Գիտնականները հաշվարկել են, թե ինչքան վտանգավոր կարող է լինել կորոնավիրուսով վարակվածի հետ զրուցելը
Վարակված մարդը խոսելու ընթացքում շրջակա միջավայր է արտաբերում վիրուս պարունակող շուրջ հազար մասնիկ, որոնք օդում մնում են առնվազն ութ րոպե:
Թուքի կաթիլները կարող են մեր բերանից թռչել ոչ միայն հազալիս կամ փռշտալիս, այլև պարզապես խոսելիս: ԱՄՆ-ի գիտնականները պարզել են, որ բարձր խոսելիս բերանից թռչող թուքն օդում կարող է մնալ ավելի քան 10 րոպե և նպաստել մարդուց մարդուն վիրուսի փոխանցմանը:
Պաթոգենների փոխանցումը թուքի միջոցով դինամիկ գործընթաց է: Խոսքի յուրաքանչյուր վայրկյանում մարդը գեներացնում է միջինում մի քանի հազար կաթիլ թուք՝ տարբեր չափերի՝ 1-500 միկրոմետր: Նման կաթիլների չորացման արագությունը կախված է բազմաթիվ հանգամանքներից. օդի ջերմաստիճանից ու խոնավությունից, սկզբնական չափերից, օդի շարժումից ու թուքի մեջ թռչող նյութերի պարունակությունից:
Օդակաթիլային ճանապահով կորոնավիրուսի փոխանցման հավանականության վրա ազդում են առաջին հերթին մասնիկները չափերը: Որքան շատ են կաթիլները, այնքան մեծ է դրանցում գոնե մեկ վիրուսի առկայությունը: Այսպես, օրինակ, 50 միկրոմետր տրամագծով թուքի կաթիլը 37% հավանականությամբ պարունակում է SARS-CoV-2-ի վիրուսային մասնիկ: Իսկ 10 միկրոմետրանոցում՝ հավանականությունը 100 անգամ քիչ է (0,37%):
Վիրուսով վարակված մարդու թուքի վտանգավորությունը հասկանալու համար հետազոտության հեղինակները փորձարկում են կատարել: Գիտնականներից մեկը 25 վայրկյան 60 սմ բարձրությամբ տուփի մեջ արտաբերել է «Stay healthy» (Առողջություն): Տուփի մեջ օդափոխիչ է եղել՝ ապահովելով օդի հավասարաչափ տեղաշարժը: Նրա մեջ է դրվել նաև լազերային հարթ ճառագայթ՝ 150 մմ բարձրությամբ և 1 մմ լայնությամբ:
Խոսքն ավարտելուց հետո 10 վայրկյան անց օդափոխիչն անջատվել է: Այնուհետև գիտնականներն 80 րոպե տևողությամբ գրանցել են տուփի ներսում առկա մասնիկների տեղաբաշխվածությունը: Ճառագայթի ներքո հայտնված կաթիլների քանակի հիման վրա հետազոտողները հաշվարկել են տուփի ներսում կաթիլների քանակությունը:
Հաշվարկները ցույց են տվել, որ օդափոխիչ անջատման պահին տուփում առկա է եղել շուրջ 60 հազար մասնիկ: Դա նշանակել է, որ փորձարկողի բերանից թռչել է թուքի 2500 կաթիլ՝ վայրկյանում: Կաթիլների չորացման տևողությունը կազմել է մոտ 14 րոպե՝ կախված մեծությունից:
Թուքի մասնիկների սկզբնական միջին տրամագիծը տատանվել է 11-20 միկրոմետրի սահմաններում: Եթե ընդունվի, որ վարակված մարդու 1 միլիլիտր թուքի վիրուսային ծանրաբեռնվածությունը շուրջ 7 միլիոն վիրիոն է, ապա այդպիսի մարդը յուրաքանչյուր վայրկյան արտաբերում է վիրուս պարունակող շուրջ հազար կաթիլ, որոնք օդում են գտնվում առնվազն 8 րոպե:
Այս աշխատանքը ցույց է տալիս, թե ինչ վտանգի են մարդիկ իրենց ենթարկում՝ այլոց հետ շփվելով առանց սոցիալական հեռավորության պահպանման, ինչպես նաև առանց պաշտպանիչ միջոցների: Ամերիկացի գիտնականների աշխատությունը նաև ցույց է տալիս, թե ինչու է կարևոր մարդաշատ վայրերում դիմակ կրելը:
Telegram 
Facebook 
Google News ԱՄՆ-ի միջնորդությամբ Ուկրաինայի և Ռուսաստանի ներկայացուցիչները նոյեմբերի 10–11-ին Աբու Դաբիում աշխատանքային բանակցություններ կանցկացնեն։ Այդ մասին նոյեմբերի 2-ին հայտարարել է ԱՄՆ հատուկ բանագնաց Սթիվ Ուիթքոֆը՝ նշելով, որ օրակարգում կլինեն հետպատերազմյան անվտանգության պայմանավորվածություններն ու պատերազմի ավարտին ուղղված քայլերը։
Չինաստանի և Ֆիլիպինների արտգործնախարարները նոյեմբերի 3-ի հեռախոսազրույցում պայմանավորվել են պահպանել դիվանագիտական կապը։ Հարավչինական ծովում կողմերի հավակնությունները շարունակում են բախվել, իսկ վեճի կարգավորման նոր համաձայնության մասին չի հայտարարվել։
Բջջային մշակույթների և մկների վրա կատարված փորձերը ցույց են տվել, որ cGAS սպիտակուցի կորուստը մեծացնում է բջիջներում խոլեստերինի կուտակումը և նպաստում ուռուցքի աճին։ Աշխատանքը բացահայտում է այս իմունային սպիտակուցի ևս մեկ գործառույթ՝ բջջակորիզում գեների ակտիվության կարգավորումը։
Շվեդիայի 10 հիվանդանոցի կոյուղաջրերի ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ հակաբիոտիկների մնացորդները նպաստում են դեղակայուն բակտերիաների գերակշռմանը։ Գիտնականներն այդ ազդեցությունը հիմնականում կապել են ցիպրոֆլոքսացինի և ցեֆոտաքսիմի հետ։
Սենեգալում հոկտեմբերի 31-ին բացվել են Դակար-2026 պատանեկան օլիմպիական խաղերը՝ Աֆրիկայում անցկացվող առաջին օլիմպիական մարզական իրադարձությունը։ Մինչև նոյեմբերի 13-ը Դակարում և հարակից երկու քաղաքներում կմրցեն շուրջ 2700 պատանի մարզիկներ։
Հարավկորեական DAPA գործակալությունը հայտնել է ծովային հետևակի MAH հարվածային ուղղաթիռի մշակման ավարտի մասին։ Սերիական արտադրությունը նախատեսվում է սկսել 2027 թվականին՝ սպառազինության, նավերից շահագործման և շրջակա միջավայրի ազդեցության փորձարկումներից հետո։
Tesla-ն ներկայացրել է նոր սերնդի Roadster-ը, որը կարողանում է կարճ ժամանակով օդ բարձրանալ, պտույտ կատարել և վայրէջք կատարել անիվների վրա։ Ընկերության հայտարարությամբ՝ մեքենան 0-ից մինչև 97 կմ/ժ արագացել է 0,81 վայրկյանում, իսկ արտադրությունը նախատեսվում է սկսել 2028-ին։
Գիտնականներն ուսումնասիրել են Սուրբ Հեղինե կղզում ապրող Ջոնաթան հսկա կրիայի գենոմն ու գեների ակտիվությունը կարգավորող քիմիական նշումները։ Ըստ գնահատականների՝ 194 տարեկան կենդանու մոտ հայտնաբերված որոշ առանձնահատկություններ կարող են առնչվել նրա երկարակեցությանը, սակայն այդ կապը դեռ ապացուցված չէ։
NASA-ի Parker Solar Probe սարքի տվյալներով գիտնականները պարզել են, որ արևային քամու մագնիսական տատանումների պտույտի ուղղությունը փոխվում է՝ կախված դիտարկվող մասշտաբից։ Արդյունքն օգնում է հասկանալ տիեզերական պլազմայի տուրբուլենտ վարքը և կարող է օգտակար լինել տիեզերական եղանակի մոդելավորման համար։
Դուք փորձել եք գրել արգելված արտահայտություն կամ արգելափակվել եք հաճախակի խախտումների պատճառով։
Հասկացա
Ձեր մեկնաբանությունում ինչ-որ բան կասկածելի է թվացել, ուստի հրապարակումից առաջ այն կանցնի մոդերացիա։
Հասկացա
Մենք անպայման կստուգենք մեկնաբանությունը և
անհրաժեշտության դեպքում միջոցներ կձեռնարկենք։
Կայքի կանոնների խախտումների պատճառով ձեր հաշվի նկատմամբ սահմանափակումներ են կիրառվել։ Եթե սա սխալ է, գրեք մեզ։
Հասկացա
Մեր զտիչները ձեր գործողություններում նկատել են արհեստական ակտիվության նշաններ։ Մի փոքր ընդմիջեք և վերադարձեք ավելի ուշ։
Հասկացա
Վերջին մեկնաբանությունները