Չորս L-39 Skyfox-ի պատվերը կապում են Հայաստանի հետ․ պաշտոնական հաստատում չկա
Հայաստանի՝ չեխական L-39 Skyfox ուսումնական ինքնաթիռներ ձեռք բերելու հնարավորության մասին ենթադրությունները կապում են երկու իրադարձության հետ՝ չբացահայտված պատվիրատուի համար չորս մեքենայի արտադրության և Վահագն Խաչատուրյանի՝ Aero Vodochody այցի։ Սակայն այս տեղեկությունները դեռ չեն հաստատում Հայաստանի հետ պայմանագրի առկայությունը։
Ինչպես գրում է Naked Science-ը, հնարավոր հայկական պատվերի մասին վարկածի հիմքում առայժմ անուղղակի տվյալներ են։ 2026 թվականի հունիսի 18-ին Aero Vodochody-ն հայտնել էր, որ ավարտում է չորս L-39 Skyfox-ի արտադրությունը նախկինում դրանք պատվիրած հաճախորդի համար։ Վերջինս չէր ցանկանում մեկնաբանել պայմանագիրը, իսկ ընկերությունը չէր նշել ո՛չ երկիրը, ո՛չ էլ այդ չորս ինքնաթիռի փոխանցման ժամկետները։
Մոտ երկուսուկես ամիս անց՝ սեպտեմբերի 4-ին, Չեխիա պաշտոնական այցի շրջանակում գործարան այցելեց Հայաստանի նախագահ Վահագն Խաչատուրյանը։ Արտադրողի հաղորդագրության համաձայն՝ հատուկ ուշադրություն էր դարձվել L-39 Skyfox-ին և ռազմական օդաչուների պատրաստման մեջ դրա կիրառմանը։ Aero-ի ղեկավար Վիկտոր Սոտոնան նաև նշել էր, որ Հայաստանը երկար տարիներ շահագործում է այս ընտանիքի նախորդ մոդելը՝ L-39 Albatros-ը։
Skyfox-ը նախկինում L-39NG անունով հայտնի ծրագրի զարգացումն է․ նոր առևտրային անվանումը Aero-ն ներկայացրել է 2024 թվականին։ Սա երկտեղանոց, մինչձայնային ռեակտիվ ինքնաթիռ է՝ նախատեսված օդաչուների սկզբնական և խորացված պատրաստման համար։ Արտադրողը նաև նախատեսում է հետախուզական ու պարեկային առաքելություններ և թեթև հարվածային առաջադրանքներ կատարելու հնարավորություն։
Ըստ արտադրողի տեխնիկական տվյալների՝ առավելագույն արագությունը հասնում է 907 կմ/ժ-ի, իսկ ինքնաթիռի կառուցվածքի շահագործման ռեսուրսը՝ մինչև 15 հազար թռիչքային ժամի։ Այն կարող է ունենալ սպառազինության կամ այլ բեռի արտաքին կախման մինչև հինգ կետ։
L-39 Albatros-ի շահագործման փորձը կարող է նման ընտրությունը տրամաբանական դարձնել Հայաստանի համար։ Բայց արդեն ծանոթ ընտանիքի նոր ինքնաթիռով հետաքրքրվելը դեռ չի նշանակում այն գնելու որոշում։ Խաչատուրյանի այցի մասին պաշտոնական հաղորդագրությունը նկարագրում է արտադրությանն ու ինքնաթիռին ծանոթանալը․ Հայաստանի հետ պայմանագրի ստորագրման մասին դրանում չի հայտարարվում։
Հունիսյան հաղորդագրության համատեքստը ևս կարևոր է։ Aero-ն միաժամանակ ներկայացրել էր Անգոլայի և Հյուսիսային Ամերիկայի պատվիրատուների հետ նոր պայմանագրերը, իսկ չորս լրացուցիչ ինքնաթիռի մասին խոսել էր առանձին՝ որպես մեկ այլ հաճախորդի ավելի վաղ արված պատվերի։ Այդ ձևակերպումն ինքնին որևէ կապ չի հաստատում Հայաստանի հետ։ Ուստի առայժմ սա հնարավոր հայկական պատվերի մասին վարկած է, ոչ թե պաշտոնապես հաստատված գործարք։
Բջջային մշակույթների և մկների վրա կատարված փորձերը ցույց են տվել, որ cGAS սպիտակուցի կորուստը մեծացնում է բջիջներում խոլեստերինի կուտակումը և նպաստում ուռուցքի աճին։ Աշխատանքը բացահայտում է այս իմունային սպիտակուցի ևս մեկ գործառույթ՝ բջջակորիզում գեների ակտիվության կարգավորումը։
ԱՄՆ-ի միջնորդությամբ Ուկրաինայի և Ռուսաստանի ներկայացուցիչները նոյեմբերի 10–11-ին Աբու Դաբիում աշխատանքային բանակցություններ կանցկացնեն։ Այդ մասին նոյեմբերի 2-ին հայտարարել է ԱՄՆ հատուկ բանագնաց Սթիվ Ուիթքոֆը՝ նշելով, որ օրակարգում կլինեն հետպատերազմյան անվտանգության պայմանավորվածություններն ու պատերազմի ավարտին ուղղված քայլերը։
Չինաստանի և Ֆիլիպինների արտգործնախարարները նոյեմբերի 3-ի հեռախոսազրույցում պայմանավորվել են պահպանել դիվանագիտական կապը։ Հարավչինական ծովում կողմերի հավակնությունները շարունակում են բախվել, իսկ վեճի կարգավորման նոր համաձայնության մասին չի հայտարարվել։
Հարավկորեական DAPA գործակալությունը հայտնել է ծովային հետևակի MAH հարվածային ուղղաթիռի մշակման ավարտի մասին։ Սերիական արտադրությունը նախատեսվում է սկսել 2027 թվականին՝ սպառազինության, նավերից շահագործման և շրջակա միջավայրի ազդեցության փորձարկումներից հետո։
Binance կրիպտոարժութային բորսան հայտարարել է, որ կիբերհարձակման հետևանքները վերացնելու համար իր միջոցներից պահուստավորել է ավելի քան 6,34 միլիարդ դոլար։ Ընկերության նախնական գնահատմամբ՝ միջադեպի ընդհանուր վնասը մոտ 6,3 միլիարդ դոլար է։ Բորսան խոստացել է ամբողջությամբ ծածկել օգտատերերի կորուստները։
Շվեդիայի 10 հիվանդանոցի կոյուղաջրերի ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ հակաբիոտիկների մնացորդները նպաստում են դեղակայուն բակտերիաների գերակշռմանը։ Գիտնականներն այդ ազդեցությունը հիմնականում կապել են ցիպրոֆլոքսացինի և ցեֆոտաքսիմի հետ։
Tesla-ն ներկայացրել է նոր սերնդի Roadster-ը, որը կարողանում է կարճ ժամանակով օդ բարձրանալ, պտույտ կատարել և վայրէջք կատարել անիվների վրա։ Ընկերության հայտարարությամբ՝ մեքենան 0-ից մինչև 97 կմ/ժ արագացել է 0,81 վայրկյանում, իսկ արտադրությունը նախատեսվում է սկսել 2028-ին։
Գիտնականներն ուսումնասիրել են Սուրբ Հեղինե կղզում ապրող Ջոնաթան հսկա կրիայի գենոմն ու գեների ակտիվությունը կարգավորող քիմիական նշումները։ Ըստ գնահատականների՝ 194 տարեկան կենդանու մոտ հայտնաբերված որոշ առանձնահատկություններ կարող են առնչվել նրա երկարակեցությանը, սակայն այդ կապը դեռ ապացուցված չէ։
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի որոշմամբ Դավիթ Սանամյանն ազատվել է Ազգային անվտանգության ծառայության տնօրենի տեղակալի պաշտոնից։ Հոկտեմբերի 5-ի որոշման մեջ պաշտոնանկության պատճառը չի նշվում։
Դուք փորձել եք գրել արգելված արտահայտություն կամ արգելափակվել եք հաճախակի խախտումների պատճառով։
Հասկացա
Ձեր մեկնաբանությունում ինչ-որ բան կասկածելի է թվացել, ուստի հրապարակումից առաջ այն կանցնի մոդերացիա։
Հասկացա
Մենք անպայման կստուգենք մեկնաբանությունը և
անհրաժեշտության դեպքում միջոցներ կձեռնարկենք։
Կայքի կանոնների խախտումների պատճառով ձեր հաշվի նկատմամբ սահմանափակումներ են կիրառվել։ Եթե սա սխալ է, գրեք մեզ։
Հասկացա
Մեր զտիչները ձեր գործողություններում նկատել են արհեստական ակտիվության նշաններ։ Մի փոքր ընդմիջեք և վերադարձեք ավելի ուշ։
Հասկացա


Վերջին մեկնաբանությունները