությունն ու հասարակական կյանքին լիարժեք մասնակցության ապահովումը համարել է պետության կարևոր առաջնահերթություններից։
ՌԴ անվտանգության խորհրդի նախագահի տեղակալ Դմիտրի Մեդվեդևը քննադատել է Հայաստանի ղեկավարության արտաքին քաղաքականությունը։ Իրանի պետական հեռուստառադիոընկերությանը տված հարցազրույցում նա Հայաստանի համար ամենավտանգավոր սցենարն անվանել է «նոր Ուկրաինայի» վերածվելը։
2026 թվականի սեպտեմբերի 28-ին Starship-ն առաջին անգամ ուղեծրային թռիչք կատարեց՝ դառնալով մեկ արձակմամբ Երկրի ուղեծիր դուրս բերված ամենամեծ և ամենազանգվածեղ օբյեկտը։ Մոտ հիսուն մետր բարձրությամբ ու ինը մետր տրամագծով տիեզերանավի թռիչքն ուղեկցվեց տեխնիկական խնդիրներով, սակայն այն կարողացավ վերահսկելիորեն վերադառնալ Երկիր։ Արդյո՞ք սա նշանակում է, որ SpaceX-ը կհասցնի պատրաստվել NASA-ի՝ 2028 թվականի սեպտեմբերին նախատեսված լուսնային վայրէջքին։
Մի ինքնաթիռի հետևում երկար սպիտակ գիծ է ձգվում, իսկ մյուսի հետևում երկինքը մնում է պարզ։ Այս տարբերությունը պայմանավորված է օդի վիճակով և շարժիչների աշխատանքով, ոչ թե ինքնին ապացուցում է «թունավոր նյութերի ցրում»։
Wildberries-ը Հայաստանում գործարկել է WB Taxi տաքսի ծառայությունը։ Առաջին փուլում ծառայությունը վաղ հասանելիության ռեժիմով աշխատում է Երևանում և հասանելի է ընկերության աշխատակիցների ու գործընկերների համար, սակայն նախատեսվում է աստիճանաբար ընդլայնել օգտատերերի շրջանակը։
Lockheed Martin-ը Տեխասի Ֆորտ Ուերթ քաղաքում պաշտոնապես ներկայացրել է Գերմանիայի համար կառուցված առաջին F-35A Lightning II կործանիչը՝ «35+01» համարով։ Ինքնաթիռն իր առաջին թռիչքն իրականացրել էր սեպտեմբերի 8-ին։ Գերմանիան ընդհանուր առմամբ պատվիրել է 35 F-35A, որոնք աստիճանաբար փոխարինելու են երկրի հնացող Tornado ինքնաթիռներին։
2026 թվականի սեպտեմբերի 28-ին Starship-ն առաջին անգամ ուղեծրային թռիչք կատարեց՝ դառնալով մեկ արձակմամբ Երկրի ուղեծիր դուրս բերված ամենամեծ և ամենազանգվածեղ օբյեկտը։ Մոտ հիսուն մետր բարձրությամբ ու ինը մետր տրամագծով տիեզերանավի թռիչքն ուղեկցվեց տեխնիկական խնդիրներով, սակայն այն կարողացավ վերահսկելիորեն վերադառնալ Երկիր։ Արդյո՞ք սա նշանակում է, որ SpaceX-ը կհասցնի պատրաստվել NASA-ի՝ 2028 թվականի սեպտեմբերին նախատեսված լուսնային վայրէջքին։
Դուք փորձել եք գրել արգելված արտահայտություն կամ արգելափակվել եք հաճախակի խախտումների պատճառով։
Հասկացա
Ձեր մեկնաբանությունում ինչ-որ բան կասկածելի է թվացել, ուստի հրապարակումից առաջ այն կանցնի մոդերացիա։
Հասկացա
Մենք անպայման կստուգենք մեկնաբանությունը և
անհրաժեշտության դեպքում միջոցներ կձեռնարկենք։
Կայքի կանոնների խախտումների պատճառով ձեր հաշվի նկատմամբ սահմանափակումներ են կիրառվել։ Եթե սա սխալ է, գրեք մեզ։
Հասկացա
Մեր զտիչները ձեր գործողություններում նկատել են արհեստական ակտիվության նշաններ։ Մի փոքր ընդմիջեք և վերադարձեք ավելի ուշ։
Հասկացա
Վերջին մեկնաբանությունները