Մկների վրա արված փորձերը տիեզերական թռիչքների նոր վտանգներ են բացահայտել
Տիեզերքի ուսումնասիրության հիմնական խոչընդոտը ճառագայթումն է: Տիեզերանավի անձնակազմի մոտ այն նվազեցնում է իմացական հնարավորությունները, խիստ անհանգստություն առաջացնում:
Տիեզերական ճառագայթումը շարունակում է մնալ երկարատև գիտարշավ-թռիչքների իրականացման գլխավոր խոչընդոտը: Շատ տիեզերագնացներ Միջազգային տիեզերակայանում (ՄՏԿ) տևական ժամանակ են անցկացնում, սակայն այնտեղ նրանք մերձերկրային ուղեծրում են, մեր մոլորակի գլոբալ մագնիսական դաշտի պաշտպանության ներքո: Դեպի այլ մոլորակները թռչելու դեպքում սպառնացող ազդեցություններն առավել ուժգին են: Այդ սպառնալիքներից մեկն ուսումնասիրել են Իրվայնի Կալիֆորնիական համալսարանի հետազոտողները:
Տիեզերական ճառագայթումը, որի տևական ազդեցությանը ենթարկվում են միջմոլորակային տեզերանավերի անձնակազմերը, բերում է իմացական հնարավորությունների նվազմանը և անհանգստության ահագնացմանը:
Չարլզ Լիմոլին և նրա գործընկերները փորձարկումներ են իրականացրել լաբորատոր մկների վրա` շուրջ կես տարի նրանց ենթարկելով թույլ ճառագայթման: Արդյունքում կենդանիների մոտ ի հայտ են եկել հիշողության և վարժվելու ունակության խնդիրներ, խրոնիկ սթրեսի նախանշաններ և խիստ անհանգստություն: Մկները զգուշավորությամբ են ուսումնասիրել մութ անկյունները և ստվերները, նոր շարժառիթները դժվարությամբ են հիշել, քիչ են պայքարել ակվարիումում:
Գիտնականներն ընդգծում են, որ ճառագայթման ազդեցությունը բարձր չի եղել, մոտավորապես այնքան, ինչքան կարող է տարածվել տիեզերագնացների վրա: Ճառագայթման բաղադրությունն ընդգրկել է բոլոր տարրերը, այդ թվում և՝ գամմա ճառագայթները և ծանր նեյտրոնները: Դրանց ազդեցությանը ենթարկվել են 40 մկներ, ևս 40-ը սովորական պայմաններում են պահվել՝ ստուգման համար: Կենդանիների վիճակն ու իմացական հնարավորությունները ստուգվել են փորձարկումից առաջ և հետո:
Այնուհետև, փորձարկումներից էլ կես տարի անց հետազոտողներն ուսումնասիրել են մկների ուղեղի հյուսվածքները և նրանց մոտ դիտարկված վնասվածքների վերականգման հնարավորությունները: Ցավոք, հույսերը չեն արդարացել. ճառագայթման ենթակված կրծողների նեյրոններն էական տարբերություններ են արձանագրել:
Ընդհանուր առմամբ, գիտնականները նշում են, որ կենդանիները միևնույն կերպ չեն արձագանքել ճառագայթմանը: Մի մասի մոտ բացասական տարբերություններն ակնհայտ են եղել, որոշների մոտ էական փոփոխություններ տեղի չեն ունեցել: Հնարավոր է՝ ապագայում այս հանգամանքը տիեզերական երկարատև առաքելություններ իրականացնող անձնակազմի ընտրության կարևոր բաղադրիչ դառնա:
Telegram 
Facebook 
Google News Գերմանիայի դաշնային հետախուզական ծառայության (BND) նախկին ղեկավար Ավգուստ Հանինգը, Der Spiegel-ի տվյալներով, գաղտնի փաստաթղթերի հիման վրա զեկույց է կազմել Ադրբեջանի հետախուզության ներկայացուցչի համար։ Քննությունը դեռ պարզում է՝ արդյոք այն հասել է հասցեատիրոջը։
Շաքիում կալանավորված Ադրբեջանի զինծառայող Նասիմի Մուսաևի նկատմամբ սկսված քննությունը կշարունակվի Հայաստանում։ Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարել է, որ այս միջադեպը չի կապվում Ադրբեջանում պահվող հայ գերիների հնարավոր փոխանակման հետ։
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի խոսքով՝ Amazon-ի հնարավոր ներդրումների համար անհրաժեշտ է շուրջօրյա կայուն էլեկտրամատակարարում։ Ընկերության պահանջը նա կապել է 1000 ՄՎտ հզորությամբ կայանի առկայության հետ։
Մի ինքնաթիռի հետևում երկար սպիտակ գիծ է ձգվում, իսկ մյուսի հետևում երկինքը մնում է պարզ։ Այս տարբերությունը պայմանավորված է օդի վիճակով և շարժիչների աշխատանքով, ոչ թե ինքնին ապացուցում է «թունավոր նյութերի ցրում»։
ՌԴ անվտանգության խորհրդի նախագահի տեղակալ Դմիտրի Մեդվեդևը քննադատել է Հայաստանի ղեկավարության արտաքին քաղաքականությունը։ Իրանի պետական հեռուստառադիոընկերությանը տված հարցազրույցում նա Հայաստանի համար ամենավտանգավոր սցենարն անվանել է «նոր Ուկրաինայի» վերածվելը։
Կոտայքի մարզում ավտոմեքենայից արձակված կրակոցներից երկու պարեկային ծառայող վիրավորվել է։ Ոստիկանությունը ձերբակալել է դեպքին առնչություն ունենալու մեջ կասկածվող երկու անձի։
Wildberries-ը Հայաստանում գործարկել է WB Taxi տաքսի ծառայությունը։ Առաջին փուլում ծառայությունը վաղ հասանելիության ռեժիմով աշխատում է Երևանում և հասանելի է ընկերության աշխատակիցների ու գործընկերների համար, սակայն նախատեսվում է աստիճանաբար ընդլայնել օգտատերերի շրջանակը։
Lockheed Martin-ը Տեխասի Ֆորտ Ուերթ քաղաքում պաշտոնապես ներկայացրել է Գերմանիայի համար կառուցված առաջին F-35A Lightning II կործանիչը՝ «35+01» համարով։ Ինքնաթիռն իր առաջին թռիչքն իրականացրել էր սեպտեմբերի 8-ին։ Գերմանիան ընդհանուր առմամբ պատվիրել է 35 F-35A, որոնք աստիճանաբար փոխարինելու են երկրի հնացող Tornado ինքնաթիռներին։
2026 թվականի սեպտեմբերի 28-ին Starship-ն առաջին անգամ ուղեծրային թռիչք կատարեց՝ դառնալով մեկ արձակմամբ Երկրի ուղեծիր դուրս բերված ամենամեծ և ամենազանգվածեղ օբյեկտը։ Մոտ հիսուն մետր բարձրությամբ ու ինը մետր տրամագծով տիեզերանավի թռիչքն ուղեկցվեց տեխնիկական խնդիրներով, սակայն այն կարողացավ վերահսկելիորեն վերադառնալ Երկիր։ Արդյո՞ք սա նշանակում է, որ SpaceX-ը կհասցնի պատրաստվել NASA-ի՝ 2028 թվականի սեպտեմբերին նախատեսված լուսնային վայրէջքին։
Դուք փորձել եք գրել արգելված արտահայտություն կամ արգելափակվել եք հաճախակի խախտումների պատճառով։
Հասկացա
Ձեր մեկնաբանությունում ինչ-որ բան կասկածելի է թվացել, ուստի հրապարակումից առաջ այն կանցնի մոդերացիա։
Հասկացա
Մենք անպայման կստուգենք մեկնաբանությունը և
անհրաժեշտության դեպքում միջոցներ կձեռնարկենք։
Կայքի կանոնների խախտումների պատճառով ձեր հաշվի նկատմամբ սահմանափակումներ են կիրառվել։ Եթե սա սխալ է, գրեք մեզ։
Հասկացա
Մեր զտիչները ձեր գործողություններում նկատել են արհեստական ակտիվության նշաններ։ Մի փոքր ընդմիջեք և վերադարձեք ավելի ուշ։
Հասկացա
Վերջին մեկնաբանությունները